Airbnb haten is bon ton in Amsterdam

Beeld de Volkskrant

Dankzij Airbnb heb ik prachtige vakantieherinneringen. Zo vond ik midden in juli, wanneer je, als je als gezin weg wilt, doorgaans veroordeeld bent tot een peperdure krijscamping, een schitterend designhuis aan de Zuid-Franse kust voor eenzelfde bedrag. Je komt bovendien bij meestal leuke mensen, die zich hartelijk over je ontfermen.

Maar het is bon ton om Airbnb te haten: vooral in Amsterdam. Niets tergt Amsterdammers meer dan het gepiep van rolkoffertjes. Ik logeer zeer regelmatig in het centrum van Amsterdam (bij moeders) en moet zeggen dat ik het wat hysterisch vind. Amsterdam heeft het maximaal aantal dagen dat er verhuurd mag worden inmiddels beperkt tot dertig. Ik ken minstens twee mensen voor wie dat besluit betrekkelijk rampzalig uitpakt en het zijn geen puissant rijke huisjesmelkers. Ik noem ze maar even B. en B., toevallig hun voorletters.

De ene B. is een oud collega-journalist. Een aantal jaar geleden liepen zijn freelance-opdrachten terug en sprak hij steeds vaker zijn rap slinkende spaarpot aan. Toen besloot hij op zijn zolder te gaan slapen en zijn appartement in Amsterdam-Oost beneden te verhuren via Airbnb. Hij had het jaren geleden gekocht van de woningcorporatie, toen hij nog een vaste baan had. Woningcorporaties deden goede zaken door een deel van hun woonvoorraad te verkopen. Dat lijkt ook wel verdedigbaar, omdat Amsterdam een verhoudingsgewijs laag percentage koopwoningen heeft. 30 procent is koopwoning (in de meeste gemeenten meer dan 50 procent); 70 procent is huur, waarvan de helft sociale woningbouw (en de rest peperduur). Die schaarste dreef de hoofdstedelijke huizenprijs historisch gezien ook al op.

Sommigen vinden het misschien oneerlijk dat B. als huiseigenaar geld kan verdienen via Airbnb, maar dat is best betrekkelijk. Had hij immers nog gehuurd, dan had hij een terugval in inkomen toen zijn baan stopte makkelijk kunnen opvangen met een lage huur en huursubsidie. Het kopen van zijn woning leidde tot een verviervoudiging van zijn woonlasten. Nu moest hij zijn bed afstaan aan toeristen om zijn hypotheek te kunnen betalen. Veel alternatieven waren er niet. Journalistieke banen liggen niet voor het oprapen en al helemaal niet als je zoals hij zestig bent. Hij selecteert leuke gasten, nooit blowende hooligans, want hij woont er zelf ook nog.

De andere B. is een vriendin. Een theatermaakster die zoals velen zo goed als brodeloos raakte bij de laatste cultuurbezuinigingen. Ze heeft geen eigen huis, maar begon een eenvrouwszaakje dat het beheer doet voor een aantal Airbnb-huizen. Ze ontvangt de gasten, zorgt dat alles aan kant is en organiseert culturele uitstapjes. Ze houdt haar eigen broek op, geniet van haar werk en slaapt slecht van de dertig-dagenregeling. 'In het slechtste geval moet ik een uitkering aanvragen.'

Uiteraard stuwt Airbnb de huizenprijzen andermaal op, maar het is wat makkelijk om jarenlang falend woonbeleid af te schuiven op Airbnb. Dat Amsterdam niet al decennia wolkenkrabbers uit de dure grond stampt, om tenminste de woningnood iets te lenigen is mij een raadsel. Want dat er in Amsterdam nauwelijks huizen zijn voor middeninkomens was ook voor Airbnb al problematisch.

Excessen moet je aanpakken en misschien moet je Airbnb wat uit het centrum van Amsterdam weren. Als ze kotsend uit de ramen hangen, belt u de politie. Dan kan zo'n adres op de zwarte lijst. Maar gun kleine, integere Airbnb-ondernemers als B. en B., die als zzp'er toch al nergens op kunnen terugvallen, hun nering.

En armere wijken buiten het centrum kunnen juist profiteren van Airbnb. Voor wijken als waar ik woon (in Rotterdam-Zuid) is het een prachtige uitkomst. Toen ik laatst in mijn straatje een stel rolkoffers met een posterdriehoek van het Van Goghmuseum zag, was ik alleen maar opgetogen. In het debat over Airbnb wordt over het hoofd gezien dat er ook zat armere huizenbezitters zijn die de inkomsten goed kunnen gebruiken. Dat is vooral in een stad als Rotterdam het geval in de oude wijken. Mensen kunnen op deze manier weer een zakcentje krijgen om de buitenboel weer eens in de verf te zetten, en voelen zich weer verantwoordelijker voor de openbare ruimte. Gentrification zonder overheidsgeld.

Ik hoop dan ook dat Rotterdam nooit Amsterdams voorbeeld volgt, maar ziet dat het fenomeen ook veel kansen biedt. Uitwassen moet je aanpakken zonder het kind met het badwater weg te gooien.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden