Angela Merkel zou zomaar haar bondskanselierschap kunnen prolongeren

De CDU is naar rechts opgeschoven zonder dat de partijleider zichzelf heeft verloochend.

Beeld afp

Het 'Schulz-effect', dat de Duitse SPD aanvankelijk tot grote hoogten leek op te stuwen, is uitgewerkt voor het zich in verkiezingsuitslagen kon manifesteren. Drie deelstaatverkiezingen op rij verloor de partij van Martin Schulz - de vroegere voorzitter van het Europees Parlement: in Saarland, Sleeswijk-Holstein en zondag in Noordrijn-Westfalen.

Na de laatste nederlaag, bij wat wel de 'kleine Bondsdagverkiezing' wordt genoemd, tekent ook zijn nederlaag bij de echte Bondsdagverkiezingen in september zich af en wordt gespeculeerd over het naderende einde van Schulz' politieke loopbaan. In dat geval zou hij niet de eerste SPD-politicus zijn wiens Waterloo in Noordrijn-Westfalen werd aangekondigd: ook aan de (nipte) nederlaag van Gerhard Schröder bij de vervroegde Bondsdagverkiezingen van 2005 ging het verlies van de SPD in Duitslands grootste deelstaat vooraf.

Angela Merkel, van wie Schröder toen verloor, zou nu zomaar haar bondskanselierschap kunnen prolongeren - waarmee de vrouw die het volgens Schöder 'niets kon' een van de langst zittende regeringsleider van de Bondsrepubliek zou zijn. Een zege in september zou enerzijds het gevolg zijn van de universele crisis in de sociaaldemocratie en van de strategische tekortkomingen van de SPD. Anderzijds heeft Angela Merkel wederom blijk gegeven van een grote wendbaarheid zonder zichzelf te verloochenen.

Van de bondskanselier die verantwoordelijk werd gesteld voor de komst van onbeheersbare aantallen vluchtelingen naar Duitsland, heeft zij zich ontwikkeld tot de garant van de openbare veiligheid. Tot leider van een partij die de Duitse 'Leitkultur' weer op de agenda heeft gezet - een thema waaraan haar verre voorganger Friedrich Merz zich twintig jaar gleden nog vertilde.

Angela Merkel en Armin Laschet, CDU-leider in Noordrijn-Westfalen. Beeld anp

Haar partij mag na de vluchtelingencrisis van 2015 dan naar rechts zijn opgeschoven, Merkel heeft nooit afstand genomen van het destijds gevoerde beleid. Sterker: vorig jaar herhaalde zij haar 'wir schaffen das' uitspraak, en deze week zei ze dat Duitsland 'een grote humanitaire prestatie heeft geleverd'. Om daaraan toe te voegen dat de nieuwkomers fluks moeten integreren. Eigenlijk zei ze: 'wir haben es geschafft'. Zonder angst voor een electorale afstraffing.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden