Explosieven bij post

Amerikaanse politie onderschept meer bompakketten, Trump wijst beschuldigend naar de media

Politieagenten van de New York Police Department verlaten het Time Warner Center nadat in het kantoor van nieuwszender CNN een verdacht pakketje werd aangetroffen. Beeld Reuters

Twee weken voor de Amerikaanse Congresverkiezingen zijn de Verenigde Staten opgeschrikt door een reeks bompakketten geadresseerd aan Democratische politici en andere prominenten. President Donald Trump veroordeelde de afzenders en wees onder meer met een beschuldigende vinger naar de media.

Maandag al was de progressieve miljardair en filantroop George Soros het doelwit. De bom die bij Soros werd gevonden bleek gevuld met explosief materiaal en wed uit voorzorg opgeblazen.

Woensdag werd in Washington in de post van de voormalige Amerikaanse president Barack Obama een explosief onderschept. Ook werd bekend dat een avond eerder een bompakket was gevonden dat bij het huis van ex-presidentskandidaat Hillary Clinton en haar echtgenoot, oud-president Bill Clinton, moest worden bezorgd.

Later op woensdagochtend haalde de explosievenopruimingsdienst in het kantoor van nieuwszender CNN in New York een bompakket uit de postkamer. Bij het pakket was een brief gevoegd met wit poeder, geadresseerd aan John Brennan, de voormalige directeur van de inlichtingendienst CIA. Brennan schuift wel eens aan bij CNN als commentator.

Vergelijkbare verdachte pakketten werden gestuurd aan senator Kamala Harris uit Californië, die geregeld wordt getipt e  als presidentskandidaat namens de Democraten, en aan Andrew Cuomo, de gouverneur van New York. Eric Holder, Obama’s voormalige minister van Justitie en nu een Democratische campagneleider, was ook een doelwit . Op de aan Holder gerichte envelop stond echter een verkeerd adres, waarna het pakketje werd teruggestuurd naar de vermeende afzender: Debbie Wasserman Schultz, de oud-voorzitter van de Democraten.

Ook Maxine Waters, een uitgesproken congreslid uit Californië dat vaak mikpunt is van Republikeinse kritiek, kreeg meerdere pakketten toegestuurd. Beide werden onderschept op postkantoren; één in Washington, een ander in Los Angeles. 

Woensdagavond laat (lokale tijd) liet de federale politie weten op zoek te zijn naar een verdacht pakket dat volgens hen bestemd is voor voormalig vicepresident Joe Biden. Agenten hebben het pakket als verdacht aangemerkt, omdat het overeenkomsten zou hebben met de andere bompakketten die zijn verstuurd. 

Verschrikte reacties

Intussen klinken uit politiek Washington verschrikte reacties. ‘We veroordelen de pogingen tot geweld tegen president Obama, president Clinton, minister Clinton en andere publieke figuren’, zei Witte Huis-woordvoerder Sarah Huckabee Sanders in een verklaring. ‘Deze terroriserende daden zijn verachtelijk.’ Ze noemde de daders ‘lafaards’.

 ‘Boos, ontdaan en ongelukkig’ 

Ook vice-president Mike Pence veroordeelde de (verijdelde) aanslagen en prees daarbij het optreden van de Amerikaanse  politie en veiligheidsdiensten. Enkele uren nadat het nieuws over de bompakketten naar buiten werd gebracht, zei Trump in een reactie ‘boos, ontdaan en ongelukkig’ te zijn over de aanslagpogingen. ‘Politieke geweldsdaden (van welke soort dan ook) horen niet thuis in de Verenigde Staten van Amerika’, zei de president. Hij beloofde ‘alle beschikbare middelen’ in te zetten om de ‘verachtelijke’ schuldigen op te sporen. 

Hij wees vervolgens met een beschuldigende vinger naar de media. ‘De media hebben de verantwoordelijkheid om een beleefde toon te zetten en moeten ophouden met de eindeloze vijandelijkheid en constante negatieve en vaak valse aanvallen en verhalen’, aldus Trump, die voorbijging aan het feit dat hij de media zelf regelmatig ‘de vijand van het volk noemt’. Ook heeft de Amerikaanse president Maxine Waters, één van de politici die doelwit was van de bompakketten, herhaaldelijk ‘gestoord’ genoemd. Trump noemde overigens geen bedreigde personen bij naam en sprak enkel van ‘voormalige en huidige hooggeplaatste overheidsmedewerkers’.

Kritiek CNN

Trump werd er door CNN-baas Jeff Zucker fijntjes aan herinnerd dat hij zelf bekend staat om zijn herhaaldelijke aanvallen op zowel individuen als de media. Volgens Zucker is het hoog tijd dat de president hiermee ophoudt. Trump en zijn perschef Sarah Huckabee Sanders lijken niet te begrijpen dat hun woorden er daadwerkelijk toe doen, aldus Zucker.

Alle bommen zagen er ongeveer hetzelfde uit: een gele envelop met daarin een ijzeren buis van ongeveer 15 centimeter. Dit is de envelop die bij CNN werd bezorgd. Op de buis is de sticker met de nepvlag te zien. Beeld AFP

Nep-IS vlag

Alle bommen zagen er ongeveer hetzelfde uit: een gele envelop met daarin een ijzeren buis van ongeveer 15 centimeter, waaraan een mobiele telefoon als mogelijk ontstekingsmechanisme lijkt te zijn bevestigd. De buizen waren gevuld met een poeder. Of ze zouden zijn ontploft, is onbekend.

Op het explosief dat werd gestuurd aan de voormalige directeur van de CIA John Brennan was een plaatje geplakt dat op een nep-IS vlag lijkt, merkte de Amerikaanse website The Daily Beast als eerste op. Deze parodie circuleert sinds 2014 op extreemrechtse internetfora. Hij dook voor het eerst op bij een humoristisch bedoeld artikel op een rechtse website. 

Op de gefotoshopte nepvlag van IS zijn de Arabische letters vervangen door de silhouetten van drie vrouwen in hoge hakken. In het midden staat ‘Get ‘Er Done’, een informele opmerking die beroemd is geworden door komiek Larry The Cable Guy en ‘krijg het voor elkaar’ betekent. 

Soros, Clinton en Obama zijn al jaren doelwit van rechtse haatcampagnes en complottheorieën. Soros is voor rechtse zeloten wat Emmanuel Goldstein is in George Orwells 1984: een oude joodse zondebok voor alles wat even tegenzit. Zo zou Soros de karavaan van vluchtelingen financieren die op dit moment vanuit Midden-Amerika op weg is naar de VS. Een theorie die onder meer wordt verspreid door de Republikeinse volksvertegenwoordiger Matt Gaetz. Trump zelf zei begin deze maand dat Soros de demonstranten tegen opperrechter Brett Kavanaugh betaalde.

Trump bestempelt Hillary Clinton tijdens zijn optredens bij  verkiezingsbijeenkomsten nog altijd als grote vijand. Nog steeds scandeert het publiek massaal ‘sluit haar op’. Ook enkele uren nadat er bij het huis van Clinton, even boven New York, een bompakket werd gevonden, riepen mensen tijdens een bijeenkomst van Trump op tot opsluiting van de voormalige presidentskandidaat namens de Democraten.

Zorgwekkende tijd

Clinton reageerde tijdens een campagnebijeenkomst in Florida op het nieuws van de bom bij haar huis. ‘Het is een zorgwekkende tijd en het is een tijd van diepe verdeeldheid. We moeten alles doen wat we kunnen om ons land weer samen te brengen.’

Politiek geweld suddert al langer in de Verenigde Staten. Vorig jaar opende een linkse activist het vuur op honkballende Republikeinse politici in Washington, waarbij congreslid Steve Scalise zwaargewond raakte. Bij een demonstratie in Charlottesville in de staat Virginia vorig jaar reed een rechtsextremist een tegendemonstrant dood.

Referendum over het presidentschap

De vraag is nu hoe deze golf verijdelde aanslagen het gepolariseerde en verhitte Amerika raken, zeker nu de aankomende verkiezingen lijken uit te draaien op een soort referendum over het presidentschap van Trump. Gaat Trump op dezelfde voet door met zijn rally’s en tweets, waarin hij de laatste weken steeds meer ongefundeerde verdachtmakingen richting de Democraten slingerde? Of matigt hij zijn toon in het belang van de door hem gewenste eenheid van het land?

Op Fox News, dat voor rechts vaak de toonhoogte aangeeft, was de richting woensdag nog niet duidelijk. De nieuwsverslaggevers versloegen het nieuws, en wezen daar ook op de verdachte pakketjes die de laatste maanden bij Republikeinen zijn bezorgd. Maar er was ook ruimte voor een commentator die een stem gaf aan de complottheoretici die denken dat de Democraten zelf de bommen hebben verstuurd aan Obama, Clinton, Soros en de anderen.

‘Er is nul procent kans dat deze verdachte pakketten zijn verstuurd door conservatieven’, zei Candace Owens. ‘Het enige verdachte aan de pakketjes is de timing. Karavanen, valse bommeldingen – die linkse lui gaan tot het gaatje deze verkiezingen.’

Politieagenten voor de woning van Hillary en Bill Clinton in Chappaqua, New York. Beeld AP
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.