B en W Rotterdam buigen voor rijke sjeik

Zijn de verzamelde overleveringen van de profeet Mohammed en de Rotterdamse grondpolitiek met elkaar te verenigen? Het college van burgemeester en wethouders in Rotterdam gaat het vandaag opnieuw proberen....

De Marokkaanse gemeenschap in Rotterdam-Zuid heeft na jaren zoeken een unieke geldbron aangeboord. Een sjeik uit de Verenigde Arabische Emiraten wil 7,4 miljoen gulden neertellen voor de bouw van een grote moskee op de Kop van Zuid. De sponsor stelt echter één voorwaarde. Hij wil de grond kopen of in eeuwigdurende erfpacht nemen. Alleen dan kan hij volgens de Soennah (de verzamelde overleveringen van de profeet) rekenen op beloning tot in de eeuwigheid.

Tot nu toe staat het gemeentelijke grondbeleid van Rotterdam het eeuwige geluk van de gulle gever en de kans op een prachtige moskee voor de Marokkaanse gemeenschap echter in de weg. Het beleid voorziet sinds 1972 enkel in erfpacht van maximaal 99 jaar. In oktober oordeelden B en W dat ze geen uitzondering konden maken voor de bouw van de moskee.

Maar omdat de meeste partijen in de Rotterdamse raad het van groot belang vinden dat de moskee er komt, zinnen B en W op een oplossing, die mogelijk gevonden is: grondruil. De vraag waarover het college zich vandaag buigt, is hoe het stuk grond van 382 vierkante meter waarop de huidige Essalaam-moskee staat, kan worden geruild tegen de 800 vierkante meter waarop de nieuwe moskee moet komen.

Hoezeer een oplossing noodzakelijk is, laat voorzitter Boutaher van het moskeebestuur zien in de Essalaam-moskee: vier doorgebroken huizen die worden ondersteund door een bijna ontelbare hoeveelheid steunmuurtjes en pilaren. Volgens de brandweer mogen hier honderdvijftig mensen tegelijk binnen, maar op vrijdag willen er wel negenhonderd gelovigen bidden. De mensen zoeken dan zelfs een plek in de kruipruimten, waar ook tapijten liggen.

Boutaher speurt al sinds 1995 naar geld voor een nieuw gebouw. Hij schreef alle fondsen uit een islamitisch fondsenboek aan. Zestienhonderd dikke aanvragen met beschrijvingen van het project gingen op de post. Per stuk kostten de pakketten zestig gulden. De reacties waren teleurstellend: 'Helaas, uw project past niet in ons beleid.'

De grote financiers in het Midden-Oosten zijn bij iedereen bekend, zegt Boutaher. 'Moslims uit het Westen en uit de armste landen doen een beroep op hen. Juist daarom is het zo moeilijk ze te interesseren.' Toen de brieven niet werkten, koos hij voor een andere aanpak. 'Om de aandacht op ons te vestigen, hebben we de media in Koeweit, de Verenigde Arabische Emiraten en Saudi-Arabië ingeschakeld. Vertegenwoordigers van kranten, tijdschriften en TV Dubai zijn bij ons geweest.' Een van die berichten kwam in handen van de secretaris van sjeik Hamdan Bin Rashid Al Maktum, de baas van Dubai.

De familie van deze sjeik regeert de Verenigde Arabische Emiraten. In de hoogtijdagen van de olie-export verdienden Hamdan en drie van zijn broers volgens de Chicago Tribune 1,6 miljoen dollar per dag. Hamdans charitatieve werk is in Europa gericht op Frankrijk, Groot-Brittannië en Ierland, landen waarmee hij veel zaken doet. Hij bouwde in 1996 een moskee van zes miljoen pond in Dublin. In Londen realiseert hij nu een universitaire faculteit.

Toen Boutaher in januari 1998 voor opnamen bij de studio van TV Dubai kwam, ontmoette hij daar toevallig de secretaris van Hamdan Al Maktum.

'We werden aan elkaar voorgesteld. De secretaris zei dat hij over ons had gelezen en het stukje had bewaard.

'Ik greep mijn kans. We hebben de man verteld over Nederland, over tulpen- en gasvelden. Over de 900 duizend moslims en de 29 islamitische scholen.

'Door Nederland als een moslimvriendelijk land te presenteren, hebben we zijn interesse gewekt. En we hebben uitgelegd dat we de grootste moskee van Nederland willen bouwen: een gebouw met drieduizend vierkante meter vloeroppervlak.'

De secretaris adviseerde de sjeik het project van de Nederlandse moslims te steunen. Alles leek geregeld. Er waren geen inhoudelijke voorwaarden. Totdat bleek dat de gever niet akkoord ging met erfpacht. Toen het college van B en W in oktober geen concessies deed, daalde de toorn van de secretaris neer op Boutaher. 'Hij gooide de hoorn op de haak.'

Inmiddels is het contact weer hersteld. In december was de voorzitter van het moskeebestuur op audiëntie bij de sjeik. Daar durfde Boutaher niet meer over de erfpacht te praten. 'De emir zei: ''Ik doe het vrijwillig. Het hoeft niet.''

'Hij zou met hetzelfde bedrag in Oost-Europa wel zeven moskeeën kunnen bouwen, waar veel meer mensen van kunnen profiteren.'

De druk op B en W is groot, erkent wethouder H. Meijer (allochtonenbeleid).

'Iedereen wil dat er op die plek een mooie moskee komt.

'De Marokkanen kunnen het gebouw alleen realiseren als ze ingaan op het bod van deze sponsor.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden