Nieuws war on drugs

Architect van Mexico’s oorlog tegen drugs opgepakt om samenwerking met kartel

Genaro Garcia Luna, ooit het gezicht van Mexico’s oorlog tegen de drugskartels, is door de mand gevallen. Na jaren van beschuldigingen, is de oud-politiebaas gearresteerd in de VS omdat hij zou hebben samengewerkt met een van de kartels. 

De Mexicaanse oud-veiligheidsminister Genaro Garcia Luna. Beeld AFP

De 51-jarige Garcia Luna, die maandag in Dallas werd aangehouden, was ooit een gevreesd man. Hij leidde vijf jaar lang de Mexicaanse FBI. Als Veiligheidsminister was hij tussen 2006 en 2012 de architect van de harde, deels militaire campagne tegen de drugsbazen. Nu hij in de cel zit, kan Garcia Luna een nieuwe kwalificatie toevoegen aan zijn lange staat van dienst: de hoogste Mexicaanse functionaris die ooit is gearresteerd vanwege criminele activiteiten.

Als we de Amerikaanse aanklacht mogen geloven, speelde de bewindsman onder twee presidenten jarenlang een dubbelrol die hem een miljoenenvermogen opleverde. In ruil voor miljoenen dollars, kreeg het Sinaloa-kartel gevoelige informatie over politieonderzoeken en concurrerende drugsbendes doorgespeeld. Bovendien werd de drugsdoorvoer van het kartel, geleid door de beruchte drugsbaas Joaquin ‘El Chapo’ Guzman, vrijwel ongemoeid gelaten.

De veroordeling van ‘El Chapo’ tot levenslang door een jury in New York, is Garcia Luna uiteindelijk fataal geworden. Een handlanger van de drugsbaas verklaarde tijdens de rechtszaak dat hij zeker twee keer koffers met in totaal zo’n 5,4 miljoen euro overhandigde aan de politicus. Plaats van handeling, tussen 2005 en 2007, was een restaurant in Mexico. Toen de getuigenis publiek werd, zagen Mexicaanse critici van Garcia Luna hun twijfels na jaren eindelijk bevestigd.

Kartelbaas Joaquin 'El Chapo' Guzman in 2016. Beeld EPA

‘Nooit een snipper bewijs’

Garcia Luna ontkende altijd in alle toonaarden fout te zijn geweest. ‘Ik heb nooit contact gehad met personen die betrokken waren bij criminele activiteiten’, aldus de oud-minister. ‘Al sinds ik de georganiseerde misdaad bestrijd, wordt ik systematisch door het slijk gehaald. Ze hebben nooit een snippertje bewijs geleverd om deze beschuldigingen te onderbouwen.’

Wat de ooit oppermachtige federale politiebaas niet wist, was dat de Amerikaanse justitie hem al in het vizier had. Op dinsdag, een dag na zijn arrestatie, werd de aanklacht vrijgegeven. ‘Garcia Luna wordt aangeklaagd omdat hij miljoenen dollars aan steekpenningen ontving van ‘El Chapo’s’ Sinaloa-kartel’, aldus openbaar aanklager Richard Donoghue. ‘Dit terwijl hij Mexico’s federale politie leidde en verantwoordelijk was de openbare veiligheid.’

Garcia Luna brengt twee presidenten, die probeerden de narcobazen onder controle te krijgen, in grote verlegenheid nu hij tegen de lamp is gelopen. Onder Vicente Fox leidde hij tussen 2001 en 2005 de federale onderzoekspolitie. Daarna werd hij door president Felipe Calderon benoemd tot minister Openbare Veiligheid. Tot 2012 overzag Garcia Luna de pogingen van de regering om met hulp van het leger de drugsbazen een kopje kleiner te maken. 

Harde bewijzen

Sommigen brachten hem toen al in verband met het Sinaloa-kartel, maar harde bewijzen werden nooit geleverd. Tekenend voor zijn oppermachtige positie was dat de Amerikaanse drugsbestrijdingsdienst DEA gewoon met hem bleef samenwerken.

Garcia Luna dreigt nu te worden veroordeeld tot tien jaar celstraf wegens drugshandel en omkoping. Het is een hard gelag voor de man die niemand in Mexico durfde tegen te spreken. ‘Ik ben altijd voor het recht en de wet’, was de zuinige reactie van oud-president Calderon op Garcia Luna’s arrestatie.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden