ReportageD66

Als Sigrid Kaag een buitenstaander is, dan komt haar tegenstander uit een andere dimensie

Ton Visser is een grillige, vrolijke tegenstander in de strijd om het lijsttrekkerschap van D66. Dat bleek al tijdens een eerste (online) kennismakingssessie met de kandidaat-lijsttrekkers van de partij vanuit een theater in Breda.

Kandidaten Sigrid Kaag en Ton Visser via live-stream tijdens de presentatieavond van de lijsttrekkerskandidaten voor D66. Beeld ANP

De bijeenkomst in een theater in Breda was online te volgen. Visser deed zelf mee via een livevideoverbinding vanuit zijn woonplaats in China, waar hij Engelse lessen geeft aan kinderen en jongvolwassenen.

‘Sigrid, mag ik je ten dans vragen’, was de slotbijdrage van Ton Visser, die vanuit China via een liveverbinding in gesprek was met Sigrid Kaag, vele duizenden kilometers verderop in theater Podium Bloos in Breda. Dat mocht, zei Kaag: ‘Ik heb best gevoel voor ritme, ik hoop jij ook Ton.’ Weer een luide lach via de livestream: ‘Nee dat niet.’

Tot de bijzondere voortbrengselen van de partijdemocratie behoort zeker de strijd om het lijsttrekkerschap van D66 voor de verkiezingen van 2021. Waar een jaar geleden nog Kajsa Ollongren of Rob Jetten werd verwacht, heeft Sigrid Kaag uiteindelijk een opponent van een heel andere orde gekregen. Ton Visser is zijn naam, taxichauffeur en parkslaper uit Brabant die momenteel in China woont omdat hij nu eenmaal graag de wereld rondreist. Daar voorziet hij in zijn onderhoud met het geven van Engelse les. De school had een lokaal ter beschikking gesteld voor de uitzending, Visser hing er D66-posters op.

Sigrid Kaag presenteert zich graag als een outsider in Den Haag, iemand die wereldwijd ‘tot op het hoogste niveau’ heeft gewerkt en na drie dienstjaren als minister nog steeds met vreemde ogen naar het Binnenhof kan kijken. Als Kaag een buitenstaander is, dan komt haar tegenstander uit een andere dimensie. Houding, woordkeus, thematiek, z’n gulle lach – werkelijk alles aan Visser straalt uit dat hij geen lid is van de grote Haagse familie.

Dat is meteen ook zijn verkoopargument: hij wil D66 opschudden. De partij moet op zoek naar andere postcodegebieden en aantrekkelijk worden voor mensen die desnoods ‘een takkenhekel aan leren hebben’, omdat veel politieke leiders ‘uit dezelfde hoek komen’. Voor Kaag maakt zo’n tegenstander het er niet per se gemakkelijker op. Hugo de Jonge en Pieter Omtzigt, kemphanen bij de leiderschapsstrijd van het CDA, verstaan elkaar; ze hanteren dezelfde codes, beheersen hetzelfde jargon en weten ongeveer wat ze kunnen verwachten. Naast Visser wordt Kaag een deftige dame, die zich het Haagse taaltje al goed eigen heeft gemaakt. De oneliners als ‘niet schreeuwen maar luisteren, niet volgen maar leiden’ beginnen naast hem al wat sleets te klinken. Zo snel kan het gaan.

Visser had het zichtbaar naar de zin, de glimlach week geen seconde van zijn gezicht. Op concrete politieke voorstellen of zelfs standpunten van zijn kant hoef je niet te rekenen, zo bleek al snel. Wat er wel kwam: orakelachtige levenslessen, soms zelfs boeddhistische wijsheden. Als iemand uit de zaal wilde weten wat hen enthousiast maakte, kwam Kaag met een keurig verhaal over D66-voorstellen waarmee slepende problemen worden aangepakt. Voor Visser gaat het dan eerder om zijn dagelijkse espresso bij de Starbucks. ‘Krijg ik er nog een snuisterijtje bij, dan ben ik blij.’

Maar Visser is geen man die op alles ja en amen zegt. Toen iemand uit de zaal de kandidaten confronteerde met de befaamde oproep van Kennedy: vraag niet wat je land voor jou kan doen, maar vraag wat jij voor je land kan doen, was Kaag een en al instemming. Visser zag het anders: ‘Ik vind dat je als overheid moet bedenken wat je voor de mensen kunt doen.’

Visser weet ook wel dat hij geen kans maakt, en is daar waarschijnlijk niet rouwig om. ‘Ik pas natuurlijk voor geen meter in dat lijsttrekkersprofiel’, zei hij. ‘Dat is een mismatch.’ Van 20 augustus tot 2 september mogen de partijleden stemmen. Er komen nog twee avonden, in Nijmegen en Groningen. Ook die zijn via een livestream te volgen. Nog twee kansen op een politiek gesprek zoals je dat niet elke dag ziet.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden