Nieuws

Australië stuurt militairen naar Salomonseilanden na rellen en brandstichtingen

De Australische regering stuurt agenten en militairen naar de Salomonseilanden om te helpen de rust te herstellen na plunderingen en brandstichtingen door demonstranten. De eilandengroep in de Stille Oceaan is sinds woensdag het toneel van politieke onrust gericht tegen de regering van premier Manasseh Sogavare.

Een hut bij het parlementsgebouw in de hoofdstad Honiara op de Salomonseilanden is donderdag in brand gestoken door demonstranten die het vertrek eisen van premier Manasseh Sogavare. Beeld AFP
Een hut bij het parlementsgebouw in de hoofdstad Honiara op de Salomonseilanden is donderdag in brand gestoken door demonstranten die het vertrek eisen van premier Manasseh Sogavare.Beeld AFP

De betogers en de oppositie eisen het vertrek van Sogavare omdat ze ontevreden zijn over zijn bestuur. Het overgrote deel van de demonstranten is afkomstig van het eiland Malaita, waar de bevolking zich achtergesteld voelt door de regering. Ook Sogavares besluit in 2019 om de betrekkingen met Taiwan te verbreken en China te erkennen, is een bron van onrust.

Sogavare besloot de hulp in te roepen van Australië nadat een betoging woensdag in de hoofdstad Honiara uit de hand was gelopen en eindigde in rellen. Demonstranten staken onder andere winkels, een politiepost en een hut bij het parlement in brand. De regering stelde een uitgaansverbod in tot vrijdag, maar op donderdag braken er opnieuw rellen uit. Ook werd er brand gesticht in de Chinese wijk. Sogavare wordt al jaren ervan beschuldigd veel te innige banden te hebben met Chinese zakenlieden en Beijing.

De meer dan honderd Australische agenten en militairen zullen onder meer belangrijke plekken gaan bewaken. Ze worden gestuurd op grond van een veiligheidsverdrag dat de Salomonseilanden in 2017 met Australië sloten. Premier Scott Morrison zei dat de agenten en soldaten moeten zorgen voor stabiliteit en veiligheid. Morrison: ‘Het is op geen enkele manier de bedoeling van de Australische regering om in te grijpen in de binnenlandse aangelegenheden van de Salomonseilanden. Dat is aan hen om op te lossen.’

Afzetten

Sogavare, die in 2019 voor de vierde keer premier werd, zei dat de demonstranten erop uit waren om ‘een democratisch gekozen regering ten val te brengen’. Volgens hem was het uitgaansverbod in de hoofdstad nodig om verdere vernietigingen te voorkomen en om de daders van de brandstichtingen te achterhalen

Maar oppositieleider Matthew Male, die de rellen veroordeelde, riep de premier op direct af te treden. Als hij dit weigert, aldus Male, moet zo nodig het kabinet hem afzetten. ‘Een reeks controversiële beslissingen die de afgelopen jaren is genomen, heeft de gevoelens van de mensen aangewakkerd’, aldus de oppositieleider in een verklaring. ‘Helaas stromen de frustraties en opgekropte woede van het volk tegen de premier nu ongecontroleerd op straat, waar opportunisten misbruik maken van de verslechterende situatie.’

Ook Daniel Suidani, premier van de provincie Malaita waar naar schatting eenderde van de meer dan 600 duizend inwoners leeft, deed een beroep op Sogavare om op te stappen. Suidani was een van de grootste tegenstanders van het besluit om na 36 jaar de diplomatieke betrekkingen met Taiwan te verbreken en China te erkennen.

Chinese miljoenen

Het besluit was een klap voor Taiwan omdat de Salomonseilanden de grootste bondgenoot waren die Taipeh nog had in de Stille Oceaan. Na de stap bleven wereldwijd nog maar zestien landen over die Taiwan erkenden als de rechtmatige vertegenwoordiger van het Chinese volk.

Taiwan verstrekte de Salomonseilanden, met name Malaita, veel financiële hulp. Maar volgens een regeringscommissie die in 2019 adviseerde China te erkennen, zou de eilandengroep financieel veel meer baat hebben bij een relatie met Beijing. Sindsdien wijst Sogavare voortdurend op de miljoenen die de eilanden van China krijgen, onder andere aan ontwikkelingshulp, en op de investeringen van Chinese bedrijven.

Eerder deze maand prees de Chinese ambassadeur, Li Ming, Sogavare voor zijn ‘sterke leiderschap en strategische visie’. Maar volgens Suidani is de premier een zetbaas van China geworden. ‘Buitenlanders plukken onze hulpbronnen leeg’, aldus Suidani donderdag. ‘Mensen zijn hier niet blind voor en willen niet meer bedrogen worden.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden