Nieuws Jeff Sessions

Amerikaanse minister van Justitie neemt ontslag op verzoek van Trump

Jeff Sessions is woensdag opgestapt als minister van Justitie in het kabinet van Donald Trump. In zijn ontslagbrief laat hij weten dat hij dat heeft gedaan op verzoek van de president.

Jeff Sessions Beeld REUTERS

Daarmee heeft Trump gedaan wat hij al een jaar overweegt, maar waarvoor hij steeds terugschrok. Middels het ontslag van Sessions kan Trump het FBI-onderzoek van Robert Mueller naar de banden tussen het Kremlin en de Trump-campagne ondergraven.

Sessions’ taken zullen voorlopig worden waargenomen door zijn stafchef Matthew Whitaker. De definitieve opvolger van Sessions wordt later aangewezen, zo liet Trump weten op Twitter.

Whitaker neemt per direct de leiding over het Mueller-onderzoek over van Rod Rosenstein, de vice-minister van Justitie die tot dusver eindverantwoordelijk was (omdat Sessions zelf contacten met de Russen had gehad).

Whitaker schreef vorig jaar in een opiniestuk dat Mueller te ver ging. Ook voorspelde hij op CNN een mogelijke tactiek om het onderzoek van Mueller te ondermijnen. ‘Ik voorzie een scenario waarbij Jeff Sessions wordt ontslagen, en waarbij een nieuwe minister van Justitie Bob Mueller niet ontslaat, maar gewoon zijn budget zo ver terugdraait dat het onderzoek bijna tot stilstand komt.’

Trump heeft het onderzoek stelselmatig een ‘hoax’ en ‘heksenjacht’ genoemd. In een tweet woensdagochtend zei hij nog dat het een samenzwering van zeventien Democraten is, ook al zijn de belangrijkste verantwoordelijke functionarissen Republikeinen.

Er gingen de laatste dagen geruchten dat Donald Trump jr., de zoon van de president, binnenkort aangeklaagd zou worden.

Het ontslag kwam dan ook niet onverwacht. Vorige week lieten twee Republikeinse senatoren al weten dat ze ‘snel’ het vertrek van Sessions verwachtten. Trump lijkt daarmee tot na de verkiezingen te hebben gewacht, omdat het de Republikeinse kansen zou hebben verkleind. Sessions was vanwege zijn strenge law-and-order- en immigratiebeleid populair bij grote delen van de conservatieve achterban.

Machteloos tegenover Mueller

Maar Sessions stond machteloos tegenover Mueller. Sessions heeft zich na zijn benoeming in maart 2017 verschoond voor het FBI-onderzoek naar de Russische inmenging in de Amerikaanse verkiezingen, omdat hij zelf als campagnemedewerker van Trump een paar keer contact had gehad met de Russische ambassadeur Sergej Kysljak.

Die stap terug heeft Trump altijd gestoord. De president probeert al sinds zijn inauguratie het Russische onderzoek te dwarsbomen, wat onder meer leidde tot het ontslag van FBI-baas James Comey in mei 2017.

Omdat Sessions zich er niet mee kon bemoeien, was onderminister van Justitie Rod Rosenstein de aangewezen man voor vervolgstappen. Hij stelde speciaal onderzoeker Robert Mueller aan, die sindsdien voortvarend te werk is gegaan. Hij heeft 32 mensen aangeklaagd, onder wie vier medewerkers van Trump. Die zijn alle vier veroordeeld.

De oerconservatieve Sessions, een senator uit Alabama, was een van de eerste politici die zich tijdens de presidentscampagne in 2016 achter Trump schaarde. Daarvoor werd hij na de verkiezing van Trump beloond met een aansprekende ministerspost: Justitie. Hij heeft als minister loyaal een hardrechtse agenda uitgevoerd.

Trump was echter woedend dat Sessions niet vooraf tegen hem had verteld dat hij zich zou verschonen. Daarnaast kon Trump het niet verteren dat Sessions weigerde een onderzoek in te stellen tegen Hillary Clinton en andere politieke vijanden van de president.

‘Zolang ik minister van Justitie ben, zal het ministerie van Justitie zich in zijn werk nooit laten beïnvloeden door politieke overwegingen’, verklaarde Sessions hierover in augustus.

Eerder woensdagavond werd Trump op een persconferentie nog gevraagd naar de toekomst van Sessions. Daar wilde hij ‘op dit moment’ geen uitspraak over doen, zei de president. ‘We kijken naar een heleboel zaken, inclusief het kabinet. Ik ben grotendeels gelukkig met mijn kabinet.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.