'Angstig Europa blokkeert innovatie internet'

Waarom mag de website van je favoriete krant je geen persoonlijke advertenties laten zien? De Amerikaanse econoom Susan Athey hekelt de Europese zorgen over privacy.

Natuurlijk mag de website die ik bezoek geld aan me verdienen, zegt de Amerikaanse econoom Susan Athey, hoogleraar aan de Stanford business school in Californië. 'Als de website van mijn favoriete krant mij gerichte advertenties toont, laat ze alsjeblieft hun gang gaan. Als ik er beter van word, en de krant, en de adverteerder ook, dan is daar toch niets mis mee?'


Athey (43), die ook werkt voor Microsoft en gisteren de jaarlijkse economielezing van het Centraal Planbureau in de Ridderzaal gaf, vindt de Europese zorgen over privacy niet altijd even effectief.


'Op deze manier werp je zoveel barrières op dat innovatie op internet tot stilstand komt. Personalisatie en maatwerk zijn de toekomst, je telefoon wordt je persoonlijke assistent, nog meer dan nu. Europa dreigt de aansluiting te missen.'

Vindt u de zorgen over privacy onterecht?

'Er is wel degelijk behoefte aan regulering. De markten doen het niet goed. Maar met verkeerde wetgeving maak je het erger. Zoals de cookiewetgeving: je maakt er consumenten hopeloos zenuwachtig mee, zonder dat ze er iets mee opschieten. Zulk beleid is bijna erger dan nietsdoen.'

Die zenuwachtigheid is toch heel verklaarbaar?

'Dat klopt, omdat we geen controle hebben, omdat we geen deel zijn van de transacties met onze data. We begrijpen het niet, het voelt alsof we worden bespioneerd en bestolen. En bovendien werken de algoritmen niet perfect, waardoor we niet zo veel hebben aan de aan ons gerichte advertenties. Dat is irritant. Ten derde snapt lang niet iedereen dat advertenties essentieel zijn voor de websites waar ze op verschijnen. Die moeten ook geld verdienen.'

Is de oplossing om consumenten zelf te laten beslissen welke data ze prijsgeven?

'Je moet nu al toestemming geven voor cookies en je kunt nu al afzien van een app die toegang wil tot je adresboek. Maar dat is geen echte keuze, want mensen wíllen een goed functionerende website met cookies, en ze wíllen die app, dus nemen ze de privacy-inbreuken op de koop toe. Zoiets werkt alleen als consumenten een alternatief hebben. Dat je voor je mobieltje niet alleen een zaklantaarn-app kunt aanschaffen die toegang wil tot je adresboek en je locatiegegevens, maar ook een zaklantaarn-app kunt vinden die dat niet doet.'

Waarom is dat alternatief er niet?

'Omdat alle apps nu zoveel mogelijk gegevens verzamelen, denken app-bouwers: laat ik het ook maar doen, je weet nooit of ik die data ooit nog kan gebruiken. Er is een grote marktkracht die ze in die richting duwt, iedereen doet elkaar na, temeer daar het privacybeleid niet duidelijk zichtbaar is voor de kopers van die apps. Wanneer je het privacybeleid expliciet maakt, bijvoorbeeld met een A-, B- en C-label, kunnen consumenten zien dat ze wel degelijk een keus hebben. Daar kan regulering een rol in spelen: met die labels ontstaat er concurrentie op privacygebied.'

Waarom vinden Amerikanen dit soort dingen minder belangrijk dan Europeanen?

'Amerikanen snappen beter waar deze bedrijven vandaan komen. Ze kennen de verhalen erachter. Dit zijn entrepreneurs, jongens die niet lang geleden in een schuurtje zijn begonnen. Een Europeaan waardeert dat ondernemerschap veel minder, die ziet een groot bedrijf als de reus Goliath, waartegen door David gestreden moet worden.


'Maar als je ervoor kiest tegen Goliath te gaan vechten, moet je oppassen dat je niet per ongeluk op David gaat staan.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden