Alsmaar stijgende topinkomens in bedrijfsleven wekken ergernis bij aandeelhouders

Ook nu de nieuwe gedragscode voor het bedrijfsleven dit jaar is ingegaan, waarin onder meer staat dat bedrijven ook moeten kijken naar wat de werkvloer verdient, trekt een aantal grote Nederlandse bedrijven de topinkomens flink op. Dit leidt tot ergernis bij aandeelhouders. Zij willen een eind maken aan het steeds verder oplopen van de beloningen, die in hun ogen soms haaks staan op de prestaties van de bedrijven.

CEO Frans van Houten van Koninklijke Philips NV.Beeld anp

Het meest in het oog springt Philips. Dat is in 2016 een stuk kleiner en minder complex geworden, doordat het zijn lichtdivisie apart zette en naar de beurs bracht. Niettemin stelt het bedrijf voor de totale beloning van topman Frans van Houten in 2018 met eenderde te verhogen. Philips beargumenteert dat het bedrijf wezenlijk is veranderd en nu 'een veel aantrekkelijker groeiprofiel' heeft. Daarbij past een hogere beloning, vindt Philips. Van Houten verdiende vorig jaar bijna 4,5 miljoen euro. Dat was al ruim een kwart meer dan een jaar eerder.

Aandeelhouders, beloningsdeskundigen en andere partijen zoals vakbonden stellen al jaren aan de kaak dat door het vergelijken met andere, vaak buitenlandse bedrijven een cyclus ontstaat die voortdurend salarisverhogend werkt. Om hieraan een einde te maken staat in de nieuwe gedragscode dat bedrijven ook naar de interne beloningsverhoudingen moeten kijken of het gat tussen de top en de werkvloer niet te groot wordt. Deze code-Van Manen, de richtlijn voor 'goed bestuur' in het bedrijfsleven, werd eind vorig jaar vastgesteld. De bedrijven die de beloning nu flink verhogen, zeggen dat het te laat was om de nieuwe regels nog te verwerken in de plannen. Bedrijven mogen afwijken van de code, als ze in hun jaarverslag uitleggen om welke reden.

Eumedion, de belangenbehartiger van grote beleggers als pensioenfondsen, is teleurgesteld dat sommige grote bedrijven de bepalingen uit de code-Van Manen nog niet toepassen. 'Bovendien zien we nogal eens een discrepantie over wat bedrijven naar buiten toe zeggen over sociale doelstellingen en wat ze intern doen met hun beloningsbeleid', zegt Eumedion-directeur Rients Abma. Hij verwijst naar een oproep voor 'Ontvankelijk en Verantwoordelijk Leiderschap', die veel multinationals op het World Economic Forum in Davos hebben ondertekend.

Harold Goddijn, oprichter en CEO van TomTom.Beeld anp

Ook bij ingenieursbureau Arcadis motiveren de commissarissen de sterke verhoging van de beloningen door te wijzen op een nieuwe groep bedrijven waarmee het zich vergelijkt. Arcadis spiegelt zich niet langer alleen aan wat branchegenoten betalen, maar kijkt nu ook naar multinationals die hun hoofdkantoor in Nederland hebben.

Philips presenteerde deze week goede cijfers en kan daarnaar verwijzen als er discussie komt over de beloning van de top op de aandeelhoudersvergadering op 11 mei. Arcadis had juist een slecht jaar en zag de topman in oktober vertrekken vanwege de problemen. Op de aandeelhoudersvergadering afgelopen woensdag was er dan ook veel kritiek, onder meer van Annemarie Jorritsma, die Arcadis-aandeelhouder Heidemij vertegenwoordigde. Ook TomTom kreeg maandag veel kritiek op de aandeelhoudersvergadering, omdat de beloning van topman Harold Goddijn sterk wordt verhoogd terwijl de prestaties van het navigatiebedrijf 'een grote teleurstelling' waren.

Directeur Rients Abma van Eumedion, het corporate governance platform voor institutionele beleggers.Beeld anp
Voor Frans van Houten stijgt de maximale beloning in 2018 met een derde.Beeld anp
Hoofdkantoor van advies- en ingenieursbureau Arcadis op de Zuidas.Beeld anp
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden