Amerikaanse militairen dringen door tot in Bagdad

Amerikaanse militairen zullen zondag de omsingeling van de Iraakse hoofdstad Bagdad voltooien. Dat verklaarde een Amerikaanse officier zondag op het internationale vliegveld even buiten de stad. Zeker één Amerikaanse legereenheid is zaterdag doorgedrongen tot vlakbij het centrum van Bagdad..

De Amerikaanse strijdkrachten in Irak hebben versterkingen in de richting van Bagdad gestuurd. Een enorme colonne tanks, pantservoertuigen en vrachtwagens rukte in noordelijk richting op naar de zuidrand van de hoofdstad. Volgens de BBC gaat het om een colonne van zeker 2000 voertuigen. Het geluid van rupsvoertuigen en tankwagens was volgens een correspondent van het persbureauReuters de hele nacht te horen. Ze gaan door met hun opmars naar het noordwesten naar de Tigris om een cordon rond de stad te leggen, zei een zegsman van de Amerikaanse generaal Tommy Franks.

Ook uit andere richtingen rukken Amerikanen op naar Bagdad. Mariniers zouden zich ten oosten van de stad bevinden. Uit het zuidoosten van de stad is het geluid van zware artilleriebeschietingen te horen. Een eenheid van de mariniers zou ook verkenningen uitvoeren twee kilometer ten noordoosten van de stadsgrenzen, aldus een Amerikaanse militaire woordvoerder.

Zeker één Amerikaanse legereenheid is zaterdag doorgedrongen tot vlakbij het centrum van Bagdad. Volgens luchtmachtgeneraal Gene Renuart was de korte inval niet bedoeld als begin van de inname van de Iraakse hoofdstad, maar om aan te geven dat het Iraakse regime niet de zeggenschap over de stad heeft die het op de staatstelevisie zegt te hebben.Of er zich na de terugtrekking van de eenheid nog andere Amerikaanse eenheden in Bagdad bevinden, wilde luchtmachtgeneraal Gene Renuart niet zeggen.

Eerder zaterdag beweerde een woordvoerder van Central Command nog dat Bagdad grotendeels onder controle van de coalitiestrijdmacht was. Pantserwagens van een verkenningseenheid van de Derde Infanteriedivisie zouden tot in 'het hart' van Bagdad zijn doorgedrongen. Bij de Tigris die door het centrum van Bagdad loopt, was de hele dag evenwel geen Amerikaanse militair te zien, en ook elders in de binnenstad werden geen leden van de coalitiestrijdmacht gesignaleerd.

Bagdad kwam zondag kort voor dageraad opnieuw onder vuur te liggen van de coalitietroepen, aldus een correspondent van AFP ter plekke.Explosies en artillerievuur klonken ten zuiden van de Iraakse hoofdstad. Ook in het centrum deed zich een enkele ontploffing voor. Eerder in de nacht waren hier twee ongewoon zware explosies te horen.

Rond negen uur waren opnieuw explosies te horen in Bagdad. Verslaggevers in het centrum van de stad meldden vanuit het westelijke buitenwijken het gerommel van artilleriebeschietingen te horen. Ook zouden er raketbschietingen plaatsvinden.

Ook rond de Noord-Iraakse stad Mosul voerden Amerikaanse gevechtsvliegtuigen zondagochtend bombardementen uit. In de stad waren zware explosies te horen, zo meldde de nieuwszender al-Jazeera. De aanvallen hadden volgens een correspondent van de zender die in het gebied zit, plaats rond half tien 's ochtends.Koerdische rebellen in de omgeving van Mosul meldden het stadje Ain Sifni te hebben ingenomen. Bij de gevechten met Iraakse militairen zou een Koerd, een zogeheten peshmerga, zijn omgekomen, verklaarde commandant Babekir Zebari. Ain Sifni ligt 45 kilometer ten noordoosten van Mosul. 'We trokken de stad rond zeven uur binnen en tegen negen uur hadden we de plaats onder controle', aldus Zebari.

De Iraakse autoriteiten hebben zondag een reisverbod ingesteld voor de hoofdstad. Tussen zes uur 's avonds en zes uur 's ochtends zullen militairen de toegangswegen tot Bagdad afsluiten. Dit meldde een omroeper op de Iraakse staatstelevisie. Een woordvoerder van het Pentagon zei dat dit verbod geen invloed zal hebben op de geallieerde aanval op de stad. 'Wij gaan en staan waar we willen,' zei de zegsman.

Amerikaanse troepen stonden zondagochtend net buiten Bagdad. Ten zuidwesten van de stad hebben zij sinds vrijdag de internationale luchthaven in handen. Zondag meldden commandanten dat er in totaal 7000 Amerikaanse militairen op Bagdad International Airport staan. Op het vliegveld bliezen geallieerde militairen gebouwen op waar zich mogelijk Irakezen bevonden. Verder doorzochten ze er een ondergronds complex. Bij de slag om het vliegveld zijn volgens de Amerikanen honderden Irakezen om het leven gekomen, onder wie een aantal die zich kennelijk hadden voorbereid op het plegen van een zelfmoordaanslag. Ze hadden explosieven om hun middel gebonden.

Volgens Central Command ontmoetten de Amerikaanse militairen bij hun opmars in de Iraakse hoofdstad sporadisch verzet. 'We zijn door de divisies van de Republikeinse Garde heen gebroken', zei Frank Thorp. Het Iraakse leger ontkent dat de Amerikaanse militairen Bagdad zijn binnengedrongen. De Amerikanen zouden hard zijn aangepakt toen ze de stad vanuit het zuiden naderden. 'We zijn erin geslaagd hun verrotte koppen af te hakken', meldde het leger in een verklaring die door een Iraakse satellietzender werd voorgelezen. Saddam zelf liet opnieuw een verklaring voorlezen waarin hij zijn landgenoten opriep de coalitiestrijdmacht te vernietigen. Voor het eerst sinds het begin van de oorlog toonden zich zaterdag strijders van de gevreesde Fedayeen-militie op straat. Vanuit de centraal gelegen wijk al-Salhiya schoten de in het zwart geklede strijders raketten af op Amerikaanse stellingen. De strijders zwoeren trouw aan Saddam Hussein.

Zaterdagochtend vroeg begonnen grote konvooien Amerikaanse tanks en pantserwagens met de omsingeling van Bagdad, de woonplaats van vijf miljoen Irakezen en de machtsbasis van Saddams regime. Door alle uitvalswegen te bezetten hopen de Amerikanen Saddam in een wurggreep te nemen en te voorkomen dat het regime versterking kan inroepen. Later op de dag meldde een zegsman bij het leger dat de coalitie al verscheidene posities rond Bagdad heeft ingenomen, niet alleen aan de zuidkant, vanwaar de Amerikanen de stad binnendrongen, maar ook aan de noordkant.

Tienduizenden Irakezen zijn de stad ontvlucht uit vrees voor bloedige straatgevechten, vele anderen stonden zaterdag in de rij voor tankstations. In de hitte - het kwik liep erzaterdag op tot 41 graden Celsius - vroegen veel vluchtende Irakezen de geallieerde troepenmacht om water. Hoewel sommige winkels zaterdag nog open waren en er zelfs enig verkeer was, is de situatie in Bagdad uiterst gespannen. De explosies namen in hevigheid toe, maar de staatsradio en de staatstelevisie zijn nog altijd in de lucht. De staats-tv zendt onafgebroken patriottische liederen uit, en toont beelden van soldaten die Saddam trouw zweren.

Al sinds donderdagavond zit de stad zonder elektra, waardoor de humanitaire situatie steeds slechter wordt. Hoe de inwoners van de hoofdstad de Amerikaanse troepenmacht verwelkomen, is nog onduidelijk. Sommigen hebben aangekondigd zich met hand en tand tegen de buitenlandse invasiemacht te zullen verzetten.

In de zuidelijke buitenwijken van Bagdad vochten Amerikaanse mariniers harde man-tegen-mangevechten uit met buitenlanders die zich vrijwillig hebben gemeld om aan de zijde van het Iraakse leger te strijden. De Amerikanen stuitten op onder meer op Sudanezen, Jordaniërs, Egyptenaren. 'Het is een soort heilige oorlog. Ze kregen een geweer in handen gedrukt met de opdracht een martelaar te worden', zei luitenant-kolonel B.P. McCoy van het Derde Bataljon Vierde Mariniers. Zijn manschappen prikten in moerasland met hun bajonetten in het riet, op zoek naar vijandelijke strijders.

In de stad Suwayrah, zo'n vijftig kilometer ten zuidoosten van Bagdad, veroverde de Amerikaanse troepenmacht het zwaar beschadigde hoofdkwartier van de Medina-divisie van de Republikeinse Garde. Twee tankcompagnies en een infanteriecompagnie van de Derde Infanteriedivisie konden het hoofdkwartier zonder op enige tegenstand te stuiten overnemen. De meeste kantoren in het complex waren leeg. Wel vonden de Amerikaanse militairen beschermingspakken tegen chemische wapens, gasmaskers en tegenstoffen voor een aanval met zenuwgas.

Buiten de basis bevonden zich over een lengte van vijf kilometer honderden verlaten bunkers en schuttersputjes, voorzien van veel artillerie en luchtdoelgeschut. Ook stonden er tanks en pantserwagens opgesteld. Amerikaanse tanks hebben het Iraakse wapentuig vernietigd.

Bij een controlepost ten zuiden van Bagdad openden mariniers het vuur op een vrachtwagen die weigerde te stoppen. In de vrachtwagen bleken vluchtelingen te zitten. Volgens de Amerikaanse zender ABC kwamen daarbij zeven vluchtelingen om, onder wie een aantal kinderen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden