Archetype

Alle actualiteiten kun je tot The Muppet Show herleiden, lijkt het wel. Vorige week de postsorteerders, deze week de politiek leiders van weleer, die als Waldorf en Statler commentaar leveren.

Waldorf en Statler geven vanaf het balkon commentaar op de moppentappende beer Fozzie.


Fozzie Bear is de meest tragische figuur die The Muppet Show heeft voortgebracht. De moppentappende beer die bijna wekelijks een poging deed te schitteren als stand-up comedian werd steevast de mond gesnoerd door twee oudjes hoog in het balkon. Nog voordat hij aan de clou toekwam werd hem - BAM! - door Waldorf en Statler de pas afgesneden met een scherpe riposte die Fozzie met een mond vol tanden achterliet. Triest. Een beetje alsof je op het punt staat trots een doortimmerd regeerakkoord op de mediapodia te presenteren en - BAM! - daar word je door stemmen van het ver vergeten balkon van de Nederlands politiek bekritiseerd en gecorrigeerd.


Tja, die mastodonten weer, de mannen die in het politieke holoceen zelf op dat podium stonden en nu het spektakel vanuit de loge volgen. Heren die zich geroepen voelen, ook als ze dat niet zijn. Ze deden allemaal hun plasje op Samsom en Rutte in de discussie over de inkomensafhankelijke zorgpremie. Robin Linschoten, Loek Hermans, Ed Nijpels, Bram Peper, Marcel van Dam, Willem Vermeend, Rick van der Ploeg en natuurlijk toeterkampioen Hans Wiegel. Elke dag weer een kapitein Bombarie in ruste die komt vertellen welke koers er eigenlijk gevaren dient te worden.


Ze genieten vertrouwen omdat ze dassen dragen, grijze haren en een geschiedenis in de partij hebben, maar dat is camouflage. In feite zijn het hecklers, net als Waldorf en Statler. Lastposten die in het theater luidkeels de performer het werk bijna onmogelijk maken en het publiek, hun achterban en het volk proberen te overtuigen dat het allemaal beter zou zijn als zíj op het podium zouden staan.


Maar maak vooral niet de fout te denken dat de heckler die plek serieus ambieert. Nee, de betweter koestert eerder zijn slachtoffer dan zijn podium. Waldorf en Statler hebben een uiterst ambigue relatie met hun gastheer Fozzie. Ze wensen hem weg, maar zonder hem zouden ze niet eens bestaan. Hun mikpunt is hun raison d'être.


Daarom is er ook geen Hans Wiegel. Het is een schim die slechts opdoemt in seances van Telegraaf-journalisten als een uitspraak van politieke gene zijde wordt verlangd. Een entiteit die niet op eigen kracht kan bestaan, maar pas in de media materialiseert als reactie op iets of iemand.


En dat betekent dat Wiegel Rutte nodig heeft, net zoals Waldorf en Statler Fozzie Bear nodig hebben, en niet andersom. Fozzie is een martelaar voor comedy die elke uitzending van The Muppet Show duizend doden sterft opdat zijn narrige publiek kan schitteren.


Samsom en Rutte waren de pispaaltjes die partijprominenten de kans gaven Nederland te tonen dat ze überhaupt nog leven. Zeg zelf, afgezien van die aflevering van Pauw & Witteman waar Van der Ploeg ook een duit in te zorgpremiezakje mocht doen, hoelang geleden is het dat u die PvdA-coryfee op tv zag, hmm?


Maar maakt u zich geen zorgen. Terugkomen naar de politieke arena doen ze toch nooit. Het theater verlaten of het podium betreden is geen optie, hoeveel misbaar de heckler ook maakt en hoe schandalig hij alles ook vindt. Hij schurkt zich tot in lengte der dagen in zijn eigen behaaglijke zijlijn van waar hij commentaar levert. De randgroepouderen zeggen het zelf.


Statler: 'Deze show is vreselijk.'


Waldorf: 'Verschrikkelijk!'


Statler: 'Afschuwelijk!'


Waldorf: 'Volgende week weer?'


Statler: 'Natuurlijk'


Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden