Alexander Baljakin geen moment in gevaar

Vorige week zaterdag veroverde Alexander Baljakin voor de derde achtereenvolgende maal de Nederlandse titel. Hoewel zijn toernooizege met minder machtsvertoon gepaard ging dan vorig jaar, toen hij met een voorspong van vier punten op Boomstra, Dolfing en Meurs over de eindstreep ging, viel er ook ditmaal niets op af te dingen. Baljakin was elf dagen lang geen moment in gevaar en zette zonder al te schandelijk fortuin vijf partijen in winst om.


Hoogstens zou men kunnen aanvoeren dat Rentmeester, die op de laatste dag hard op weg leek naar een solide puntendeling, plotseling een paniekerig verdedigingsplan koos, als gevolg waarvan Baljakin het toernooi tóch nog met een ruime marge van twee punten kon afsluiten.


Maar op de uitkomst van de strijd om de eerste plaats had dat 'extraatje' niet de geringste invloed meer: zijn naaste belagers Boomstra en Meurs, die de slotronde met een score van 'plus-drie' ingingen, waren op dat moment al remise overeengekomen met respectievelijk Thijssen en Lemmen.


'Wapenveld 2011' was in zoverre een kopie van 'Emmen 2010' dat het halverwege het toernooi opnieuw op een wedloop tussen de 50-jarige Baljakin en de pas 18-jarige Roel Boomstra leek te zullen uitdraaien.


Voornaamste verschil met vorig jaar was dat ditmaal ook Pim Meurs (9 uit 6) en - in iets mindere mate -- Jasper Lemmen zich tijdelijk in de strijd om de eerste plaats wisten te mengen. Maar ook nu weer eindigde het onderlinge treffen tussen Baljakin en Boomstra in een overtuigende zege voor de oudste van de twee.


Dat duel uit de zevende ronde, dat de titelstrijd in feite voortijdig besliste, was wat mij betreft niet alleen in sportief, maar ook in speltechnisch opzicht het hoogtepunt van het toernooi. Maar met het oog op de resterende ruimte schuif ik een bespreking van die fantastische partij naar volgende week op.


Tot die tijd zult u zich tevreden moeten stellen met de slotfase van de subtiele positiepartij die Baljakin in de eerste ronde won van Frerik Andriessen, de jongste (1991) én sterkste van de vier debutanten, die ondanks een nieuwe nederlaag in de laatste ronde altijd nog met 11 uit 11 op een verdienstelijke achtste plaats finishte.


Zie diagram


Zo stond het na Baljakins 37ste zet 20-25! Wit kampt met diverse positionele ongemakken (42, 45), maar onhoudbaar is zijn stelling nog niet. Er volgde echter:


38.45-40!? 9-14!? (inderdaad zou zwart na 38...13-19 39.43-39! 18-22 40.27x18 12x23 41.28-22! 17x28 42.33x22 met lege handen hebben gestaan) 39.43-39?


De eerste van twee fouten. Na 39.28-23! 18x29 40.34x23, de logische consequentie van wits 38ste zet, heb ik wél voordeel maar géén winst voor zwart kunnen vinden.


39...17-22! 40.28x17 12x21 41.37-31?


En hierna is het zelfs definitief uit. Nu had wit het met 41.33-28? 7-12! naar alle waarschijnlijkheid evenmin gered. En ook na 41.34-29 14-20! 42.37-31? 21-26! 43.42-37 8-12! 44.40/39-34 (44.32-28?? 18-22! +) 44...13-19! zou zwart hebben gewonnen. Maar na 41.34-29 14-20 42.40-34! is de zaak nog verre van duidelijk.


Zo beschikt wit op 42...13-19 over de spectaculaire verdediging 43.37-31! 21-26 44.27-22!! 26x17 45.35-30 24x35 46.29-24 20x40 47.39-34 40x29 48.33x13 met een remise-eindspel na 48...35-40 49.13-8 40-44 50.38-32! =. En na 42...7-12! 43.37-31 25-30! (zwarts beste kans) 44.34x14 21-26 45.29x20 26x48 schijnt 46.39-34!! (eerst zo) 46...48x25 47.27-21! (nu pas) 47...15x24 48.14-10 16x27 49.32x21 winst voor zwart in de weg te staan.


Overigens: in plaats van dat achter het bord (en in tijdnood!) onmogelijk te vinden 46.39-34!! zouden vrijwel(?) alle andere tempozetten wel degelijk verliezen. Een enkel voorbeeld: 46.32-28? 48x25! 47.28-22 15x24 48.14-10 18-23! (zo verhindert zwart damhalen op 5 en vlecht hij tegelijkertijd de dreiging 49...13-18! en 50...23-29 + in de stand) 49.10-4 13-18!! (ook nu) 50.22x2 12-18!! met vangst van de beide vijandelijke dammen, hoe wit ook slaat.


41...18-23!


En vooral niet 'eerst' 41...21-26? vanwege het verraderlijke 42.32-28!! gevolgd door 43.27-21, 44.38-32, 45.34x1! en 46.28-23 met - zowaar! - winst voor wit. De tekstzet laat wit evenwel kansloos. Tegen de dreiging 42...25-30/24-29! enz. baat 42.31-26 immers niet wegens simpel 42...13-19 en 43...23-29 +. En na 42.33-28 21-26! 43.28x10 26x48 is 44.10-4 uitgeschakeld door 44...13-18!, 45...16-21! en 46...24-29 +, terwijl 42.10-5 24-29 43.34x23 48x36 in een geruisloze overmachtswinst resulteert.


Andriessen offerde daarom maar een schijf met 42.35-30 24x44 43.39x50, maar moest zich zeven zetten later (43...14-19 44.33-28 21-26 45.42-37 13-18 46.28-22 8-13 47.22-17 7-12 48.17x8 13x2 49.38-33 15-20 50.33-28 20-24) alsnog gewonnen geven.


Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden