Alles is kapot, in het zand liggen herinneringen

Het vliegtuig is verbrijzeld. Er is een vuilstort van gemaakt. Alles ligt uitgestald in een lange, rechte streep – alsof een bulldozer de rotzooi door het landschap heeft gesleept.

Van onze verslaggever Toine Heijmans

Niks van het vliegtuig is nog heel. Helemaal niks. Het is kapotgegaan in honderdduizend stukken. Geen bout, geen moer, geen vliegtuigstoel ligt ongeschonden in het zand. Een afgekloven vliegtuigmotor, een half opengetrokken zuurstofmasker, de resten van een neuswiel. De klap moet zo gigantisch zijn geweest, dat alles in één keer aan barrels werd geslagen.

Zeker zeventig Nederlandse slachtoffers.

Het vliegtuig ligt een halve kilometer voor de landingsbaan, die nog steeds wordt gebruikt. Het ligt naast een moskee met een kleine vierkanten minaret. Recht vooruit is de verkeerstoren van Tripoli te zien. Het vliegtuig heeft geen obstakels geraakt, op een enkel boompje na. Het is niet uitgebrand, wel is het uit elkaar getrokken.

Er staan geen hekken omheen, al wappert hier en daar een rood-wit lint. Twee brandweerwagens zijn er doelloos geparkeerd, naast een ambulance.

Over het wrak dalen andere vliegtuigen. De passagiers aan boord hebben uitzicht op iets dat ze zelf had kunnen overkomen. Het is vreemd om met een vliegtuig over een vliegtuigramp te vliegen, over die rare streep in het landschap. Het is nog vreemder om er middenin te lopen. De Libische autoriteiten houden journalisten streng in de gaten, maar laten ze vrijuit door de resten van het vliegtuig struinen.

De staart draagt nog de kleuren van de trotse Libische luchtvaartmaatschappij Afriqiyah, trots paradepaard van Gids Kadhafi die op posters overal in Tripoli de mensen toezwaait, en ze een prachtige toekomst belooft.

Dat juist dit vliegtuig neerstort op juist deze plek, moet voor de Libiërs een domper zijn. Maar ze zeggen er niets over.

Ramadan el Said leunt tegen zijn auto, en overziet de chaos. Het vliegtuig heeft zijn huis net niet geraakt, al heeft de stenen gevel scheuren die er eerst niet zaten. Ramadan werd wakker om te bidden, woensdagochtend om vijf voor zes. Om zes uur stortte het vliegtuig voor zijn huis neer. Om vijf over zes pas durfde hij te kijken.

‘Ik hoorde eerst het geluid, ik dacht dat het onweer was. Ik hoorde geen explosie. Ik zag wat vuur en rook. Mijn familie was bang, we zijn naar binnen gegaan en daar gebleven. Het is heel raar, als een vliegtuig neerstort, voor je huis.’

Hij bekijkt de puinhoop alsof het normaal is, dat zoiets gebeurt.

Alles is er kapot, maar niets wijst op de dood. Er is geen bloed, de lichamen zijn woensdag snel geborgen en weggebracht. Maar het vliegtuig ruikt nog steeds naar vliegtuig, en de herinneringen liggen in het zand.

Een half open blauwe koffer.

Een boarding pass.

Een kinderschrift met tekeningen.

Een explorermap van de Eastern Cape.

Een gebroken glazen olifant.

Resten van het gecrashte vliegtuig in Tripoli. (Raymond Rutting / de Volkskrant) Beeld
Resten van het gecrashte vliegtuig in Tripoli. (Raymond Rutting / de Volkskrant)

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden