AOW? Champie!

Zelfingenomen babyboomers worden in films met zijden handschoenen aangepakt. Waar blijftAbFab op het grote scherm?

In een van de nieuwe afleveringen van Absolutely Fabulous komt een typisch babyboomermoment voor: Patsy Stone krijgt voor de eerste keer haar pensioen. Wat haar er natuurlijk niet van weerhoudt op de oude voet verder te gaan met haar liederlijke leven, alsof ze nog steeds een groupie van Mick Jagger is. Pats futselt een joint uit haar suikerspincoiffure, en laat sweetie darling Edina nog eens bijschenken; champagne, wodka, of een combi van de twee: een bolli stoli, (het effectieve koppel Bollinger & Stolichnaya, champagne met wodka).


Je zou denken dat de moderne popcultuur bol staat van de babyboomers zoals Patsy. Omdat juist die babyboomgeneratie zo veel hatelijke gevoelens oproept, en steeds hatelijker gevoelens lijkt het wel. Al dan niet terecht. Babyboomers worden in de media met nijdigheid en een zekere jaloezie beschreven. 'Bedankt dat jullie ons land in het verderf hebben gestort.' De verwende, zelfingenomen babyboomers, geboren in de naoorlogse jaren, hadden (wel) alles mee. Ze konden lang studeren, kregen geweldige banen en overal de touwtjes in handen. Het was de generatie die zich in de jaren zestig verzette tegen de autoritaire regenten, en met vrije seks, joints, de Beatles, en grote idealen de wereld zou veranderen en democratiseren. Maar dat niet deed.


Ze regelden wel de beste arbeidsvoorwaarden voor zichzelf, en hadden maar één drijfveer: hun eigenbelang. Nu zijn de babyboomers begin 60, of eind 50, al of bijna met pensioen, dwepen ze nog steeds met de swinging sixties, en gaan ze met al dat eigenbelang en gevulde bankrekeningen leuke dingen doen: naar hun tweede huis, in El Bulli eten, skydiven, of een tweede iPad kopen. Want dit is geen generatie om de pantoffels aan te doen, en ergens uit het zicht oud te zitten worden, zoals een strijdbare boomer in de Telegraph schreef. Dit is de eerste generatie die hun geld niet aan de kinderen nalaat, maar zelf opmaakt aan een hedonistische levensherfst.


Ik-gericht

Van alle ondeugden van de babyboomgeneratie, wordt dat hedonistische, ik-gerichte leven het liefst op de hak genomen. Bijvoorbeeld in twee Engelse babyboomseries, Manchild (2002) en Absolutely fabulous (1992, met nieuwe afleveringen in 2011/2012). Manchild draait om vier Londense mannen die bijna verdrinken in hun zelfingenomenheid. Ze hebben in het begin van hun leven als vijftiger al zo veel verdiend dat ze nu rustig op hun lauweren kunnen rusten. Er zijn wat kleine midlifekwesties: Terry's jonge vriendin van de leeftijd van zijn zoon vindt zijn zoon toch leuker, James heeft Viagra nodig, dat soort zaken. Maar verder kunnen ze zich rustig over geven aan de totale zelfverwenning: massages, Turkse stoombaden, de Aston Martin, een nieuwe glanzende motor, uit jagen, uit eten, topsigaartje, het allerduurste fornuis. De mannen gaan zo op in hun dure fornuizen dat ze geen idee meer hebben hoe ze hun vriend Patrick moeten troosten als zijn moeder overlijdt (ook typisch iets voor de babyboomleeftijd overigens).


In de latere film The Bucket List uit 2008 van regisseur Rob Reiner (geboren in 1947), met de iets oudere acteurs Jack Nicholson en Morgan Freedom, komt dat hedonisme ook terug. Twee mannen die nog maar een paar maanden te leven hebben, gaan niet op zoek naar hun geloof, of spirituele wijsheid. Ze gaan in een Shelby Mustang rijden, naar de Taj Mahal, en eten bij La Chateau de la Chevre d'Or. Hedonisme als hoogste in het leven. Ontstaan bij de babyboomers.


In Absolutely Fabulous was het ook het genot en de complete zelfzuchtigheid, dat die serie tot een echte babyboomerserie maakte. Maar misschien nog meer dat de vriendinnen Edina (Jennifer Saunders, ook de schrijfster), en Patsy (Joanna Lumley, geboren in 1946) zo zijn blijven steken in de hippietijd, toen de meisjes zich suf rookten, snoven, dronken, neukten. Patsy was in die dagen een soort PornoBondGirl in Bond meets Black Emmanuelle, en ging er prat op ze nog het nog een keer tot backstagemeisje van Mick Jagger geschopt had.


Edina droeg hippiekleren en zette zich af tegen haar suffige moeder. Edina heeft nu nog een hippiegarderobe en zet zich nog steeds af tegen haar suffige moeder, én tegen haar haar suffige, oh zo verantwoordelijke dochter Saffy. Pats neemt nog steeds jonge jongens mee naar huis. De dames drinken en roken meer dan ooit, en winkelen zich te pletter van Edina's alimentatie. Ze scheppen ook nog dagelijks op over hun glorietijd in de sixties.


Typische babyboomerpraatjes. Alles in hun leven draait om Edina en Patsy zelf. De babyboomers op hun liederlijkst. En heel soms laat een van de twee heel even een wat serieuzere, cynische kant zien, die meestal door de drugs en drank verborgen blijft: 'Darling, als je het echt over de zin van het leven wilt hebben, dan zou ik er maar een fles whiskey bij drinken. Dan ben je tenminste bewusteloos tegen de tijd dat je jezelf te serieus gaat nemen.'


Verkwanselde idealen

Je zou denken dat al die ondeugden van de boomers veel vaker in films en series voorkomen, gezien de emoties die de generatie oproept. Maar dat valt tegen. Buiten Manchild en Abfab, alletwee toch al jaren oud, zijn er nauwelijks comedies die de babyboomers stevig aanpakken. En waar blijft de regisseur die in een serieuze film de verkwanselde idealen van de jaren zestig aan de orde stelt, of op waarheid onderzoekt? Is dat omdat films en series voornamelijk gemaakt worden voor jongere mensen, van, zeg, 19 tot 49 jaar oud, ook al zijn babyboomers door hun rijkdom toch zeer interessant voor adverteerders?


Er zijn wel meer pure babyboomfilms in de maak, maar wel vriendelijk en meelevend. Ver van de kritiek op de babyboomgeneratie. Ze gaan over leven en liefde en relaties van babyboomvrouwen, en vooral over seks en sexy zijn, ook op leeftijd. Bijvoorbeeld Calendar Girls waarin babyboomsters Helen Mirren en Julie Walters voor een liefdadigheidsblootkalender uit de kleren gaan. En het kleine genre van Nancy Meyers (geboren 1949). In haar films staan babyboomsters in goede doen centraal. Erica (Diane Keaton, geboren 1946) in Something's gotta give is een succesvolle theaterschrijfster met een prachtig strandhuis, Jane (Meryl Streep, geboren 1949) in It's complicated laat, nu de kinderen zijn uitgevlogen, door een architect haar huis uitbreiden. Erica ziet haar dochter thuis komen met een zestiger. De nieuwe vriendin van Janes ex-man heeft de leeftijd van haar dochter.


Derde leg

Leven en lifestyle van de babyboomers: tweede leg, derde leg, empty nest-syndroom, de jonge vriendin van je ex, zelf een jongere vriend misschien, de eerste hartaanval, Viagra, plastische chirurgie? Meyers houdt van een hoopvolle afloop voor de vrouwelijke babyboomers. Erica krijgt zelf iets met de zestiger met wie haar dochter eerst mee was. Jane komt uiteindeijk weer bij haar ex-man terug.


Meyers maakt wel een statement. De babyboomvrouwen willen nog sexy zijn, en doen aan seks. Meryl Streep durft zich niet meer naakt te laten zien aan haar ex-man, maar onder de lakens gaat het er stomender dan ooit aan toe. Dat zie je ook buiten de film. Meryl Streep stond toen ze 60 werd prachtig op de cover van Vanity Fair. En in dat licht is Patricia Paay (geboren 1949) in Playboy ook zo'n statement. Nancy Meyers is een van de weinige regisseurs uit de babyboomgeneratie die haar eigen generatie portretteert, zij het liefdevol en zoals gezegd ver van alle kritiek . Andere babyboomregisseurs dompelen zich liever in nostalgie. Ze verfilmen hun strips van vroeger, (Steven Spielberg, geboren 1946 en zijn Tintin), of maken weer een film over de oorlog (Rudolf van de Berg, geboren 1949, en zijn Süskind). Het is toch makkelijker om een andere generatie moreel aan de tand te voelen dan die van jezelf.


Nancy Meyers (1949) is een van de weinige regisseurs uit de babyboomgeneratie die haar eigen generatie portretteert, zij het liefdevol en ver van alle kritiek

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden