Arrest in saillante zaak onderstreept revival aftrekpost

Dat belastingplichtigen de strijd aan binden met de fiscus is niet opmerkelijk, maar als belastinginspecteurs zelf de belastingwetten aanvechten is er iets aan de hand....

Van onze verslaggever

DEN HAAG

Geschilpunt was een aftrekpost, en dat is de laatste jaren wel vaker het geval. Begin jaren negentig leek het erop dat er een einde was gekomen aan de aftrek van allerlei kosten van het belastbare inkomen. Na de operatie Oort moest de belastingaangifte simpeler en helderder worden, en het naar eigen believen aftrekken van de kosten van werkkleding, dienstreisjes en zakendineetjes werd verboden.

Maar na een paar jaar en een aantal rechtzaken tot aan de Hoge Raad toe, zitten er forse deuken in de Oort-regelgeving. De aftrekpost beleeft een revival. In de jongste zaak, tegen de belastinginspecteur, accepteerde de fiscus het aftrekken van de kosten van vakliteratuur boven een bepaalde grens niet. Maar de Hoge Raad gaf de fiscus geen gelijk.

De studieuze inspecteur had 1419 gulden uitgegeven aan vakliteratuur. De collega die zijn aangifte behandelde vond dat hij maar maximaal 750 gulden had mogen aftrekken. De fiscus baseert zich daarbij op een lijst van 'gemiddelde kosten' die een bepaalde beroepsgroep blijkt te maken. De lijst wordt samengesteld door ambtenaren van de FIOD, de Fiscale Opsporings- en Inlichtingendienst.

In de wet staat dat je kosten mag opvoeren tot een hoogte die 'gebruikelijk' is. De Hoge Raad interpreteerde dat gisteren als 'wat redelijkerwijs als normaal kan worden beschouwd' binnen een beroepsgroep. De 'gebruikelijke' richtprijzen van de FIOD zijn daarbij geen onaantastbare maxima, blijkt uit de uitspraak.

Wat nog belangrijker is: de belastingplichtige hoeft niet te bewijzen dat zijn (hogere) kosten redelijkerwijs normaal zijn in zijn beroepsgroep. Dat is tegen het zere been van het ministerie van Financiën, dat altijd de belastingplichtige opzadelde met de bewijslast. Als aftrekposten erg afwijken, dan moet een ander dat aantonen, vindt de Hoge Raad.

Bijvoorbeeld de belastinginspecteur die de aangifte van zijn collega aanvocht. Die heeft zijn huiswerk blijkbaar niet goed gedaan, want hij moet toch als geen ander weten wat een gemiddelde inspecteur nodig heeft aan boeken en tijdschriften.

Desondanks baseerde hij zich op de algemene lijst van de FIOD, waarop onder andere vergelijkbare kosten van werknemers in het Hoger Onderwijs staan. Het gerechtshof in Den Bosch moet zich nu buigen over de redelijkheid van de kosten.

Opnieuw blijkt dat belastingplichtigen toch meer kunnen aftrekken dan Oort heeft gewild. 'De duidelijkheid en eenvoud die Oort beloofde is er niet gekomen', zegt belastingadviseur J. Meeboer van KPMG Meyburg. 'De rechtspraak evolueert nog, en er zit in de meeste gevallen nog rek in.'

Volgens Meeboer heeft een aantal arresten en uitspraken van de laatste jaren die rek aangetoond. Zo is bepaalde werkkleding weer aftrekbaar, bewees een stewardess met hoge uitgaven voor schoeisel. Ook de studeerkamer kan, bij intensief gebruik voor het werk, weer terug op het aangiftebiljet. Vakliteratuur lijkt daar nu door de uitspraak van de Hoge Raad tegen de belastinginspecteur ook bij te komen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden