Column

Al decennia geobsedeerd door zijn eigen gelijk

Zestien jaar geleden, op 20 mei 2000, zei Louis van Gaal in de perszaal van Camp Nou dat hij wegging bij Barcelona. Dat deed hij op bijzondere wijze. Hij feliciteerde de pers.

Louis van Gaal als trainer van FC Barcelona.Beeld anp

'Amigos de la prensa, yo me voy. Felicidades.'

Iedereen wist het meteen, een klassieker was geboren. Dit was een uitspraak waarmee we afscheid konden nemen in het café. De acht woorden vormden de kern van een lang en intrigerend verhaal, met als kern de verwrongen verhouding van Van Gaal met de media.

Het werd de rode draad in zijn loopbaan. Het zou niemand hebben verbaasd als hij bij zijn vertrek uit Manchester iets soortgelijks zou hebben gezegd.

Van Gaal deed wel een verdienstelijke poging. Zijn 'It's over' op zondag, de dag nadat Manchester United de FA Cup had gewonnen, mocht er zijn als slotakkoord, maar was voor zijn doen een tikje te ingetogen.

Het bijtende sarcasme zat wel in het 'Thank you for the congratulations, hè, thank you, hè' van een dag eerder, maar toen was zijn ontslag nog niet officieel door Manchester United bekendgemaakt. De meerwaarde was hier de th die door Van Gaal zoals altijd als een s werd uitgesproken ('Senk you') en natuurlijk het tweevoudige, uitdagende Nederlandse 'hè'.

De gelijkenissen tussen de gebeurtenissen in mei 2000 en mei 2016 zijn groot. November 2001 moet ook even worden genoemd. Het was de maand waarin hij voor de eerste keer afscheid nam van Oranje en de media beoordeelde met 'min-min', alsof zij er wat aan konden doen dat de nationale ploeg in de kwalificatie voor het WK had gefaald.

We zien steeds hetzelfde. Aan de ene kant staat Van Gaal, geïsoleerd en totaal vervreemd van zijn werkgever en de achterban. Hij voelt zich onbegrepen en is ervan overtuigd dat journalisten, álle journalisten, op zijn ontslag hebben aangestuurd.

Lijnrecht tegenover hem staat de club. De resultaten zijn tegengevallen en het spel heeft de supporters niet kunnen bekoren. De spelers vinden hem een rare snuiter en trachten hem ertoe over te halen zijn gedrag aan te passen. Het is vergeefse moeite.

De media kunnen het in het begin nog wel appreciëren, zo'n man die de ene na de andere malle uitspraak doet. Na verloop van tijd zijn ze zich steeds meer gaan ergeren aan zijn onvermogen op een normale manier van gedachten te wisselen.

Ze hebben er genoeg van om te worden afgesnauwd. Daarna valt het doek.

Edwin Winkels was destijds in Barcelona een van de journalisten die door Van Gaal werden gefeliciteerd. Hij woont in Spanje en volgde Van Gaal intensief. In het boek Oh, Louis van Hugo Borst analyseerde hij de persconferentie in Camp Nou.

Van Gaal bedoelde het niet humoristisch, zei hij, maar het was om je kapot te lachen. 'Die man is heus niet dom, maar hij zag niet dat hij het allemaal aan zichzelf te wijten had.'

Het zouden ook de woorden kunnen zijn van een Engelse journalist, uitgesproken na Van Gaals val in Manchester.

Louis van Gaal is als trainer al drie decennia geobsedeerd door zijn eigen gelijk. Ook als de rest van de wereld het met hem oneens is, wijkt hij geen duimbreed. Dat staat zijn karakter niet toe. Er is maar één lijn, de rechte - zíjn lijn.

Het zou bewonderenswaardig kunnen worden genoemd, die onvoorwaardelijke trouw aan zijn eigen opvattingen, maar het wordt pijnlijk als de wereld om hem heen in snel tempo verandert; de aard van het voetbal, om maar iets te noemen. In plaats van mee te bewegen, is Van Gaal stil blijven staan.

Zes jaar nadat hij de pers in Spanje had gefeliciteerd met zijn vertrek bij Barcelona, deed Van Gaal met een commercial voor Mediamarkt een gooi naar de Loden Leeuw. Amigos de la prensa, felicidades, waren zijn eerste woorden op een nagebootste persconferentie.

Hij nam zichzelf op de hak. Jammer genoeg was het meteen de laatste keer. Zijn gage ging overigens rechtstreeks naar een goed doel, zo is hij ook wel weer.

Reageren? p.onkenhout@volkskrant.nl

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden