Reportage

'Als we vrede met Israël willen, hebben we begrip nodig'

De Palenstijnse president Mahmoud Abbas (80) wil tijdens zijn leven nog vrede met Israël. Maar gepraat wordt er tussen beide partijen niet.

Mahmoud Abbas samen met Koning Willem-Alexander op paleis Noordeinde Beeld ANP

Zijn zoon gelooft er niet meer in, een kleinzoon evenmin: een onafhankelijke staat Palestina. 'Jonge mensen zijn wanhopig, ze zien een eigen staat in de nabije toekomst niet ontstaan,' zegt de Palestijnse president Mahmoud Abbas. Wat ze wel zien, is een groeiend aantal kolonisten op de bezette Westelijke Jordaanoever en in het Arabische deel van Jeruzalem, en een schietgrage Israëlische politie-en legermacht.

Naar eigen zeggen heeft Abbas de hoop nog niet verloren. Ondanks de jongste geweldsgolf die meer dan vijftig, veelal jonge Palestijnen het leven heeft gekost, en elf soldaten en burgers aan Israëlische zijde. 'Ik ben 80 jaar, ik wil vrede nog tijdens mijn leven.'

Begrip

Abbas is vrijdag in het hol van de leeuw, op een discussiebijeenkomst in het Kurhaus die georganiseerd is door het Centrum Informatie en Documentatie Israël (CIDI). We zijn pro-Israël, zegt directeur Hanna Luden ter introductie. Geen probleem, vindt Abbas. 'Overal waar ik kom, in de VS, Australië, Zuid-Afrika, heb ik een ontmoeting met de Joodse gemeenschap. Waarom? Als we vrede met Israël willen sluiten, hebben we begrip nodig.'

Luden doet een dringende oproep op de Palestijnse leider: stop met ophitsing en ga onderhandelen met Israël. Een andere aanwezige confronteert Abbas met een aansporing tot geweld door een lid van de PLO, de Palestijnse Bevrijdingsorganisatie waartoe ook Abbas' Fatahpartij behoort: 'Het is onze nationale plicht Israëli's te vermoorden.'

Haat

Zo'n twintig mensen kijken Abbas doordringend aan, wachtend op een verontschuldiging of althans een weerwoord. 'Laat ik eerlijk zijn: er is sprake van ophitsing, zoals ook het geval is aan Israëlische kant.' Eind vorige eeuw hadden Israël en de Palestijnen een afspraak met de Amerikanen die als 'rechter' zouden optreden als de partijen zich schuldig maken aan het zaaien van haat. De overeenkomst hield niet lang stand. Volgens Abbas moet de afspraak in ere hersteld worden. 'Haat is geen basis voor vrede.'

Abbas bezweert dat zijn eigen veiligheidsdiensten, in samenwerking met die van Israël, 'fanatici' in toom proberen te houden. 'We hebben de laatste tijd tientallen operaties met de Israëli's uitgevoerd.'

Sneer

Tot zover het goede nieuws over de relatie met Israël. Zonder diens naam te noemen, deelt Abbas een sneer uit aan de Israëlische premier Benjamin Netanyahu. Ze praten niet met elkaar. 'Met Ehud Olmert (voorganger van Netanyahu, red.) heb ik wekelijks urenlange gesprekken gevoerd over alle aspecten van een vredesregeling. We kwamen niet tot een overeenkomst, maar er was wederzijds begrip. Plotseling was hij verdwenen.' Voor het eerst wordt er besmuikt gelachen; Olmert moest weg wegens corruptieschandalen.

Het optreden van Abbas bij het CIDI is het slot van zijn bezoek aan Nederland, als leider van een grote Palestijnse delegatie (ministers, burgemeesters, ondernemers). Na afloop tonen aanwezigen zich gematigd positief. Oud-VVD-minister Uri Rosenthal van Buitenlandse Zaken noemt de Palestijnse leider 'redelijk strijdbaar'. In de goede zin des woords: 'Hij heeft een vredesakkoord niet opgegeven. Abbas zegt niet: ik hou ermee op, ik laat het lopen.' Voormalig PvdA-Kamerlid Harry van den Bergh is 'onder de indruk.' 'Abbas hield een goed verhaal, en het klonk oprecht.' CIDI-directeur Luden is het daarmee grosso modo eens. 'Hij was ontspannen, toegankelijk, spraakzaam. Nu komt het aan op daden, hij moet leiderschap tonen.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden