Asielopvang steeds meer ten koste van ontwikkelingshulp

Ruim een kwart van het budget voor de allerarmsten in de wereld gaat dit jaar op aan asielopvang. En dat aandeel wordt volgend jaar alleen maar groter. Deels omdat de asielinstroom elke verwachting overstijgt en deels omdat het hulpbudget krimpt. Daarmee wordt de traditionele ontwikkelingshulp steeds meer verdrukt door asielopvang.

null Beeld photo_news
Beeld photo_news

Dit blijkt uit een rondgang van de Volkskrant langs betrokkenen en een brief die minister Lilianne Ploumen (Ontwikkelingssamenwerking) donderdagavond heeft besproken met de Tweede Kamer. Ploumen erkent dat asielopvang ten koste gaat van haar hulpbudget. Nog niet bekend is welke hulp voor de allerarmsten Ploumen moet schrappen ter compensatie van de asielopvang.

'De gevolgen van deze toegenomen instroom worden vrijdag in de Ministerraad besproken, daarna kunt u erover lezen in de Najaarsnota', zei de bewindsvrouw donderdagavond. De najaarsnota komt waarschijnlijk vrijdag of maandag uit. Volgens ingewijden zoekt Ploumen samen met minister Jeroen Dijsselbloem (Financiën) naarstig naar een oplossing voor het probleem.

Niet meer toereikend

Tot nu is 836 miljoen euro uit het hulpbudget gehaald om de eerstejaars opvang van 40 duizend asielzoekers te dekken, schrijft Ploumen in haar Kamerbrief. Daarmee eten de asielzoekers al bijna eenvijfde (18 procent) op van de pot die is bedoeld voor de hulp aan ontwikkelingslanden. De asielinstroom overstijgt echter elke verwachting, waardoor de 836 miljoen euro dit jaar niet meer toereikend is.

De Immigratie- en Naturalisatiedienst (IND) verwacht dit jaar 58 duizend asielzoekers, bevestigt Ploumen, waardoor de kosten voor asielopvang ook stijgen. Uit de brief van Ploumen blijkt dat het kabinet bijna 25 duizend euro rekent voor de opvang van één extra asielzoeker. Met nog eens 18 duizend asielzoekers bovenop de eerdere prognose zou dat dus neerkomen op een kostenpost van 1,3 miljard euro aan asielopvang dit jaar. Dit is 27 procent, ofwel ruim een kwart, van het totale budget voor ontwikkelingshulp.

De kosten voor eerstejaars asielopvang gaan overigens al jarenlang ten koste van hulp aan arme mensen in ontwikkelingslanden. Maar de hap die uit het ontwikkelingsbudget wordt genomen, wordt steeds groter. Tot 2010 ging het om hooguit 5 procent van het budget, daarna werd dat 7 procent.

Ook voor volgend jaar gaat de IND uit van 58 duizend asielzoekers. Dat is ruim het dubbele van het aantal waarmee Ploumen in haar begroting rekening houdt. De bedragen die de komende jaren voor de opvang zijn gereserveerd, zijn dan ook ontoereikend. Daar komt bij dat het budget voor ontwikkelingshulp de komende jaren scherp gaat dalen, blijkt uit Ploumens begroting.

null Beeld photo_news
Beeld photo_news

Van 0,7 naar 0,5 procent

Internationaal is het onder rijke landen de norm 0,7 procent van de omvang van de economie te reserveren voor ontwikkelingshulp, een niveau waarop ook Nederland decennialang heeft gezeten. In 2018 daalt dat echter naar 0,5 procent, aldus Ploumen. Hulporganisaties zoals Oxfam Novib stellen dat het percentage dat Nederland in werkelijkheid aan de armen geeft veel lager ligt, omdat ze menen dat de kosten van asielopvang niet als ontwikkelingshulp moeten worden gezien.

In de Tweede Kamer dringt ook het besef door dat de armoedebestrijding elders in de wereld de dupe dreigt te worden van de asielopvang in Nederland. Vooral ChristenUnie-Kamerlid Joël Voordewind hamert erop dat het kabinet de kosten voor de opvang uit een ander budget moet betalen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden