Nieuwspolitiegeweld

Agenten in VS op non-actief na verstikking zwarte man met kap over zijn hoofd – 2 maanden voor George Floyd

Terwijl protesten naar aanleiding van politiegeweld tegen zwarte Amerikanen nog gaande zijn, is woensdag een nieuwe video verspreid van agenten die de ongewapende Daniel Prude doodden door een kap over zijn hoofd te trekken. Het is olie op het vuur in een toch al verhit debat. Zeven agenten die actief betrokken waren bij de fatale aanhouding, zijn donderdag op non-actief gesteld.

Politieagenten trekken een kap over het hoofd van de reeds geboeide Daniel Prude op 23 maart 2020. Hij stierf door verstikking. Beeld AP

Het was zijn broer die om 3 uur ’s nachts het alarmnummer belde, omdat hij bezorgd was dat de 41-jarige Prude misschien in een psychose was beland en hulp nodig had. Prude rende naakt over straat toen politieagenten hem aantroffen. Hoewel Prude direct meewerkte, boeiden ze zijn handen op zijn rug, trokken een zak over zijn hoofd en duwden daarna zijn gezicht 2 minuten lang op straat. Prude kreeg te weinig zuurstof, werd gereanimeerd en vervolgens bewusteloos naar het ziekenhuis gebracht. 

Zeven dagen na zijn confrontatie met de politie stierf Prude alsnog, op 30 maart van dit jaar: twee maanden voordat George Floyd om het leven kwam door politiegeweld. Prudes familie vocht vervolgens maandenlang om de videobeelden van zijn arrestatie in de plaats Rochester (New York) in handen te krijgen. Deze zijn woensdagavond vrijgegeven. 

‘Ik belde omdat ik wilde dat mijn broer hulp zou krijgen, niet omdat hij gelyncht moest worden’, zei een geëmotioneerde Joe Prude. ‘Hoe kan het dat ze hem zagen en niet direct dachten: die man is weerloos, zo poedelnaakt op de grond? Hij had zelfs al handboeien om, kom op zeg. Hoeveel van onze broeders moeten sterven, voordat de maatschappij begrijpt dat dit moet stoppen?’

Volgens Joe sprak hij met de politie toen ze net waren gearriveerd en heeft hij hen toen op het hart gedrukt om zijn broer geen pijn te doen. ‘Vijftien minuten later belden ze bij mij aan om te vertellen dat mijn broer dood was’.

Olie op het vuur

Het incident is olie op het vuur van een toch al zeer verhit debat over politiegeweld tegen zwarte mensen in Amerika. In de stad Kenosha, waar een witte agent eind augustus de zwarte Jacob Blake zeven keer in zijn rug schoot, zijn al dagenlang gewelddadige protesten waarbij twee doden vielen.  Presidentskandidaat Joe Biden bezocht - in navolging van Trump die er maandag was - donderdag Kenosha. In een kerk aldaar zei hij een kwartier lang telefonisch met Blake te hebben gesproken.

Ook in Portland en Minneapolis, waar de zwarte George Floyd omkwam door verstikking door een witte agent, zijn al maanden protesten die regelmatig uit de hand lopen. 

De veiligheid van burgers is inmiddels een belangrijk verkiezingsthema geworden. Trump kiest grofweg de kant van de politie, noemt demonstranten anarchisten en wil dat ordetroepen de protesten hard neerslaan. Aan de andere kant van het spectrum staat de Democratische presidentskandidaat Joe Biden, die begrip toont voor de protesten, hoewel hij vindt dat gewelddadige demonstranten berecht moeten worden. Biden vindt ook dat de agenten die verantwoordelijk zijn voor het neerschieten van mensen zoals Jacob Blake in staat van beschuldiging moeten worden gesteld.

De nieuwste videobeelden van Prude hebben woensdagavond al geleid tot een protest bij het hoofdkantoor van de politie in Rochester, dat vreedzaam begon. Op beelden is te zien hoe bewapende agenten het gebouw beschermen. Daarna wordt een soort gas afgevuurd op de demonstranten, volgens lokale media gaat het om pepperspray. Verwacht wordt dat de protesten later deze week zullen aanzwellen.

Kap tegen corona

De politie heeft verklaard dat de kap over het hoofd van Prude nodig was omdat hij richting de agenten spuugde. Eind maart was de corona-uitbraak in de staat New York net begonnen. De kap moest voorkomen dat agenten besmet raakten.

Op videobeelden is duidelijk te horen dat Prude vraagt of ze te kap willen verwijderen. Daarna duwen de agenten zijn gezicht op de grond en bevelen hem te stoppen met spugen. ‘Ze proberen me te vermoorden’, roept Prude met een paniekerige stem. Zijn geschreeuw verandert langzaam in gekreun. De agenten raken bezorgd als Prude stopt met bewegen en geen geluid meer maakt. Daarna verwijderen ze de kap en zijn handboeien en wordt getracht hem te reanimeren.

Het autopsierapport oordeelt dat er sprake is van dood ‘door complicaties na verstikking van een geboeide persoon’. Ook toonde de autopsie aan dat hij recentelijk de drug PCP had gebruikt.

Moordaanklacht

Minister van Justitie William Barr ontkende woensdag dat zwarte en witte Amerikanen anders worden behandeld vanwege racisme onder politieagenten. 

Openbaar aanklager Letitia James in New York noemde de zaak ‘een tragedie’ en zei dat het onderzoek sinds april gaande is. ‘Op geen enkel moment hebben wij de gedachte gehad om deze zaak niet te openbaren’, zei de burgemeester van Rochester woensdag in een persconferentie. ‘Wij wachten het onderzoek af.’ 

Activisten eisen nu dat de geschorste agenten worden vervolgd voor moord. ‘Deze agenten zijn getraind om te doden, niet om te de-escaleren’, zei activiste Ashley Gantt van Free the People ROC in het bijzin van Prudes familie.

Meer over politiegeweld in de VS:

Sinds de dood van George Floyd op 25 mei brak een wereldwijde opstand uit tegen racisme. Lees hier een verzameling van stukken over de demonstraties.

Met een angstcampagne tegen zijn rivaal Joe Biden probeert president Trump de Amerikaanse kiezer voor zich te winnen. 

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden