Arme, arme boekenlezer

Een boek? Kom nou, weet je niks beters? Lezen is saai, links en ouderwets, het isoleert je, en je krijgt er alleen maar stress van....

JAN VAN DER PUTTEN

Het idee dat je je moet schamen als je geen boeken leest, blijkt achterhaald. Het marktonderzoek dat de bond van kleine uitgevers in Italië heeft laten uitvoeren, spreekt daarover duidelijke taal.

Het was al bekend dat ongeveer tachtig procent van de Italianen nooit een boek aanraakt of, als dat wel gebeurt, zich titel noch auteur kan herinneren. Het nieuwe onderzoek heeft de motieven van dat overdonderende gebrek aan leeshonger aan het licht gebracht.

Lezen doen de ondervraagde Italianen geen van allen. In het begin van de vraaggesprekken zoeken ze daar nog een rechtvaardiging voor: geen tijd, te moe, te weinig licht in de kamer. Maar al snel gaan ze in de aanval. Niet-lezen is voor hen geen spijtig gemis, nee, het is een bewuste keus, en daar zijn ze trots op. Want wie leest, denken ze, heeft geen lol in het leven. Wie zich verdiept in een boek, stelt zich buiten de flitsende werkelijkheid. Vinden de niet-lezers. Ze koesteren minachting jegens het boek en de droogstoppels die het ter hand nemen. 'Lezen is langzaam sterven', vat een niet-lezer samen. Een boekenlezer doet immers niet mee aan het leven van vandaag. Emoties gaan hem voorbij. Het is een eenzame figuur, die niet in staat is warme contacten met anderen op te bouwen. Lezen is 'onaangenaam, zinloos, vervelend en vermoeiend'. Lezen is niet jong. Lezen is lullig.

Nog een paar definities over lezers: 'rijkeluiszoontjes, triest, neurotisch, agressief, arrogant, week, zonder ballen, schijtluizige twijfelaars.' Boeken roepen immers vragen op, en wat heb je daaraan? Boeken doen zo geleerd, ze zijn zo moeilijk, ze zijn onbegrijpelijk. 'Ze zouden ze moeten ondertitelen', zei een van de ondervraagden.

De eersten die zich deze gespierde opinies hebben aangetrokken, zijn de uitgevers. Ze brengen jaarlijks 45 duizend titels op de Italiaanse markt. De meeste daarvan kunnen ze aan de straatstenen niet kwijt. Wat nu? Hoe maak je zo'nafstotelijk produkt weer aantrekkelijk? Lagere prijzen? Leukere boekhandels? Andere onderwerpen? Of is het bij voorbaat vergeefse moeite om leeshonger op te wekken bij wie niet de minste trek heeft?Jan van der Putten

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden