Australië smult van vete tussen premier Gillard en concurrent

Terwijl de troonopvolgers in de PvdA zich eensgezind verdringen, speelt zich in haar zusterpartij aan de andere kant van de wereld een machtsstrijd af waarvan het Australische volk nu alweer twee weken smult.

CHRISTCHURCH - Er is één belangrijk verschil: in Australië gaat het om de premier, die de ene flater na de andere begaat en intussen door haar concurrent een mes in de rug krijgt gestoken.


Die concurrent is oud-premier Kevin Rudd, tot woensdag de Australische minister van Buitenlandse Zaken. Tijdens een werkbezoek aan Washington belegde hij een persconferentie waarop hij bekendmaakte dat hij zijn ontslag had ingediend. Daarna maakte hij duidelijk wat hij vindt van zijn baas, premier Julia Gillard. Die zou de Labor Party regelrecht naar de ondergang leiden en kan een zege bij de verkiezingen, die uiterlijk volgend jaar moeten worden gehouden, wel op haar buik schrijven.


Dat hun sluimerende vete uit de hand zou lopen, werd zonneklaar toen Gillard twee weken geleden instemde met een tv-interview waarin ze werd geconfronteerd met de manier waarop ze, in juni 2010, Rudd opzij zou hebben geschoven, als partijleider én als premier. Gillard, vicepremier onder Rudd, had altijd gedaan alsof die functies haar in de schoot waren geworpen. De interviewer wist aannemelijk te maken dat ze met haar medewerkers wekenlang aan de stoelpoten van Rudd had gezaagd.


Gillard kwam in het interview niet verder dan wat vage, ontwijkende antwoorden. In de media werd haar optreden al direct vergeleken met het gedraai dat de Amerikaanse president Bill Clinton in de jaren negentig vertoonde in de zogeheten Lewinsky-affaire. En de volgende dag wist iedereen één ding zeker: dat de premier dankzij een ordinaire coup aan de macht was gekomen.


Daarbij maakte Gillard één cruciale fout. Nadat ze Rudd beentje had gelicht, verzuimde ze een eind te maken aan diens politieke carrière. Na de verkiezingen die daarop werden uitgeschreven en die Labor, met de hakken over de sloot, opnieuw aan de macht brachten, benoemde ze Rudd tot haar minister van Buitenlandse Zaken. In het kabinet moet het stel sindsdien gewoon zijn doorgegaan met kissebissen, al drong het fijne ervan nooit door tot de buitenwereld.


Als Rudd na het vernietigende interview met Gillard dacht zijn kans te kunnen grijpen en probleemloos een gooi te kunnen doen naar het leiderschap van Labor, rekende hij buiten de anonieme YouTube-gebruiker die daags na Gillards interview een stekelig filmpje postte. Daarin is Rudd, die afgestudeerd is als sinoloog en Mandarijn spreekt, te zien terwijl hij zijn tanden stukbijt op een Chinese tekst die door een vertaler is aangeleverd. Een machteloze, haast wanhopige Rudd maakt de vertaler uit voor 'dickhead' en foetert minutenlang over de 'onmogelijke' tekst waarmee ze hem hebben opgescheept.


Na zijn terugkeer uit Washington moet Rudd de komende dagen aanhangers verzamelen die zich maandag, op een door Gillard inderhaast uitgeschreven interne verkiezing, scharen achter zijn kandidatuur. Gillard denkt zeker te zijn van de overwinning: een ruwe inventarisatie onder de 103 kiesgerechtigden maakt duidelijk dat Rudd vermoedelijk niet op meer dan 30 aanhangers kan rekenen. Als Rudd het net zo aanpakt als in juni 2010, kiest hij eieren voor zijn geld en laat hij het niet op een stemming aankomen. Dan blijft Gillard de vleugellamme premier en partijleider die ze de afgelopen jaren al was - en is het wachten bij Labor op iemand die zich in de aanloop naar de volgende verkiezingen opricht en de boel bij elkaar kan houden.


Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden