Afvallen

Hoewel je het niet zou zeggen, is de zomer weer in aantocht. Veel mensen gaan in deze tijd van het jaar aan de lijn doen....

Nog niet zo lang geleden leek alles simpel. Om te zien of je niet te zwaar was, kon je de Quetelet-index berekenen: het gewicht in kilo's gedeeld door het kwadraat van de lengte in meters. Een index boven de 25 was ongezond. Uit statistieken blijkt inderdaad dat zulke zware mensen korter leven.

Hoeveel korter is echter de inzet van een verhitte discussie. Bovendien heeft nog niemand kunnen aantonen dat vermageren tot een ideaal gewicht levensverlengend werkt. Wel is bekend dat op dieet zijn op termijn meestal averechts werkt. Waarschijnlijk is een dieet volgen zelfs slecht voor de gezondheid en kan het leiden tot eetstoornissen als boulimia en anorexia.

Naast een ideaal gewicht heeft iedereen ook een natuurlijk gewicht. Dat is het gewicht dat je krijgt wanneer je zoveel eet als je wilt. Het lichaam heeft een soort thermostaat die regelt dat dit genetisch bepaalde gewicht constant blijft. Om af te slanken is het nodig minder te eten dan het lijf nodig heeft. Een beetje minder helpt niet omdat de thermostaat dan de verbranding van calorieën op een laag pitje zet.

Het lichaam kan geen onderscheid maken tussen vrijwillige en door omstandigheden opgelegde verhongering, en verdedigt het natuurlijk gewicht door zo weinig mogelijk vet te verbranden, de stofwisseling af te remmen en een hongergevoel te produceren. Om onder het natuurlijk gewicht te blijven, moet je dan ook je leven lang een hongergevoel op de koop toe nemen.

Veel mensen denken dat dikkerds te veel eten. Dat is lang niet altijd het geval. Uit veel onderzoek blijkt dat dikke mensen evenveel calorieën tot zich nemen als dunne.

Ook wordt wel beweerd dat dikke mensen hun frustraties wegeten. Uitgebreide research over dit onderwerp heeft niets opgeleverd. Mensen met overgewicht verschillen qua persoonlijkheid in geen enkel opzicht van lieden zonder obesitas.

Ook de gedachte dat gebrek aan lichaamsbeweging de oorzaak zou kunnen zijn, blijkt niet op te gaan. Wel hebben mensen die zwaar zijn geworden de neiging economischer met beweging om te gaan.

Ten slotte wordt wel beweerd dat dikte zou voortkomen uit een gebrek aan wilskracht. Dit misverstand is waarschijnlijk te wijten aan de ervaring dat het niet zo moeilijk is in een paar weken kilo's kwijt te raken. Een kortstondig succes. Het lichaam verweert zich tegen deze aanval op het natuurlijk gewicht.

Wanneer het dieet weer normaal wordt, is dit gewicht zeer snel weer bereikt en wat vervelender is, bij een volgend dieet kent het lijf het klappen van de zweep en is het moeilijker lichter te worden.

Zeer gemotiveerde afvallers, zoals anorexia-patiënten worden door het lichaam af en toe tot de orde geroepen en ontwikkelen tot hun afschuw ongewilde vreetbuien. Het is veelzeggend dat in culturen die geen slankheidsideaal kennen dit soort eetstoornissen niet voorkomen.

Al dat gelijn is ook ongezond. In het plaatsje Framingham in Amerika zijn vijfduizend inwoners 32 jaar gevolgd. Mensen waarvan het gewicht sterk fluctueerde, lijners dus, hadden een 30 tot 100 procent groter risico op een dodelijke hartaanval.

Gelukkig is bekend dat de meeste mannen niet tegen een volle vrouw zijn en de meeste vrouwen bij de man vooral op het karakter letten. Eet dus smakelijk.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden