Als Franssen spreekt, luister je

‘Kom terug, of ik ga dood.’ Een korte boodschap met een enorme impact. Eén die het leven zal veranderen van de ontvanger, Hervé Joncour, handelaar in zijderupsen....

Onrust en verlangen nemen onherroepelijk bezit van Joncour, die domicilie heeft in het Franse Lavilledieu en voor wie de eerste tocht naar Japan puur een zakenreis was – en geen eenvoudige, want we schrijven medio 19de eeuw. Om met de Italiaanse auteur Alessandro Baricco te spreken: ‘Niemand hoeft vliegtuigen, wasmachines en psycho-analisten te verwachten’.

Baricco (1958) schreef zijn novelle Zijde in 1996, een delicate, poëtische ‘geschiedenis’ die je niet even samenvat zonder eraan afbreuk te doen. Acteur Porgy Franssen weet evenwel prachtig om te gaan met deze tekst, die hij koos voor zijn gelijknamige solo – zijn tweede ‘Baricco’ na Novecento – pianist der oceanen twee jaar terug. Ook nu doet hij dat onder de vleugels van Orkater, met regisseur Dirk Groeneveld en componist David Dramm.

Baricco schrijft: ‘Iedere geschiedenis heeft haar eigen muziek. Deze geschiedenis heeft een witte muziek. (...) witte muziek is een vreemde muziek, soms raak je ervan in de war.’ Dat is precies de toon die de makers raken: Dramm schreef een vreemde witte muziek en Franssen leidt je lichtvoetig door een wit, zijde-achtig décor, onderwijl vertellend van iets dat in sfeer misschien nog het meest lijkt op een oosters sprookje.

Franssen is als het ware de conservator van het verhaal: in een museale ruimte onthult hij stuk voor stuk de artefacten, fraaie voorwerpen die op een of andere manier betekenis hebben binnen het relaas van de Franse zijderupsenhandelaar en zijn smachten naar het onbereikbare. Met een zwierig gebaar trekt hij witte doeken van de objecten, doeken waaronder zij schuilgingen ter bescherming in al die tijd dat er niemand naar hen keek of luisterde.

Maar als Franssen begint, dan luister je. Anderhalf uur lang, naar bedwelmende zinnen die samen die mooie geschiedenis vormen, een niet aflatende stroom woorden die voeren naar magische plekken en dan toch uiteindelijk weer gewoon: naar huis. Al kwam je daar misschien liefst nooit meer terug.

Karin Veraart

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden