Arbeidsbureaus zagen poten onder eigen stoel weg

VORIGE week presenteerde het Centraal Bestuur voor de Arbeidsvoorziening (CBA) zijn beleidsplan voor de jaren 1995-2000. Het CBA wil voor ongeveer 172 duizend werklozen de handdoek in de ring gooien door iedere bemiddelingspoging te staken en hen van de sollicitatieplicht te ontslaan....

Anderhalf miljoen werklozen die op het bordje van de gemeentelijke sociale diensten en bedrijfsverenigingen worden gedeponeerd. Overigens zonder bruidsschat, want het CBA wil naar het zich laat aanzien geen boter bij de vis doen door een deel van zijn budget voor de begeleiding van de 'kanslozen' aan gemeenten en bedrijfsverenigingen af te staan.

Dat de arbeidsvoorzieningsorganisatie haar hand hierdoor schromeloos overspeelt, is duidelijk. Ondanks herhaalde geluiden van een meerderheid van Tweede Kamer èn kabinet dat het categoraal afschrijven van werklozen onacceptabel is, zet het CBA zijn zin door. Ofwel men is mateloos naïef, ofwel horende doof. In beide gevallen zijn het de werklozen die de prijs betalen.

Het CBA zaagt op deze wijze langzaam maar zeker de poten onder zijn eigen stoel weg. Feit is immers dat men al enige jaren tendeert naar een maatschappelijk onacceptabel beleid. Zo bleek al eind 1992 uit zijn eigen cijfers dat men het spoor bijster raakte. Arbeidsvoorziening bleek steeds minder werklozen aan een baan te helpen, maar daarentegen wel steeds meer werkzoekenden die al een baan hadden naar een andere baan te bemiddelen.

Minister De Vries waarschuwde destijds dan ook al voor het gevaar dat Arbeidsvoorziening zich te veel liet afleiden van haar kerntaken. Maar nu, in 1994, versterkt men de ontwikkeling naar de zo verwerpelijke tweedeling in de maatschappij van binnenstaanders (zij die een baan hebben) en buitenstaanders (zij die geen baan hebben), door het loket voor zogenaamde 'kanslozen' te sluiten.

Is de arbeidsvoorzieningsorganisatie dan misschien vergeten waarvoor men is opgericht en welke kerntaken de wetgever haar heeft toebedeeld? Het zijn niet de uitzendbureaus en evenmin de vele outplacement-bureaus, maar juist de arbeidsbureaus die door de belastingbetaler jaarlijks met zo'n slordige 1,6 miljard gulden worden gespekt om de kansarmen te ondersteunen in hun weg naar een betaalde baan. Daar ligt dan ook de kern van hun maatschappelijke taak.

Waar politiek Den Haag zich doordrongen weet van de noodzaak tot het scheppen van banen - met name voor ongeschoolden - en ook de vakbeweging omwille daarvan de lonen heeft weten te matigen, haakt de arbeidsvoorzieningsorganisatie eenvoudigweg af.

Natuurlijk is kritiek eenvoudig indien er geen alternatief wordt geboden. Maar met een nieuwe prioriteitenstelling - terug naar de kerntaken - zou de arbeidsvoorzieningsorganisatie al een eind op de goede weg zijn. De politiek moet op haar beurt de roep om honderdduizenden extra banen daadwerkelijk gestalte geven. De arbeidsvoorzieningsorganisatie zal geen werklozen naar gemeenten en bedrijfsverenigingen moeten doorschuiven.

Waar het CBA wonderen verwacht van het sociaal-maatschappelijk en cultureel werk, legt men het eigen werk niet alleen ten onrechte bij een ander neer, maar heeft men bovendien niets geleerd van de fnuikende werking van de welzijnscultuur van de jaren zeventig. Het is zeer wel denkbaar dat in een aantal gevallen de hulp van maatschappelijk werk wenselijk is, maar het zijn in beginsel geen sociaal-cultureel werkers maar banen waar deze werklozen mee geholpen zijn.

In een jaar dat het functioneren van de arbeidsvoorzieningsorganisatie door een externe commissie wordt geëvalueerd, zou de arbeidsvoorzieningsorganisatie er zelf ook goed aan doen haar beleid te evalueren en haar bestaansrecht niet bij voorbaat zelf te ontkrachten.

Henk van Hoof

Geert Wilders

De auteurs zijn respectievelijk lid en beleidsmedewerker van de TweedeKamerfractie van de VVD.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden