Arm Atjeh

Naast alle verandering biedt de geschiedenis ook veel continuïteit. Een legermacht die namens de centrale regering in Jakarta de strijd aanbindt met separatisten in Atjeh - het is eerder vertoond....

De Indonesische president Megawati Soekarnoputri stond dus in een lange traditie toen zij deze week het startsein gaf voor een grootscheeps militair ingrijpen tegen de Beweging Vrij Atjeh (GAM). Het is de grootste operatie sinds de inval in Oost-Timor in 1975. Op 9 december vorig jaar gloorde er nog hoop, toen beide partijen in Genève een bestandsakkoord sloten. Maar een half jaar later spreken de wapens weer.

De schuld daarvoor ligt zowel bij het Indonesische leger als de GAM. Beide schonden de Geneefse afspraken over 'demilitarisering' van Atjeh. De militairen weigerden zich terug te trekken en de GAM-strijders leverden geen wapens in. Het gevolg is dat de burgeroorlog, die meer dan 26 jaar geleden begon, hervat wordt. Opnieuw dreigt de burgerbevolking vermalen te worden tussen de twee oorlogvoerende partijen.

De Indonesische regering wil dat de GAM haar eis opgeeft dat Atjeh onafhankelijk wordt. Zij wil niet verder gaan dan het verlenen van een 'speciale autonomie'. De GAM aanvaardde in december die autonomie, mits die het begin was van een proces dat uiteindelijk naar volledige zelfstandigheid moest leiden.

Dat Megawati dat laatste verwerpt en strijdt voor het behoud van de eenheidsstaat, zoals gesticht door haar vader Soekarno, is niet alleen begrijpelijk maar ook heel goed te verdedigen. De wereld zit niet te wachten op een fragmentatie van het Indonesische eilandenrijk en de geboorte van een nieuwe mini-staat, die dan meteen aan het infuus van de internationale gemeenschap gelegd kan worden.

Maar Megawati begaat een dure vergissing als zij zich door haar generaals laat wijsmaken dat er een militaire oplossing mogelijk is van de problemen die worden veroorzaakt door de afscheidingsbeweging op Atjeh. De ervaringen van de afgelopen decennia hebben het tegendeel aangetoond.

Belangrijker is dat de president zich eindelijk eens ontwikkelt tot een krachtig leider die de strijd aanbindt tegen het wanbeleid, de corruptie, de armoede, de sociale en religieuze tegenstellingen, de politieke invloed van de strijdkrachten en het gebrek aan transparantie in de regering. Dat is de voedingsbodem waarop bewegingen als de GAM kunnen gedijen.

Megawati moet begrijpen dat democratie en ontwikkeling betere remedies tegen het separatisme zijn dan de knoet.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden