Azië wordt een tijger rijker

De wereld watertandt nu Birma zijn deuren opent voor handel. Hier valt serieus geld te verdienen.

Er is in Rangoon al een echte beurs. Tenminste een soort handelsvloer waarop in twee bedrijven wordt gehandeld. Heel af en toe en gewoon in papier, waarbij de effecten letterlijk fysiek worden overgedragen, zoals dat nog zestig jaar geleden aan het Beursplein 5 op veel grotere schaal gebeurde. Computers zijn bij gebrek aan internetaansluitingen niet te zien en een modern verschijnsel als flitshandel is er al helemaal nog niet.


Gek genoeg kan dat allemaal snel veranderen. Myanmar of Birma - het maakt de mensen eigenlijk niet uit wat wordt gezegd - opent plotsklaps de deuren en doet de rest van de wereld meteen watertanden. Het Japanse effectenhuis Daiwa Securities sloot vorige week een overeenkomst met de centrale bank van Birma om een moderne effectenbeurs naar het voorbeeld van die in Tokio te ontwikkelen. In 2015 moet die inclusief computers operationeel zijn.


De hedgefondsen zijn uiteraard de eerste die kijken of er buitenkansjes liggen. Een van de eerste maatregelen zal het liberaliseren van de valutamarkt zijn, hetgeen betekent dat de huidige munt kyat vrij kan worden omgewisseld. En dat is kaasje voor speculanten.


Brits kolonialisme

Iedereen ziet echter grote kansen. Ten eerste is Birma een grote markt van 60 miljoen consumenten die decennialang verstoken zijn geweest van Westerse producten. En meer dan 65 procent van die bevolking is jonger dan 35 jaar. Met name op het platteland leven mensen nog hetzelfde als in de tijden van het Britse kolonialisme dat in 1948 werd beëindigd. Ze werken met gezichten die wit zien van de uit de Thanka-boom gewonnen crèmes op modderige rijstvelden of houden zich bezig met kleine huisnijverheid.


Een auto hebben ze nog nooit gereden en winkelcentra zijn onbekend. Op het gebied van mobiele telecommunicatie ligt Birma achter op alle landen van de wereld, inclusief die in de armste delen van Afrika. 'Myanmar is de laatste onontdekte markt voor mobiele telecommunicatie in de wereld', schreef Sachin Gupta van Nomura Securities onlangs in een onderzoeksrapport. Er zijn nog geen twee miljoen mobiele telefoons in omloop en slechts 100 duizend mensen, 0,2 procent van de bevolking, heeft toegang tot internet. Het openbaar vervoer bestaat nog uit vooroorlogse bussen. Moderne Westerse merkartikelen zijn onbekend.


Dit is een el dorado voor merkfabrikanten als Nike, Apple, Coca-Cola en Toyota. Daarnaast heeft het land nogal veel bodemschatten zoals olie en gas. Tot de Tweede Wereldoorlog was Birma ook de grootste exporteur van rijst in Azië. Het land heeft verder een enorme toeristische potentie met een ongerept landschap en de duizenden boeddhistische tempels. En ten slotte is de ligging economisch zeer interessant - grenzend aan de twee grootste groeimarkten van de wereld: India en China.


Nu de bekendste dissidente Aung San Suu Kyi niet alleen op vrije voeten is gesteld, maar zelfs na vrije verkiezingen op 1 april parlementslid is geworden, kunnen de economische blokkades van het land worden opgeheven. Birma kan zich laten meezuigen in het Zuidoost-Aziatische groeisprookje.


Het heeft als voordeel dat de lonen nog stukken lager liggen dan in China, Thailand en zelfs Vietnam. Volgens een onderzoek van JETRO Survey bedragen de loonkosten in Birma slechts 22 procent van die in China, 24 procent van die in Thailand en 55 procent van die in Vietnam. Birma kan een zeer aantrekkelijke vestigingsplaats zijn voor ten eerste textielbedrijven.


Er wordt alles in het werk gesteld om de planeconomie te liberaliseren, hoewel de militairen de touwtjes nog in handen houden. Op 1 april werd de wisselkoers van de kyat aangepast aan de koers die al gold op de zwarte markt, hetgeen betekende dat de munt devalueerde van zes voor een dollar tot 800 voor een dollar. Voorlopig zal de centrale bank echter de koers kunnen blijven reguleren door aan- en verkopen, zoals dat ook bijvoorbeeld voor de Koreaanse won of Indiase rupee geldt.


Directe vluchten

'Er is nog geen structuur om investeringen in het land te doen. Maar iedereen wil er sowieso bij zijn', aldus de analist van Nomura. Het is bijna een race, waarbij de eerste ook hoopt de beste deals te kunnen doen. Niet de Westerse landen, maar de Aziatische landen zelf hopen dit keer die race te kunnen winnen. De Japanse luchtvaartmaatschappij All Nippon Airways (ANA) was de eerste die aankondigde weer directe vluchten naar Birma te zullen onderhouden na een onderbreking van twaalf jaar.


Singapore heeft al investeringsprojecten aangekondigd in biomedisch onderzoek, financiële dienstverlening en toerisme. Thailand en Maleisië kijken met name naar grote infrastructurele projecten als de modernisering van het antieke spoorwegnet. Japan en China willen daarvoor leningen onder gunstige voorwaarden gaan verstrekken. De verwachtingen zijn zo hoog dat Aziatische bedrijven, die op de een of andere manieren al relaties hebben met Birma, de afgelopen weken al zijn beloond met extra koersstijgingen. Hieronder behoren vooral handelshuizen en transportbedrijven die op de beurzen van Bangkok, Hongkong en Singapore zijn genoteerd.


De toetreding van Birma tot de Aziatische markt wordt door economen als de interessantste ontwikkeling gezien sinds het lidmaatschap van China van de World Trade Organisation (WTO) in 2001. Hiermee werden toentertijd talrijke economieën mee omhooggetrokken en ontstond een investeringsboom in alle omringende landen zoals India, Indonesië, de Filipijnen en Vietnam.


In 2015 hopen de Asean-landen een douane-unie te worden waarbij alle handelsblokkades worden afgeschaft. Als het goed is zal Myanmar al in 2014 de voorzitter worden van de Asean-landen waartoe ook Thailand, Cambodja, Laos en Vietnam behoren. Azië wordt een tijger rijker.


Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden