Amerika's volgende stap: drones op vliegdekschepen

De Amerikaanse marine omarmt de drone. Over vijf jaar moet een onbemand stealthvliegtuig vanaf een vliegdekschip opstijgen, bewapend met zo'n 500 kilo aan raketten. Hij moet ook 14 uur in de lucht kunnen blijven, hangend boven de vijand. Maar na een jaar vertraging en harde kritiek vanuit het Congres, is het nog maar de vraag of de vliegdekschipdrone in 2020 wel zal opstijgen.

De experimentele X-47B waarmee de marine nu ervaring mee opdoet.Beeld US Navy

Unmanned Carrier Launched Airborne Surveillance Strike (UCLASS), zo heet de futuristische marinedrone. Veertien jaar nadat hun luchtmachtcollega's Al Qaida- terroristen begonnen te liquideren met Predators en Reapers, raakt ook de US Navy nu voorzichtig verliefd op de onbemande toestellen.

Natuurlijk, de honderden Top Gun-vliegers van de F-18 Super Hornets en straks de JSF zullen nog decennialang dominant zijn op Amerika's 12 vliegdekschepen. Maar vanaf 2020, zo was het mooie plan van de marinetop, moeten ze worden bijgestaan door een aantal squadrons met stealthdrones. De marine wilde eigenlijk voorzichtig te werk gaan en de UCLASS vooral gaan gebruiken voor het vergaren van inlichtingen en het bespioneren van de vijand.

En niet zozeer voor zware aanvalsvluchten over lange afstanden diep in vijandelijk gebied. Missies waarvoor juist een onbemand marinetoestel in de toekomst uitermate geschikt zou zijn, zoals tegen China. 'Het toestel dat we nu aanschaffen, moet het toestel zijn dat we in 2025 en ver daarna nodig zullen hebben', aldus de Republikein Randy Forbes onlangs in een opiniestuk. Deze voorzitter van een belangrijke Defensie-commissie van het Huis van Afgevaardigden is nu een van de belangrijkste critici van de veel te 'voorzichtige' droneplannen van de marine.

Personeel van de USS George H.W. Bush maakt de X-47B gereed. De experimentele marinedrone moet in 2020 worden vervangen door het eerste operationele onbemande vliegtuig van de marine.Beeld US Navy

X-47B

De marine doet nu al ervaring op met de X-47B, een experimentele drone die door Northrop Grumman is ontwikkeld. Want de luchtmacht mag dan drones laten opstijgen vanaf vliegvelden in Afghanistan, maar hoe doe je zoiets vanaf een vliegdekschip? 'Landen op een postzegel', zo noemen de vliegers van de F-18's de dagelijkse klus om hun toestel veilig neer te zetten op Amerika's 90 duizend ton zware vliegdekschepen. Kan een onbemand toestel wel opereren op het drukke vliegdek?

In het afgelopen jaar slaagde de X-47B er al in op te stijgen en weer te landen op de USS George H.W. Bush. Het was voor het eerst dat een onbemand toestel zoiets deed. In april werd opnieuw geschiedenis geschreven met de X-47B, dit keer voor de kust van Maryland. Voor het eerst werd een onbemand vliegtuig in de lucht bijgetankt door een tankervliegtuig. 'Een enorme, grensverleggende stap', aldus marinekapitein Beau Duarte, die het droneprogramma voor de vliegdekschepen leidt.

Vertraagd

De marine had vorig jaar al vier defensiebedrijven willen laten meedingen naar de UCLASS-order. Maar door de bijtende kritiek in het Congres, die het Pentagon verplichtte nog eens kritisch naar het project te kijken, is het programma nu al een jaar vertraagd. Tot grote woede van de marineleiding. 'De voorsprong die we kunnen hebben, gaan we kwijtraken', waarschuwde staatssecretaris Ray Marbus van de marine.

Marbus wees fijntjes op de vele droneplannen van China. Maar Volgens Forbes en zijn collega's moet de marine gaan inzien dat een zwaarbewapende, langeafstandsdrone die zware bombardementen kan uitvoeren dé toekomst is. De marine maar ook de luchtmacht, aldus voorstanders van de dronerevolutie, houden nu te veel vast aan bemande vliegtuigen. Forbes: 'Gewapend met zo'n toestel, kunnen de vliegdekschepen en hun vliegtuigen alle toekomstige uitdagingen aan.'

Congresleden willen dat de marinedrone zware bombardementsmissies over grote afstanden moet kunnen uitvoeren tegen Amerika's vijanden.Beeld US Navy
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden