Assurantia Land

ER was eens . . ...

Joost Ramaer

Nee, fout.

Er is nog steeds, midden in het moderne geweld van internet, kartelpolitie en aandeelhouderswaarde, een sprookjesparadijs waar de tijd lijkt te hebben stilgestaan. Een markt die voor 60 procent wordt beheerst door tussenpersonen, terwijl zulke intermediairs tussen fabrikant en consument overal elders in de economie op verdwijnen staan. Een markt waar wettelijk is vastgelegd dat de voornaamste leveranciers hun klanten niet zelf mogen benaderen - dat moeten ze aan die tussenpersonen overlaten.

Welkom in Assurantia Land, de wondere wereld van de makers en verkopers van verzekeringen.

Niels Mourits is directeur van de NVA, de club van de negenhonderd grootste tussenpersonen. Binnenkort krijgt de NVA een nieuw bestuur. 'Alle leden zijn via een familiebedrijf dit vak in gerold', vertelt Mourits. Neem de beoogde voorzitter, Dick de Bruin. 'Als jongeman wilde hij eigenlijk dierenarts worden. Maar zijn vader stierf in het harnas, en toen heeft hij diens plaats ingenomen.' Bij Kettlitz & Denik, van 1894.

Heel romantisch allemaal. 'Verzekeraars en tussenpersonen hebben lange tijd te comfortabel geleefd', observeert Mourits. 'Er waren geen prikkels om te veranderen.' Maar net als in de beste sprookjes slaan de hoofdrolspelers elkaar tegenwoordig de hersens in. Verzekeringen zijn een keiharde vechtmarkt geworden - voor verzekeraars, en daardoor ook voor tussenpersonen. Want die verdienen een percentage van de premie per verkochte polis, de zogenoemde provisie. Als de premies dalen, slinkt ook hun winst.

NVA-lid Meeùs uit Breda lokte onlangs, met doorslaand succes, artsen en fysiotherapeuten van verzekeraar Movir naar concurrent Interpolis door hen drastisch lagere premies te beloven. NVA-leden die polissen verkopen van Movir, dienden een klacht in tegen hun clubgenoot. Het bestuur beraadt zich nu op maatregelen tegen Meeùs. Mourits schreef bezwerende woorden in het ledenblad: 'Het wordt echt tijd voor deëscalatie!'

IJdele hoop, zo lijkt het. Waar de prijzen omlaag gaan, vallen kostbare tussenschakels weg. Autodealers staan onder druk, de groothandels die de kruideniers bevoorraden, zijn al grotendeels verdwenen.

Maar we zijn in Assurantia Land, weet u nog? Daar gelden kennelijk andere regels.

Verzekeraars doen al generaties lang verwoede pogingen om van de tussenpersoon af te komen. Door te beginnen met direct writing, rechtstreekse verkoop van polissen aan consumenten. In snel tempo klommen zij naar 20 procent van de Nederlandse markt - en bleven daar vervolgens steken. 'Hun aandeel groeit de laatste jaren niet meer', zegt Mourits.

Door te fuseren met banken, in de hoop via die honderden bankkantoren meer polissen te kunnen verkopen. Ook dat kanaal heeft nu 20 procent van de markt. Door websites op te zetten voor directe verkoop van verzekeringen; marktaandeel voorlopig nog nauwelijks waarneembaar. Nationale-Nederlanden, de grootste verzekeraar van Nederland, deed dat met Well-o-Well.

Aan die site doen tien verzekeraars mee - en zeshonderd tussenpersonen. Nationale kan niet om ze heen. Wat er ook gebeurt.

'Wij bestaan nog vanwege de gebrekkigheid van de processen in de verzekeringswereld', geeft Mourits als verklaring. Een schadeclaim gaat van klant naar tussenpersoon naar verzekeraar, de uitkering legt die weg in omgekeerde richting af. 'Vaak duurt die route te lang en is zij te omslachtig.'

Weg met de tussenpersoon, zou je zeggen. Dat scheelt in tijd en kosten. Maar nee. 'Wij werken nu samen met de verzekeraars aan een uniformering en standaardisering in de administratieve verwerking van verzekeringen', vertelt Mourits. Sterker nog, de NVA introduceerde een Code Directe Benadering, ondertekend door vele verzekeraars die werken via tussenpersonen.

Zij hebben plechtig beloofd niet rechtstreeks contact te zoeken met de klanten van de tussenpersoon. 'Die code vindt zijn basis in de wet', legt Mourits uit. 'Daarin staat dat de tussenpersoon het portefeuillerecht heeft: de consument die via hem een polis heeft afgesloten, is zíjn klant.'

En de tussenpersoon, hij leefde nog lang en gelukkig.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden