Auto's voor de poort en de sleutels mee naar huis

BORN - Mondjesmaat druppelen werknemers van NedCar de fabriek uit. De emoties zijn van de gezichten te lezen. Verdriet, teleurstelling, woede. Het is nog geen uur geleden dat de directie het personeel officieel heeft meegedeeld dat Mitsubishi van de Nederlandse fabriek af wil.


'U kunt wel raden hoe dit nieuws bij ons is aangekomen', zegt Jean Wouters (53). De voorzitter van de ondernemingsraad van NedCar - lang grijs haar, scherpe blauwe ogen - schudt even met zijn hoofd. 'Dit is echt een keiharde dreun in ons gezicht.'


Wouters steekt zijn woede niet onder stoelen of banken. Iedereen wist dat de contracten voor de productie van de Mitsubishi Colt en Outlander, de enige opdrachten die de fabriek nog heeft, dit jaar zouden aflopen. Maar in de gesprekken met Mitsubishi kreeg Wouters altijd de indruk dat er ook na 2012 nog wel opdrachten zouden komen. 'Ze hebben ons gewoon besodemieterd.'


Woede voert dan ook de boventoon bij de fabriekspoorten in Born. Sommige werknemers zeggen boos dat 'Japanners nu eenmaal niet te vertrouwen zijn'. Een fors gebouwde man in blauwe bedrijfskleding doet er een schepje bovenop. 'Wij worden gewoon gediscrimineerd door die spleetogen.' Hij is bloedserieus. 'En wij moeten nu maar zien hoe we er weer bovenop kruipen.'


Te lang heeft NedCar gezocht naar een polderoplossing, vindt Wouters nu. 'Eigenlijk heb ik daar nooit in geloofd. Met al dat gepraat hebben we alleen maar verloren.' De tijd van praten is wat Wouters betreft voorbij. Hij kondigt een oorlog aan. 'Wij zijn altijd de beste fabriek van Mitsubishi geweest, maar nu zullen de Japanners een heel andere kant van ons leren kennen.'


Om te beginnen heeft het personeel het fabrieksterrein in Born gebarricadeerd. Iedere in- en uitgang is geblokkeerd door een paar gloednieuwe Mitsubishi Outlanders. De medewerkers hebben de sleutels mee naar huis genomen.


De barricade is het begin van de laatste wanhoopspoging om nog iets van de fabriek te redden. 'Wij staan met onze rug tegen de muur', geeft Henk van Rees toe. De bestuurder van FNV Bondgenoten kondigt vandaag aan welke acties verder volgen. NedCar heeft het personeel tot en met donderdag vrijgegeven, om het nieuws te laten bezinken. Vrijdag moeten ze weer aan de slag, maar de bonden lijken aan te sturen op een staking.


'Als het moet, leggen wij het werk weken of zelfs maanden neer', zegt Wouters strijdvaardig. De OR-voorzitter heeft naar eigen zeggen weinig te verliezen. Hij was pas 20 jaar oud toen hij 33 jaar geleden bij NedCar kwam werken. Als de fabriek sluit, verliest hij meer dan zijn baan alleen, zegt hij. En hij is niet de enige.


'Als je hier vijftien jaar werkt, ben je een groentje', zegt John Bausch (42) die sinds 1989 in de fabriek werkt. NedCar heeft al jaren nauwelijks nieuwe aanwas. Bij reorganisatie op reorganisatie verloren steeds de jongste medewerkers hun baan. Nu staat er in Born een autofabriek waar het personeel gemiddeld ruim 48 jaar is. Bausch vraagt zich af wat die vijftienhonderd oude werkloze autobouwers moeten als de fabriek straks echt sluit.


Bausch krijgt bijval van Frans Derks, een 53-jarige hoofdmonteur met 34 dienstjaren. Derks is zonder jas naar buiten gekomen. De vrieskou lijkt hem nauwelijks te deren. Het vooruitzicht zijn baan te verliezen wel. Toch komen de problemen voor NedCar niet uit de lucht vallen. Het bedrijf is de laatste jaren al een paar keer door het oog van de naald gekropen. Waarom hebben de mannen nooit overwogen een andere baan te zoeken?


'Wij hebben weinig keuze', zegt Derks. 'NedCar heeft een goed sociaal plan. Als je hier je baan verliest en veel dienstjaren hebt, kom je een stuk beter weg dan als je na een tijdelijk contract bij een andere baas wordt ontslagen.'


Met die opmerking bedoelt Derks allerminst dat hij blij is dat het sociaal plan nu naar alle waarschijnlijkheid uit de kast kan worden gehaald. Hij moet, en wil, nog veertien jaar werken. Hoe groot hij de kansen op ander werk inschat? Derks: 'Zonder NedCar liggen de banen voor 53-jarige hoofdmonteurs niet voor het oprapen in Limburg.'


Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden