AIVD: geen signalen voor golf van IS-strijders in Nederland

Inlichtingendienst AIVD heeft geen signalen dat Islamitische Staat (IS) of andere jihadistische groeperingen structureel proberen handlangers via asielroutes naar Europa te sturen. Dat zegt een woordvoerder van de geheime dienst.

Vluchtelingen komen aan in het Beatrixgebouw in de Jaarbeurs. Tweehonderd asielzoekers worden met bussen naar de Jaarbeurs gebracht, waar de komende tijd in totaal vijfhonderd mensen worden opgevangen Beeld ANP

De afgelopen weken is herhaaldelijk gewaarschuwd - van Geert Wilders tot de paus - voor de intocht van IS-strijders als gevolg van de vluchtelingenstroom.

Ook de NCTV, die de terrorismebestrijding in Nederland coördineert, herkent deze ontwikkeling niet. Nationaal Coördinator Dick Schoof: 'Er is momenteel geen informatie die erop duidt dat zich in de migratiestromen vanuit het Midden-Oosten en Noord-Afrika grote aantallen jihadisten bevinden die opzettelijk naar Europa worden gestuurd.'

PVV-leider Wilders zei vorige week tijdens de Algemene Politieke Beschouwingen dat 'IS tussen al die asielzoekers duizenden terroristen naar Europa smokkelt'. Wilders baseerde zijn uitspraak onder anderen op de Libanese minister van Onderwijs Elias Bou Saab. Volgens persbureaus schatte hij dat 2 procent - 1 op de 50 - vluchtelingen 'geradicaliseerd' is. Dat leidde Bou Saab af uit ervaringen met Syrische vluchtelingen in opvangkampen in Libanon: 'We zien het ook in onze kampen: 2 tot 3 procent is radicaal.'

Wilders vertaalde dat naar de stelling dat '2 op de 100 vluchtelingen een IS-strijder is'. IS zou ook claimen dat het '4.000 strijders' Europa heeft binnengesmokkeld. De uitspraken over die aantallen zijn echter gedaan door anonieme smokkelaars en de berichten zijn lastig te verifiëren.

Angst

Op een bijeenkomst van de JOVD, de jongerenafdeling van de VVD, uitte Bram Moszkowicz van de partij Voor Nederland deze week in Leiden zijn angst voor 'onthoofdingen' als gevolg van de 'vluchtelingenstroom'. De ex-advocaat zei onder meer: 'Ik ben echt bang dat er tussen die mensen lieden zitten die het normaal vinden om mensen te onthoofden.' En: 'Ze gunnen ons het leven niet.'

De Nederlandse inlichtingendiensten herkennen deze toestroom van IS-strijders via vluchtelingenroutes niet. Wel zeggen ze dat het in 'individuele gevallen' mogelijk blijft dat de asielstroom wordt gebruikt door 'personen met plannen voor een terroristische aanslag'.

Bibi van Ginkel, terrorisme-expert van Clingendael, noemt de aannames van politici over de instroom van duizenden IS-strijders 'absurd'. Van Ginkel: 'Ik snap echt niet waarom je dat zou zeggen. Dan gooi je een heleboel dingen op een hoop. Dat is enkel interessant uit politieke overwegingen; om angst te creëren.'

Volgens Van Ginkel kiezen terroristen over het algemeen de weg van de minste weerstand. 'Dat is dit niet.' De toestroom van vluchtelingen veroorzaakt wel andere moeilijkheden, zegt ze. 'De screening door Nederlandse diensten bijvoorbeeld. De hooiberg is erg groot, daar zit de zwakke plek.' Inlichtingendiensten zouden de Immigratie- en Naturalisatiedienst (IND) beter kunnen bijstaan in het doorlichten van personen. 'En we moeten erover nadenken de deur niet te wijd open te zetten.' De IND heeft vorig jaar enkele Syrische vluchtelingen bestempeld als mogelijke oorlogsmisdadigers.

Te riskant

In Denemarken belegde Finn Borch Andersen, hoofd van de veiligheidsdienst PET, deze week een persconferentie om uit te leggen dat er geen informatie is over groepen IS-strijders onder vluchtelingen. Afgelopen maand kwamen meer dan 12 duizend vluchtelingen naar Denemarken.

Volgens Andersen zijn de asielroutes te riskant voor mogelijke terroristen omdat de kans op ontdekking groot is. Politiediensten in diverse landen houden de routes in de gaten. Hij noemde de claims van IS over binnengesmokkelde strijders 'opzettelijke misleiding'.

De Duitse binnenlandse veiligheidsdienst BfV waarschuwde woensdag wel voor rekrutering van jonge vluchtelingen voor de 'jihad in Irak en Syrië'. Volgens het hoofd van de dienst, Hans-Georg Maassen, worden ze onder het mom van 'humanitaire hulp' misleid.

In Nederland doet dit fenomeen zich nog niet zichtbaar voor, aldus Schoof.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.