Al 150 jaar houdt Reclam de standaard hoog

Eric van den Berg
null Beeld
Beeld

De oudste Nederlandse pocketreeks, Salamander, dateert van 1934 en is dus aan zijn 83ste jaar toe. Daar moeten ze in Duitsland vast vriendelijk om lachen, want de oudste Duitse pocket viert dit jaar zijn anderhalve eeuwfeest, zoals valt te lezen in het jubileumboekje Der Reclam Verlag - Eine Chronik.

In 1867 begon het Reclam Verlag in Leipzig de Universal-Bibliothek, gewijd aan goede literatuur voor weinig geld. Van de eerste uitgave, Goethes Faust, werden meteen 25 duizend exemplaren verkocht.

Duur is de budgetreeks nog altijd niet. Voor een recente Faust ben je maar een paar euro kwijt. Daarvoor krijg je een miniatuurboekje zonder pretenties - dunne kaft, gelijmd ruggetje - maar met een gedegen tekstredactie en uitstekende typografie.

De Universal-Bibliothek staat voor traditie en stabiliteit. Zo bleef de prijs vijftig jaar lang ongewijzigd (tot het oorlogsjaar 1917) en werd het uiterlijk maar mondjesmaat aangepast. De klassieke Fraktur-letter hield stand tot in de Tweede Wereldoorlog, de ingetogen zandkleurige kaft maakte pas in 1970 plaats voor het heldere geel dat het handelsmerk van de reeks zou worden.

Ook traditie: de vormgeving was ruim een eeuw in handen van anonieme specialisten in eigen huis. Tot Reclam in 2012 topontwerper Friedrich Forssman, bekend van grote projecten als de Lutherbibel, in de arm nam. Samen met echtgenote Cornelia Feyll voorzag Forssman alle Reclam-reeksen, waaronder de complete Universal-Bibliothek, van een visuele opfrisser.

In Die Welt in Gelb (Reclam, 2012) lichtte Forssman zijn aanpak toe. Hij wilde de goedkope bandjes meer 'bibliofiel gevoel' geven, zonder de traditie te schaden: 'Dat het geel zou blijven, stond vast.'

Der Reclam Verlag - Eine Chronik Ontwerp Zero Media. Uitgeverij Reclam; ca. euro 4,-.

null Beeld
Beeld
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden