Nieuws

Afvalprikken in de ruimte: kosmische puinruimer begint zaterdag met missie

Zaterdag staat de lancering gepland van Elsa-d, een ruimtesonde die afval uit de ruimte weg moet halen. In populaire banen rond de aarde begint ‘t namelijk akelig druk te worden met (oude) satellieten, gereedschappen die astronauten ooit kwijtraakten en brokstukken.

Oefenen met kosmisch puinruimen. Links de grote satelliet, die met een magnetisch vangmechanisme het kleine satellietje te pakken probeert te krijgen. 
 Beeld Astroscale
Oefenen met kosmisch puinruimen. Links de grote satelliet, die met een magnetisch vangmechanisme het kleine satellietje te pakken probeert te krijgen.Beeld Astroscale

Het is een soort afvalprikken, maar dan in de ruimte. Als alles volgens plan verloopt, wordt zaterdag de Japanse ELSA-d gelanceerd vanaf een lanceerplatform in Kazachstan.

Het gevaarte bestaat uit twee gedeeltes, een grote satelliet van zo'n 175 kilo en een kleinere satelliet van 17 kilo. De kleinere satelliet moet een stukje ruimtepuin voorstellen, die de grote satelliet in een reeks oefeningen moet loslaten en weer te pakken zien te krijgen met een magnetische koppeling. De experimentele vlucht moet uitwijzen hoe goed afval is op te ruimen uit de ruimte.

Overal waar mensen komen, blijft afval achter, ook in de ruimte. Met name in de populaire banen rond de aarde wemelt het van de (afgedankte) satellieten, brokstukken, afgebladderde stukjes verf en kleine stukjes metaal. Wetenschappers maken zich zorgen dat dit leidt tot botsingen waarbij weer nieuwe fragmenten ontstaan met nóg meer risico op nieuwe botsingen.

Volgens een recente schatting van de Europese ruimtevaartorganisatie ESA zweven er nu zo'n 34.000 objecten groter dan 10 centimeter in een baan om de aarde, en 900.000 objecten tussen de 1 en 10 centimeter. Met de snelheden die in gewichtloosheid bereikt worden, kunnen dit kosmische kogels worden die peperdure satellieten kunnen beschadigen.

Ook voor de bemanning van het ruimtestation ISS is zo'n kosmische inslag een risico. Al meerdere keren moest het ruimtestation een uitwijkmanoeuvre maken of verschanste de bemanning zich uit voorzorg in de Sojoez-capsule om bij een inslag snel terug te kunnen keren. Tot nu toe liep het elke keer goed af.

ELSA-d stuurt na zijn oefeningen in kosmisch puinruimen terug richting aarde, waar het zal vergaan in de afvalverbrandingscentrale die de atmosfeer heet.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden