REPORTAGE

'Alle kandidaten zijn omgekeerde Robin Hoods'

Rome kiest zondag een burgemeester. In volkswijk Tor Sapienza hebben mensen hun stembiljet verscheurd. 'Ze stelen van de armen.' Anderen kiezen de kandidaat van de Vijfsterrenbeweging.

Straat in de sterk verpauperde Romeinse wijk Tor Sapienza, waar de bus slechts spaarzaam rijdt en de bevolking de hoop op de gevestigde politici heeft verloren.Beeld Nicola Zolin

Een man met een kapotte kinderwagen zoekt dekking onder een boom. De stromende regen vormt plassen op het gebroken asfalt naast hem. 'Weet je hoe laat bus 437 langskomt?', vraagt hij. 'Ik wacht al meer dan tien minuten.'

Een bushokje is er niet, en een dienstregeling evenmin. In de Romeinse buitenwijk Tor Sapienza komt de bus wanneer hij komt. Hemelsbreed gemeten ligt de wijk nog geen tien kilometer van het Colosseum, maar met het openbaar vervoer duurt de reis al gauw een uur.

Om er te komen moet je eerst tot de allerlaatste halte van de metro en daar wachten op een bus, die langs een Roma-kamp naar de hoofdstraat van Tor Sapienza voert. Daar spettert een kleuter zich nat met het water van een openbaar kraantje. Zijn moeder hangt naast hem over een vuilnisbak en graaft met haar handen door het afval.

Nieuwsgierig

'Ik wil dat er iets verandert', zegt Gior-gio Limani, die toekijkt. Als lid van de Partito Democratico heeft hij twee weken geleden trouw op de kandidaat van zijn partij gestemd tijdens de eerste ronde van de burgemeestersverkiezingen. Maar zondag is Limani iets anders van plan. Hij gaat op Virginia Raggi stemmen, de kandidate van de Vijfsterrenbeweging. 'Ik verwacht niet dat ze in vier jaar tijd de schade kan herstellen die de afgelopen decennia door haar voorgangers is verricht', zegt Limani. 'Maar ik ben toch nieuwsgierig.'

De Vijfsterrenbeweging, waarmee komiek Beppe Grillo de afgelopen jaren beloofde alle politici 'naar huis te sturen', maakt grote kans de traditionele partijen te verslaan in de strijd om het mooiste kantoor van de stad. Virginia Raggi - een 38-jarige advocate die online door de beweging werd uitgekozen als kandidate - haalde in de eerste ronde 32,5 procent van de stemmen, ruim 10 procent meer dan kandidaat Roberto Giachetti van de PD-partij.

Het is moeilijk voor te stellen dat Tor Sapienza onderdeel uitmaakt van de stad met de bijnamen Città Eterna en Caput Mundi, het decor van de film La Grande Bellezza. De rolluiken voor de ramen van de betonnen flatgebouwen zijn verregend tot een mistroostige schimmelkleur en de in joggingbroek geklede Romeinen die ervoor staan te roken vertellen dat ze hun stembiljetten hebben verscheurd. 'De kandidaten zijn allemaal omgekeerde Robin Hoods', zegt Marina Rossa (33). Met zeven dagen schoonmaken sprokkelt ze 700 euro per maand bijeen. 'Ze stelen van de armen om zichzelf te verrijken. Magna Magna, noemen wij dat. Vreten.'

Beeld REUTERS

Burgemeester Ignazio Marino

Vorig jaar moest burgemeester Ignazio Marino aftreden, omdat hij de gemeentecreditcard gebruikte voor zijn bezoekjes aan het restaurant om de hoek van zijn huis, in de buurt van het Pantheon. Hij viel van zijn voetstuk, omdat juist hij de burgemeester was die had blootgelegd hoe het geld van de hoofdstad in de zakken terechtkwam van een eenogige crimineel en zijn handlangers. Waarom sleet de verf van de zebrapaden in Rome sneller dan elders? Waarom werden de bladeren langs de weg niet weggehaald, waardoor een flinke stortbui genoeg was om de wegen te transformeren in halve rivieren? Via afpersing en omkoping bleken de criminelen uit bijna iedere gemeentedienst een slaatje te slaan en zo de simpelste gemeentehandelingen onmogelijk te maken.

Kan een digitale volksbeweging, die slechts met wisselende resultaten regeerervaring heeft in kleine Italiaanse steden, dan wel iets veranderen in die corrupte metropool? 'Soms moet je een gok wagen', zegt Angela De Martino (49), die in een wasserette werkt. 'Ik ben bang dat hun kandidate te weinig ervaring heeft, maar we weten al wat er gebeurt als we de oude garde houden. Het goede van de Vijfsterrenbeweging is dat ze jong zijn en echt iets proberen te doen. Dat zie je in het parlement, waar ze een deel van hun salaris investeren in jonge ondernemingen.'

De bewoners van Tor Sapienza haalden anderhalf jaar geleden de nieuwsbulletins door stenen te gooien naar een asielzoekerscentrum in de wijk. Ze schreeuwden dat de burgemeester moest aftreden en relden dagenlang op straat. Niet omdat ze intolerant zijn, benadrukt een bewoonster die aan het einde van haar lunchpauze nog snel een espresso haalt. 'Ik ben sociologe, ik ben links en ik wil best asielzoekers opvangen', zegt ze. 'Maar het probleem is dat ze aan hun lot worden overgelaten, terwijl de wijk zelf al problemen genoeg heeft.'

Straat in de sterk verpauperde Romeinse wijk Tor Sapienza, waar de bus slechts spaarzaam rijdt en de bevolking de hoop op de gevestigde politici heeft verloren.Beeld Nicola Zolin

Vreselijk

Links en rechts kiest voor de beweging van Grillo. Het politieke programma is een mix. Soms zijn ze progressief, soms conservatief, over homorechten of migratie.

Het is de reden dat de man bij de bushalte niet op ze stemt. 'Ze zijn negatief over migranten', zegt Vito, uit Montenegro. Hij voedt zijn zes kinderen door de vuilnisbakken langs te gaan en de vondst te verkopen. 's Avonds keert hij terug naar het zo gehate asielzoekerscentrum, waar hij al jaren woont. 'Het is hier vreselijk voor ons', zegt hij. 'Ik mag stemmen, maar de huur kan ik nog steeds niet betalen.'

Dan moet hij gaan. Eindelijk is de bus gearriveerd.

Beeld Nicola Zolin
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden