Ajax faalt vooral in uitwedstrijden

Ajax zong gisteren in Alkmaar niet het hoogste lied, zoals vorige week in Gent, maar een oud liedje. De ploeg gaf een geslaagde imitatie ten beste van de elftallen die in de recente rampjaren zo makkelijk uit balans werden gebracht....

Van onze verslaggever Paul Onkenhout

De nederlaag, 3-2, was allerminst verrassend. Een enkele uitschieter uitgezonderd (de uitwedstrijd tegen AA Gent) is het spel flets, de strijdlust onvoldoende en de mentale kracht ondermaats. Het gevolg is voor de hand liggend: een negende plaats in de eredivisie.

Ook de eerste uitwedstrijd van dit seizoen, tegen Sparta, werd verloren. Ajax maakt het in de competitie al tien maanden bont in uitwedstrijden.

In de vorige eeuw, op 28 november 1999, werd op vreemd terrein voor de laatste maal een zege geboekt. De tegenstander was indertijd ook AZ dat met 2-1 werd verslagen. Jan Wouters was nog trainer van Ajax.

De reeks, uniek waarschijnlijk in de clubgeschiedenis, spreekt duidelijke taal over de mentale kracht van Ajax. Van de zelfverzekerdheid en de bluf & branie die het elftal ooit kenmerkten, is niet veel meer over. Buitenshuis is Ajax bangig, snel geïmponeerd en niet in staat tot domineren.

Het was niet zomaar dat trainer Adriaanse na de wedstrijd wees op de kansen die Van der Meyde en Knopper misten bij een 0-0 stand. Met een voorsprong groeit de kracht van Ajax; met een achterstand de onzekerheid.

Voor een deel, maar niet helemaal, werd de theorie ontzenuwd door het scoreverloop in Alkmaar. Ajax had wel de kracht om tot twee maal toe gelijk te maken. Knopper sloeg voor Ajax terug na een doelpunt van Bosman, Galasek reageerde doeltreffend na een treffer van Nelisse.

Adriaanse betoogde dat het lengteverschil cruciaal was geweest. Dat lag voor de hand, gezien het feit dat twee van de drie tegendoelpunten met kopballen werden gemaakt. Het leidde de aandacht echter af van Ajax' andere tekortkomingen. Kwalitatief doet de ploeg in de eredivisie voor tal van andere elftallen onder.

De machteloosheid die het spel van Ajax ook dit seizoen regelmatig karakteriseert, werd het best zichtbaar in het laatste deel van de wedstrijd. Ajax had bijna een half uur de tijd om te antwoorden om het derde doelpunt van AZ, een kopbal van verdediger Opdam.

AZ kwam echter niet onder druk te staan en kreeg zelfs de beste kansen (Bosman, Huiberts). De enige kans van Ajax werd gemist door Hosé. Doelman Timmer reageerde snel op de kopbal van de spits die in de slotfase van de eerste helft Arveladze (voetblessure) verving.

De ene invaller was de andere niet in Alkmaar. Hosé slaagde er niet in te ontsnappen aan de aandacht van Opdam. Aan de andere zijde excelleerde Bosman, de veteraan (35) die na ruim een kwartier Boussatta verving.

Bosman is kennelijk onslijtbaar. AZ-trainer Van der Lem prees hem uitvoerig en vertelde een grappige anekdote. Als trainers van Ajax oordeelden Van Gaal en Van der Lem vier jaar geleden dat het onverstandig was Bosman aan te trekken, gezien diens leeftijd.

Ajax trok vervolgens de Argentijn Gabrich aan, de aanvaller die een klassieke miskoop zou worden. Van der Lem kon er gisteren om lachen, Adriaanse niet. Hij onderschreef de stelling dat Ajax met Bosman als spits AZ zou hebben verslagen.

In hoge mate was Ajax gisteren weer afhankelijk van twee oudere spelers, Witschge en Winter. Ze werden door tal van ploeggenoten nauwelijks gesteund. De backs Bergdolmo en vooral Vierklau bleven met hun passes in gebreke en de buitenspelers Gronkjaer en Van der Meyde waren niet in staat hun tegenstanders hun wil op te leggen.

Meestentijds domineerde AZ het spel en dat kon Ajax zichzelf aanrekenen. De Alkmaarders hadden drie van de vier competitieduels verloren. Bovendien liet Van der Lem het elftal gisteren met een andere tactiek dan gewoonlijk en in een ongebruikelijke opstelling spelen. Nelisse en Boussatta (Bosman) waren de twee spitsen en Buskermolen stond voor het eerst in jaren weer eens als linkermiddenvelder opgesteld. Onwennigheid kenmerkte echter het spel van Ajax, niet dat van AZ. Behalve Bosman blonken Opdam en Nelisse uit, de laatste vooral voor rust.

De oud-Feyenoorder bestookte de verdediging van Ajax in de eerste helft bijna onophoudelijk. Met een formidabel doelpunt - een solo werd besloten met een schot dat via de binnenkant van de paal hoog in het doel eindigde - zette hij AZ op voorsprong, 2-1.

Alsof hij in de duels met Arveladze en Hosé zijn superioriteit nog niet voldoende had bewezen, schreef Barry Opdam het winnende doelpunt op zijn naam. Chivu verloor het duel om de bal en Opdam toonde aan wat iedereen al wist: Ajax is op de terugweg nog niet ver gevorderd.

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden