Als de vorst blijft, komt de nood terug

Dagboek

Gered door pruimenmoes, stroop en rapen.

Beeld Wikimedia Commons

Dresden, 11 maart 1947

Steininger liet me een brief van een Hamburgse expediteursfirma zien. Inhoud: tot onze spijt is uw pakje uit Stockholm nr. 6 geroofd. Onze opslagruimte is bewaakt, maar 'tegen veelkoppige, met pistolen bewapende benden zijn we machteloos'.

Een andere firma, Grünhut, Bremen, schrijft me dat ons Stockholmse pakket (van 31 oktober!) naar Berlijn verder zou gaan, 'zodra de weersgesteldheid het meereizen van betrouwbare douaneambtenaren toestaat'.

Koude, pijn, honger, vorst - dat vult vijfennegentig procent van de gedachten en van de dag.

13 maart

Na de ongehoorde hongersnood van de afgelopen dagen was er gisteren een dramatische ochtend.

Eerst bracht mevrouw Steininger een kleine portie aardappels, toen kwam een tweeling Zabel met twee zware tassen, inhoud: een brood, een behoorlijke hoeveelheid aardappels en rapen, een paar blikken groenten, pruimenmoes, stroop, een beetje suiker.

Ten slotte kwam mevrouw Heinsch (zwaar opgemaakte nagels en lippen) in opdracht van Neuer met aardappels en een beetje meel. Bovendien schonken de Zabels en Neuer een paar flessen fruitdrank.

Daarmee is de zeer grote nood voor een paar dagen gelenigd. Maar als de vorst blijft - overdag dooit het, 's nachts vriest het nog steeds hevig - komt de nood terug.

Victor Klemperer (1881-1960), Duitse filoloog. Ingekort fragment uit Tussen de wal en het schip - Dagboek 1945-1950. Vertaling Jan Gielkens. Atlas, 2002.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.