Aziatische landen hopen op redding van buitenaf

Met een pleidooi voor financiële steun aan de in crisis verkerende Aziatische landen hebben de landen rond de Stille Oceaan gisteren hun tweedaagse topconferentie in Maleisië afgesloten....

TOINE BERBERS

Van onze correspondent

Toine Berbers

KUALA LUMPUR

In een lange slotverklaring, die werd voorgelezen door de als gastheer fungerende premier Mahathir Mohamad, voorspelden ze dat de uitweg ligt in liberalisering en sanering van hun bankwezen. 'We spreken opnieuw ons vertrouwen uit in de sterke economische basis en in de kansen op herstel van de economieën in Azië en rond de Stille Oceaan.'

De woordenbrij kon het gebrek aan initiatieven niet maskeren. De 21 APEC-leiders vrezen dat het geld voor leningen en de herkapitalisering van hun banken van buitenaf zal moeten komen. Toch willen ze ook een vangnet creëren voor de snel groeiende groep sociaal zwakkeren, die na decennia van snelle economische groei ineens terugvallen in armoede en werkloosheid.

Mogelijke aanpassingen in het internationale financiële stelsel, een stokpaardje van gastland Maleisië, werden doorverwezen naar andere internationale fora. Een gemeenschappelijke stellingname tegen de internationale rating-bureaus, die de kredietwaardigheid van vooraanstaande Aziatische landen in twijfel hebben getrokken, kwam evenmin tot stand. De slotverklaring wekt slechts op tot een discussie over de praktijken van deze - veelal in de Verenigde Staten gevestigde - financiële taxateurs.

De negende bijeenkomst van landen rond de Stille Oceaan zal de geschiedenis ingaan als 'de Gore-top', vanwege de manier waarop de Amerikaanse vice-president het maandagavond opnam voor de Maleisische oppositie. Een delegatie van de Maleisische regeringspartij toog gisteren naar de Amerikaanse ambassade met een petitie waarin stond: 'We kunnen zo'n flagrante belediging van de Maleisische natie niet accepteren.'

Premier Mahathir liet zich gisteren tijdens de slotpersconferentie niet verleiden tot kritiek op Gore. 'Is er een verschil van mening? Ik weet van niets,' zei hij met de voor hem karakteristieke branie. De premier wekte de indruk dit hoofdstuk zo snel mogelijk te willen afsluiten.

Hun laatste beraadslagingen hielden de leiders in Cyberjaya, de nieuwe high tech voorstad van Kuala Lumpur. Maar toen ze in de open lucht naar Mahathirs slotrede luisterden, haperde de straalverbinding, zodat het televisiepubliek en de wereldpers het evenement misten.

De stemming werd bedorven door een sombere voorspelling van de OESO, de club van rijke landen, die meent dat de Oost-Azië nog zeker tot medio volgend jaar in de greep blijft van de zwaarste crisis van de laatste vijftig jaar. Bijna de helft van de APEC-landen bevindt zich in recessie: Japan, Zuid-Korea, Taiwan, Hongkong, Thailand, Maleisië, Singapore, Indonesië en de Filipijnen.

Aan deze gegevens ontlenen de Verenigde Staten en andere westerse landen een nieuw argument voor hun betoog dat meer democratie en liberalisering de beste remedie zijn. Maar APEC's ambitie om begin volgende eeuw een vrijhandelszone te vormen, heeft tijdens deze top ernstige averij opgelopen doordat Japan, met stilzwijgende steun van andere Aziatische landen, verdere tarievenafbraak verhinderde.

Deze starheid kreeg kritiek uit onverwachte hoek. Anwar Ibrahim, de in ongenade gevallen kroonprins van de Maleisische premier Mahathir, leverde vanuit de gevangenis een bijtend commentaar op het gebrek aan zelfkritiek onder de Aziatische leiders. In een artikel op de opiniepagina van de Asian Wall Street Journal voorspelde hij dat de elites niet langer de dienst kunnen uitmaken. 'Tientallen jaren hebben bepaalde oudere Aziatische leiders hun volkeren voorgehouden dat een mild autoritair bewind noodzakelijk was voor vooruitgang. Maar er is een nieuwe generatie opgestaan, voor wie zulke argumenten hun overtuigingskracht hebben verloren.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden