Opinie

'Asscher oefent meer invloed uit op de toekomst dan Brinkman'

Lodewijk Asscher toont zich een carrièrepoliticus die de aandacht meer op de toekomst van het land dan op zichzelf vestigt. Deze PvdA'er is degene met het beste politieke oog voor wat hoognodig aangepakt moet worden in dit land. 'Dat pragmatisme kan nog een harde dobber worden voor het populisme', betoogt Nausicaa Marbe.

Lodewijk Asscher. Beeld ANP

Afgelopen woensdag was de dag van Hero Brinkman en Lodewijk Asscher. De een stapte als ex-PVV'er zijn bed uit en kon een lading krantenpagina's over zijn actie tot zich nemen. Asscher, de gedoodverfde PvdA-lijsttrekker, liep 's avonds de Amsterdamse Balie in, waar hij onder beduidend minder mediabelangstelling een betoog hield over zijn 'Idee voor Nederland'.

De pers was op dat avondlijke uur verzameld bij het Haarlemse provinciehuis waar het Statenlid Brinkman met zijn fractie vergaderde. Blijven ze of blijven ze niet in de PVV, was de vraag. Begint hier een aardverschuiving die spoedig het gehele politieke landschap zal aantasten? Of is Wilders alleen een lastpak kwijt? Belangrijke vragen voor het voortbestaan van de regering, daar niet van. Maar spannend wilde het niet worden. Een PVV die door de teleurstellingen - of luimen - van een Kamerlid geblutst raakt, is kennelijk minder boeiend dan een onaantastbare PVV die triomf op triomf viert.

In De Balie werden tezelfdertijd vragen van een heel andere orde gesteld. Blijft Nederland een land waarin het normaal gevonden wordt dat de tweede- en derdegeneratiekinderen uit migrantengezinnen de taal niet spreken? Dat ouders, scholen en de politiek het tij niet kunnen keren? Dat de oplossingen die links en rechts tot nu toe verzonnen decennialang niet werkten? Urgente vragen over concrete problemen, aan de hand waarvan Lodewijk Asscher een toekomstbeeld presenteerde.

Meer macht
Hij wil de ideologische impasse rond integratie doorbreken en onorthodoxe maatregelen nemen tegen bestaande anomalieën, waaronder het idee dat cultureel verval normaal is. In feite bepleit hij een alfabetiseringscampagne die niet alleen adequaat taalonderwijs behelst maar er ook voor zorgt dat schoolverlaters het Nederlands niet kwijtraken in anderstalige enclaves. Met zulke ambitieuze plannen oefent deze Amsterdamse wethouder zonder Haagse macht meer invloed uit op de toekomst dan Hero Brinkman, die de regeringscoalitie een probleem erbij bezorgt.

Zelf had ik een ernstig gevoel van déjà vu bij die aanhoudende aandacht voor de talkshowcoryfee Brinkman, met wie ik nu geacht word mee te leven omdat hij Wilders-moe is en daarom solo gaat. Dat de pers meteen de politieke brekebeentjes Hilbrand Nawijn en Rita Verdonk wist op te snorren om Hero loopbaanadvies te verstrekken, deed de zelfverklaarde dissident geen goed. Prompt viel de schaduw van de politieke mislukking over de politicus die zich zo dapper wist omdat hij zich losmaakte van zijn grote voorbeeld.

Vulkanisch huwelijk
Alles rond Brinkman ruikt naar het verleden. We wisten het al. Dat hij binnen zijn partij soms rebelleerde: bekend. Dat hij Wilders adoreerde en tegelijk uitdaagde, als binnen een vulkanisch huwelijk: bekend. Eveneens bekend: dat Wilders vooral investeert in jaknikkers, die zich koest houden omdat ze aan hem een riante maatschappelijke positie te danken hebben die ze op eigen kracht niet hadden bereikt. Van brievenbuspisser tot Kamerlid - niet gek. Wat discipline betonen is genoeg. Niet iedereen kan dat. Het bezit van een groot ego, formaat Hero Brinkman, is een geduchte handicap. Het moest er eens van komen, de breuk.

Politiek valt er voor Brinkman niet veel te halen na de boedelscheiding met Wilders. Tenzij het hem lukt met 'rechterhand' Eshan Jami een (jongeren)beweging voor moslimrenegaten op te richten. Of dat een recept voor breed succes is, valt te bezien. Wilders groeide in de peilingen omdat hij een electoraat mondig maakte dat zich niet alleen ongehoord en onbegrepen voelde, maar dat ook verdacht gemaakt werd en weggehoond. Zijn tegenstander was het politieke establishment, dat in de parlementaire arena bestreden kon worden. Een beweging voor ex-moslims starten zou getuigen van lef, maar in het Haagse kun je dan weinig anders doen dan lobbyen voor je zaak. Vooralsnog teert Brinkman op zijn staat van dienst bij de PVV, op zijn verleden als ongeleid projectiel.

Carrièrepoliticus
In vergelijking daarmee kunnen we kort zijn over Asscher: hij toont zich nu een carrièrepoliticus die de aandacht meer op de toekomst van het land dan op zichzelf vestigt. Hij is lid van een partij die er de afgelopen decennia te vaak in slaagde precies dat te doen wat indruiste tegen de belangen en de habitat van haar natuurlijk electoraat. Dat boezemt, mild gezegd, weinig vertrouwen in. En toch is deze PvdA'er degene met het beste politieke oog voor wat hoognodig aangepakt moet worden in dit land. Dat pragmatisme kan nog een harde dobber worden voor het populisme.

Nausicaa Marbe is schrijfster en columnist van de Volkskrant.



 
Zelf had ik een ernstig gevoel van déjà vu bij die aanhoudende aandacht voor de talkshowcoryfee Brinkman, met wie ik nu geacht word mee te leven omdat hij Wilders-moe is en daarom solo gaat
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden