Artsen en 'de industrie'

Juist in de psychiatrie is behoedzaamheid geboden in de onvermijdelijke omgang met de farmaceutische industrie.


Geen psycholoog of psychiater ontkomt in zijn beroepspraktijk aan de DSM -Diagnostic Statistical Manual for Mental Disorders. Deze vuistdikke bijbel van het vakgebied wordt gebruikt voor de classificering van ziektebeelden. En wat blijkt: van de deskundigen die zijn betrokken bij de opstelling van de vijfde editie, de DSM 5, is ruim tweederde op enigerlei wijze betrokken bij de farmaceutische industrie.


Dat klinkt dubieuzer dan het wellicht is. De betrokkenheid kan uiteenlopende vormen en gradaties aannemen: van een incidenteel optreden op een congres tot het penvoerderschap van een onderzoek. De betrokkenheid bij 'de commercie' doet ook niet per definitie afbreuk aan de deskundigheid van de betrokken psychologen en psychiaters. Integendeel: naar mag worden aangenomen, heeft de farmaceutische industrie juist vanwege hun deskundigheid een beroep op hen gedaan. Daar komt bij dat juist in de psychofarmaceutica contact met het bedrijfsleven bijna onontkoombaar is - zoals op bijna elk onderzoeksterrein.


Daar staat tegenover dat banden met de industrie - hoe onbeduidend op het oog ook - het oordeel van de betrokkenen wel degelijk kunnen beïnvloeden, ook met betrekking tot eventuele medicatie. Geneesmiddelenstudies die (mede) door bedrijven worden gefinancierd, hebben vaker uitkomsten die de financier welgevallig zijn dan onafhankelijke studies.


Het is daarom zaak om belangenverstrengeling, of de schijn daarvan, tegen te gaan door medisch onderzoekers te verplichten al hun nevenactiviteiten bij hun beroepsorganisaties te melden. Sinds kort is een code met die strekking van kracht. Naleving daarvan is in de psychiatrie, gezien de vertrouwensband tussen arts en patiënt en de moeite die velen hebben met de medicalisering van de behandeling van geestesziekten, misschien nog wel van groter belang dan in de andere specialismen.


Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden