Ambassadeur Rusland op matje om kritiek MH17; 'goed nieuws', aldus Kremlin

Met het ontbieden van de Russische ambassadeur in Den Haag voert het kabinet de diplomatieke druk op Rusland verder op. Minister Bert Koenders van Buitenlandse Zaken riep Alexander Sjoelgin vrijdag op het matje vanwege de aanhoudende kritiek van Rusland op het internationaal strafrechtelijke onderzoek naar de ramp met vlucht MH17, waarbij 196 Nederlanders omkwamen.

Beeld anp

'Ik heb de Russische ambassadeur te verstaan gegeven dat het onacceptabel is hoe zij het onafhankelijk onderzoek naar MH17 zwart maken', zegt Koenders. 'Gezien het overtuigende bewijs dient Rusland de gepresenteerde resultaten te respecteren.' De internationale onderzoekers van het zogenoemde Joint Investigation Team concludeerden woensdag dat vlucht MH17 is neergehaald door een BUK-raket die uit Rusland kwam en daar naartoe terug is gebracht. De raket werd afgeschoten vanuit pro-Russisch rebellengebied in Oekraïne. Die resultaten worden door Rusland betwijfeld of zelfs ontkend.

'Een forse diplomatieke maatregel', noemt Koenders zijn keus om de ambassadeur te ontbieden over de kwestie. Vicepremier Lodewijk Asscher spreekt over een 'reprimande' en voert de diplomatieke druk op door te stellen: 'Het is onacceptabel dat woordvoerders van de Russische regering de professionaliteit, de integriteit en de onafhankelijkheid van het Nederlandse Openbaar Ministerie zonder enige fundering ter discussie hebben gesteld.' Asscher noemt 'de Russische reactie beneden ieder peil.'

Geen excuses van Rusland

In een gesprek met de BBC zei de Russische minister van Buitenlandse Zaken Sergej Lavrov vrijdag dat hij geen reden ziet om na het uitkomen van het rapport verontschuldigingen aan te bieden. Op de conclusies van het onderzoek ging hij niet inhoudelijk in.

Sergej Lavrov, Russische minister van Buitenlandse Zaken Beeld epa

De toon verhardt

Tot vorige week deed het Nederlandse kabinet er juist alles aan om politieke uitspraken over MH17 richting Rusland te vermijden, uit vrees dat het land niet meer zou meewerken aan het strafrechtelijk onderzoek. Volgens ingewijden is het kabinet nu tot de conclusie gekomen dat de forse kritiek van Moskou op het tussenrapport van het JIT niet onweersproken mag blijven. Door de actie van Koenders moet voor de internationale gemeenschap duidelijk zijn dat de diskwalificering van het Nederlandse Openbaar Ministerie en het internationale onderzoeksteam niet geaccepteerd wordt. En dat Nederland er niet voor terug deinst om dat te zeggen.

Op het Binnenhof was woensdag al te merken dat de toon tegen Rusland zich verhardt. Premier Rutte herinnerde Rusland voor het eerst nadrukkelijk aan de belofte om VN-resolutie 2166 uit te voeren, waarin alle landen beloven mee te werken aan een onderzoek naar de ramp. De Tweede Kamer is nog feller: zij wil op korte termijn met premier Rutte praten over hoe de regering druk op Rusland gaat verhogen. PvdA-Kamerlid Michiel Servaes: 'Het moet duidelijk zijn dat er politieke of economische consequenties volgen als medewerking uitblijft.'

Minister Koenders. Beeld anp

Dagboek van het MH17-onderzoeksteam: veel weten, weinig kunnen zeggen

Het onderzoek naar de toedracht van de MH17-ramp was allesbehalve regulier politiewerk. De Volkskrant sprak afgelopen maanden met drie hoofdrolspelers. Zij geven een bijzondere inkijk.

Goed nieuws

Een woordvoerder van het Kremlin noemde het gesprek tussen Koenders en de Russische ambassadeur op vrijdag 'goed nieuws': Rusland heeft zo de kans gekregen om het eigen perspectief op zaak te belichten. 'Dialoog is altijd goed', aldus de Kremlinwoordvoeder.

Sergej Lavrov, de Russische minister van Buitenlandse Zaken, reageerde vrijdag bij de BBC voor het eerst op het JIT-onderzoek. Hij zei dat de onderzoekers zich vooral baseren op sociale media en anonieme getuigen en dat er niks met Russische informatie zou zijn gedaan. Op de vraag of Moskou excuses aanbiedt, zei hij: 'Excuses voor wat? Het onderzoek is nog niet voorbij. Laten we er niet op vooruit lopen.'

Koenders benadrukte vrijdag dat Nederland internationaal veel steun heeft gekregen na de presentatie van het tussenrapport van het strafrechtelijk onderzoek: 'De Amerikanen, de Europese Unie, de Verenigde Naties, en nog een hele rits landen; ze hebben allemaal gezegd dat het JIT een onafhankelijk en integer onderzoek heeft afgeleverd.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden