Asielstroom zorgt voor grootste Nederlandse bevolkingsgroei deze eeuw

Door de grote stroom vluchtelingen zal Nederland al binnen zes maanden de grens van 17 miljoen inwoners doorbreken. De bevolking zal volgend jaar met ruim 110 duizend mensen groeien, de grootste groei van deze eeuw.

Vluchtelingenopvang in Nijmegen. Beeld anp

Zelfs in de jaren zeventig, toen grote groepen gastarbeiders naar Nederland kwamen, was het migratiesaldo niet zo hoog als het komend jaar zal zijn. Dit blijkt uit de nieuwe bevolkingsprognose die het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) vandaag bekendmaakt. De bevolkingsteller staat op dit moment op 16,98 miljoen en gezien het huidige tempo wordt waarschijnlijk al snel in het nieuwe jaar de grens van 17 miljoen inwoners bereikt.

(tekst gaat verder onder grafiek)

Baby's en doden zijn goed te voorspellen, migranten niet

Lees hier het interview met Jan Latten, hoofddemograaf van het Centraal Bureau voor de Statistiek

Op basis van ervaringen met eerdere oorlogsvluchtelingen verwacht het CBS dat tweederde van alle huidige asielmigranten uiteindelijk in Nederland zal blijven wonen. Daardoor hebben de demografen ook de verwachting bijgesteld voor het moment dat er 18 miljoen inwoners in Nederland zijn. Naar schatting wordt die nieuwe mijlpaal rond 2035 bereikt, negen jaar sneller dan bij de vorige prognose.

Volgend jaar zal waarschijnlijk een recordaantal van bijna een kwart miljoen immigranten zich bij de Nederlandse gemeenten inschrijven. Daarvan zijn zo'n 70 duizend vluchtelingen, en 170 duizend andere immigranten, zoals EU-burgers die voor werk of studie komen of Nederlandse expats die terugkeren uit het buitenland. Tegelijkertijd emigreren er volgend jaar ongeveer 151 duizend mensen, voor het grootste gedeelte buitenlanders die hier een tijd gewoond hebben. Netto komen er dus zo'n 88 duizend migranten bij. De natuurlijke aanwas van de bevolking, het aantal geboren baby's min het aantal overledenen, ligt rond de 25 duizend. Opgeteld verwacht het CBS dus in 2016 een bevolkingstoename van ruim 110 duizend inwoners.

Jan Latten, hoofddemograaf van het Centraal Bureau voor de Statistiek

Migratieoverschot

'Nederland is eigenlijk al jaren een immigratieland, waar meer mensen binnenkomen dan er weggaan, maar wat we nu zien is extreem', zegt hoofddemograaf Jan Latten van het CBS. Het is heel moeilijk te voorspellen hoe de vluchtelingenstroom zich de komende jaren zal ontwikkelen. Maar vooralsnog gaat het CBS ervan uit dat er na volgend jaar weer minder vluchtelingen binnenkomen. 'We verwachten dat het beleid van de EU om meer migranten aan de buitengrenzen tegen te houden, geleidelijk effect zal sorteren. Maar in welke mate is onzeker.'

Wel verwacht hij dat er wereldwijd steeds meer vluchtelingen zullen zijn door de enorme bevolkingsgroei in Afrika en de klimaatverandering. 'En Nederland blijft als een van de drie welvarendste landen in Europa natuurlijk een aantrekkelijke bestemming.'

Het CBS heeft de prognose ook op een ander punt moeten bijstellen: er worden iets minder baby's geboren in Nederland. Opvallend, omdat economisch herstel na een crisis doorgaans een babyboom inluidt. Latten: 'We hebben de indruk dat deze babygolf nu niet optreedt, omdat steeds meer twintigers en dertigers tijdelijke contracten hebben of zzp'er zijn. Zij willen eerst meer financiële zekerheid voordat ze kinderen krijgen en stellen kinderen daarom uit.' De demograaf verwacht dat een groot deel van de uitstellers over een paar jaar alsnog aan kinderen zullen beginnen. 'Maar van uitstel komt voor een deel ook afstel.'

(Tekst gaat verder onder grafiek)

Huizentekort

De bevolkingsprognoses van het CBS zijn zeer relevant voor beleidsmakers in Nederland. Met name op het gebied van de woningmarkt, die door de toenemende bevolkings- en huishoudensgroei verder onder druk zal komen te staan. In 2014 werden er namelijk maar 39 duizend vergunningen afgegeven voor nieuwbouwwoningen, de bouwproductie houdt de huishoudensgroei voorlopig bij lange na niet bij.


Volgens Jan Latten komt er vooral behoefte aan drempelloze, kleine woningen die geschikt zijn voor ouderen. 'De groei van het aantal huishoudens komt de komende 25 jaar volledig voor rekening van alleenstaande 65- en 80-plussers. Voor die groep moet je geen eengezinswoningen bijbouwen.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden