Allo, Michael, wat doe jij hier?'

Michael Palin reist al vijftien jaar voor de BBC over de wereld. De laatste reis van het exlid van Monty Python ging door de Himalaya en ja, vertelt hij aan Rolf Bos, ook daar werd hij herkend....

Rolf Bos

Hij ziet het vaak al van ver aankomen, je krijgt er natuurlijk ook een tweede natuur voor. Daar lopen mensen die hem herkend hebben en die gaan hem dus straks aanspreken. Zo ook op dat eenzame pad in Nepal richting de Annapurna, op dag 52 van zijn grote Himalaya-reis. Twee, wat oudere Amerikaanse dames met rugzak: 'Oh my God! Het is Eric Idle!'

Michael Palin kan er in zijn Amsterdamse hotel hartelijk om lachen. Eric Idle was ook lid van het vermaarde gezelschap Monty Python, hij was degene die twintig jaar geleden vrolijk aan het kruis bengelde in de film Life Of Brian, onderwijl Always look on the bright side of life zingend.

Maar het is toch heus Michael Palin, die in deze roemruchte film onder meer een ex-melaatse en de stotterende Pontius Pilatus speelde. Dat mensen hem herkennen ('Mister Palin!'), dat hij met iedereen op de foto moet, het hoort er nu eenmaal bij. 'Moet je maar niet met je gezicht op de televisie willen, zegt mijn vrouw altijd.'

Het levert soms wel dolkomische taferelen op, die zo als sketch in Monty Python zouden kunnen. Is hij op een klein eiland in de Beringstraat, Diomede, op de datumgrens tussen Alaska en Rusland, wordt hij door een groep eskimo's herkend. 'Op een eiland dat een groot deel van het jaar door ijs omgeven is! Hadden ze de avond tevoren op video Monty Python & The Holy Grail gezien.'

De films en televisieseries van het team van Monty Python werden decennia geleden gemaakt, maar ze worden nog steeds wel ergens op de wereld opnieuw vertoond. 'Zelfs de Dalai Lama heeft ze gezien en dat verbaasde me wel. Een monnik!'

Wat een aardige, belezen man trouwens, de in ballingschap levende Tibetaanse leider. Palin ontmoette de Dalai Lama tijdens zijn grote Himalaja-reis die hij vorig jaar voor de BBC maakte en die momenteel als serie in Engeland wordt uitgezonden. Het boek over de reis verscheen deze week in Nederlandse vertaling.

Het gesprek in Dahramsala, Noord-West India, ging over hun beider passie: atlassen. Als jongetjes waren ze allebei al gefascineerd door kaarten. 'Hij bladerde als jongetje in het Potala-paleis in Lhasa ook vaak in atlassen. Op hetzelfde moment droomde ik in Sheffield ook weg boven kaarten van exotische plaatsen.'

De Dalai Lama trok na 1959 over de gehele wereld, gevlucht voor de Chinese bezetter van zijn land. Michael Palin heeft inmiddels ook de gehele globe bereisd, sinds hij vijftien jaar geleden voor de BBC de populaire serie Reis om de wereld in tachtig dagen maakte. Nadien reisde hij van Pool tot Pool, doorkruiste hij de Sahara, volgde hij Hemingway en ging hij rond de landen van de Stille Oceaan.

De nieuwe reis begon vorig jaar in Pakistan en liep in 125 dagen via India, China/Tibet en Bhutan naar Bangladesh, waar hij op straat door een Bengalees in cockney werd aangesproken: 'Allo Michael, wat doe jij`hier?'

Het was een zware reis, zegt hij, vol lichamelijk ongemak. Het begrip 'toilet' komt vaak voor in zijn boek, hij heeft er onderweg vele bezocht. 'Er waren pracht-exemplaren bij.' Ook de hoogte, op weg naar het basiskamp van de Mount Everest bijvoorbeeld, speelde hem parten. 'Teamgenoten dachten op een bepaald moment dat ik dood was, zo diep was ik in slaap gevallen.'

De reis begon vorig jaar mei in Pakistan, op het moment dat het Britse ministerie van buitenlandse zaken nog een negatief reisadvies voor dat land hanteerde. 'We reisden naar de Khyberpas, het grensgebied met Afghanistan waar op dat moment naar Osama Bin Laden werd gezocht.

Maar van agressiviteit van de bevolking - 'en my God, wat is het daar druk op straat' - had hij nooit last. Terwijl hij toch filmde met een ploeg van in totaal zeven man. 'Maar de BBC heeft ook in dat deel van de wereld een goede naam. Bovendien treed ik iedereen met open vizier, het liefst wat na, tegemoet. Dat opent deuren.'

Het was lastiger om in Tibet te filmen, vertelt hij. Voorafgaande aan de reis moest hij op de Chinese ambassade hemel en aarde bewegen om met een filmploeg naar binnen te mogen. 'Ik heb daar moeten praten als Brugman, heb mijn boeken overlegd, mijn vorige reisfilms laten zien. Ik vertelde ze dat Michael Palin een optimistische reiziger is, geen onderzoeksjournalist. Nee, ik heb ze natuurlijk niet verteld dat ik de Dalai Lama ook ging bezoeken.'

Hij kijkt wel eens met afgunst naar het werk van auteurs als Peter Matthiesen, Paul Theroux en William Dalrymple, die solo reizen en als een 'vlieg op de muur' anoniem hun werk kunnen doen. 'Met een filmploeg ben je zo aanwezig, als individuele reisschrijver kun je meer de diepte ingaan. Ik ben ook jaloers op schrijvers die alle bomen en vogels bij naam kennen. Voor mij is elke boom een boom, en elke vogel gewoonweg een vogel. Daarom zou ik maar wat graag nog eens een reisserie met David Attenborough maken.'

Een nieuwe serie voor de BBC staat voorlopig niet op stapel. 'Waar ik nu van droom is om als priversoon op Waterloo-station op een trein te stappen die naar het continent gaat, en vandaaruit kriskras, zonder vooropgelegd plan, door Europa te gaan reizen. Dat deden mijn kinderen indertijd al met zo'n treinabonnement, het lijkt me heerlijk om het ook te doen.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden