Asielzoeker toch niet crimineler

De criminaliteit in en rond asielcentra wordt overdreven. Het beeld dat asielzoekers betrokken zijn bij ernstige delicten en een bedreiging vormen voor hun omgeving moet worden herzien...

Aanleiding voor het onderzoek was de commotie begin vorig jaar rond een deels uitgelekt rapport van de politie in Groningen, waarin stond dat asielzoekers vijf keer zo crimineel zijn als Nederlanders. Daarop zei burgemeester Wallage van Groningen dat er wat hem betreft te veel criminele asielzoekers zijn, die het draagvlak voor de opvang van vluchtelingen ondermijnen. Directeur Eduard Nazarski van VluchtelingenWerk Nederland wil nu dat Wallage zijn woorden terugneemt, omdat uit het onderzoek blijkt dat de criminaliteit beperkt is. Het gaat vooral om kleine winkeldiefstallen en zwartrijden.

Nazarski: 'Het is duidelijk dat Wallage zwaar heeft overdreven. Nu is er een geest uit de fles die je er maar heel moeilijk in terug krijgt. Het zou Wallage sieren als hij erkent dat hij er toen naast zat.'

De onderzoekers, onder leiding van criminoloog Willem de Haan, plozen alle incidenten uit die een jaar lang werden gemeld over bewoners van een doorsnee Gronings asielcentrum. Ze troffen er geen bewijzen aan voor georganiseerde misdaad. Vijftien van de vierhonderd bewoners kwamen in aanraking met de politie, één daarvan meermaals. Die staat op de nominatie te worden uitgezet. In driekwart van de gevallen betrof het winkeldiefstal. Van ernstige, gewelddadige criminaliteit was geen sprake. Hetzelfde beeld werd in andere Groningse centra aangetroffen.

De vraag of asielzoekers crimineler zijn dan Nederlanders, komt in de studie niet aan de orde. De groepen zijn niet met elkaar te vergelijken, vinden de onderzoekers. Volgens de onderzoekers zijn de leefomstandigheden in de asielcentra debet aan het crimineel gedrag. Asielzoekers krijgen te weinig zakgeld en gaan daarom uit stelen. Daarbij komt dat kleine incidenten worden opgeblazen door spanningen tussen asielzoekers en de lokale bevolking.

Burgemeester Wallage is op vakantie in Zwitserland en kon donderdag niet reageren. Hij heeft het onderzoek volgens een woordvoerder nog niet gelezen. Korpschef Welten van Groningen heeft moeite met de 'suggestie' dat kleine criminaliteit minder belangrijk is dan grote. 'Een misdrijf is nooit gering. Het is link om te zeggen dat dit een geruststellend rapport is. Ik overschat niks en ik onderschat niks. Ik ga alleen uit van de feiten.'

Onlangs nog waarschuwde districtschef Sitalsing van de Groningse politie voor georganiseerde criminaliteit vanuit asielcentra. Welten: 'Hij heeft redenen gehad dat te zeggen. Er was net een groep Aziaten veroordeeld.'

Volgens De Haan echter moet de politie ophouden met burgers om de oren te slaan met statistieken, zonder dat die cijfers voldoende zijn geanalyseerd.

Het Groningse onderzoek krijgt wellicht een landelijk vervolg. Bij drie ministeries ligt een plan van het Programma Politie en Wetenschap, waaraan De Haan en de Rotterdamse socioloog Radboud Engbersen hebben meegewerkt.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden