Column

Afscheid van Armand in Eindhoven

Nederlands hardnekkigste comeback-artiest gaat dus niet weg.

Grootste hit begon als B-kant.

'Armands laatste show', noemden ze zijn herdenkingsbijeenkomst gisteren in De Effenaar in Eindhoven. De Effenaar ligt pal naast het donkere riviertje de Dommel, waar we bang voor waren toen ik hier opgroeide, want de Dommel draait en kolkt en als je erin viel kwam je nooit meer boven: dan aten 'de ratten' je op. Het was heel Brabants om niet te willen draaien en kolken: alles zo gewoon mogelijk, 'geen spatjes', want dan deed je al gek genoeg. Dingen waaraan Armand, de Eindhovense zoon van een slagersdochter en een Philipsarbeider die de beroemdste protestzanger van Nederland zou worden en koning van de wiet-lobby, dus een bloedhekel had.

In de auto naar Eindhoven 'Ben ik te min' gezongen, zijn grootste hit uit 1967, die hem in de voorprogramma's bracht van The Rolling Stones, Procol Harum en Pink Floyd. En 'Blommenkinderen'. En 'Comeback', met de gouden beginzinnen: 'Eens was ik bekend/ daarna een tijdje niks/ En toen was ik er zomaar weer'. Erg Armand, en dat zong hij al in 1974, zeven jaar na zijn grote hit, terwijl het dus nog ruim veertig jaar zo door zou gaan ('Nee, ik werk niet aan een comeback/ Ik herinner mij niet weg te zijn geweest').

De kist stond open op het podium van een afgeladen Effenaar, gaandeweg onder wolken wietdampen, en toen was het pas 12 uur 's middags. Bier en koffie aan de tap - Armand blowde als een schoorsteen maar dronk dan weer geen druppel, alcohol beschouwde hij als een harddrug. Cannabisfans in ludieke uitdossingen. Maar ook oudere mensen van het type keurig Brabants en op weg naar de Libelle-dagen, zoals Paula Borgers (70), die boven haar deux-pièces twee vuistjes in de lucht wierp toen eerste de jukebox van de stad ter sprake kwam, vroeger in de Poort van Kleef, waar de muzikale vorming van Eindhoven dus was begonnen ('En je mocht d'er eigenlijk niet naar tóe, hè!', straalde Paula).

Echt een plek voor Vic van de Reijt, die Armands biografie dan ook gaat uitgeven: 'Een hartstikke leuke, intelligente kerel, lang niet zo gek als hij zich voordeed.' Marcel Groenewegen schrijft de biografie, dat is de basgitarist van The Kik, de band die dit jaar een nieuw album met Armand opnam. Nu moesten ze Armands laatste show aan elkaar spelen, zanger Dave von Raven (34) huilde.

Armands oude krasse wietvrienden haalden ruimschoots warme herinneringen op aan de onthulling van Nederlands eerste jointautomaat in Tilburg en Armands 'joints op tv, een ongelooflijk statement'. Triomfantelijk gejoel in de wiethoek, iemand legde een forse cannabisplant bij de kist. Maar de echte ontroering zat in de jongeren. Zoals de verstandelijk beperkte 'Ludo', die de zaal op zijn kop zette met een diep gemeende rap op 'Ben ik te min' ('Ben ik te min!/ Omdat ik beperkt ben!/ Ben ik te min!/ Omdat ik niet als een ander ben!'). En singer-songwriter Lucky Fonz III (34), die vertelde hoe Armand toen ze elkaar voor het eerst ontmoetten zei: 'De wereld is vergeetachtig. Wat op maandag gezongen wordt, is op woensdag vergeten en moet op vrijdag opnieuw gezongen worden'. Daar zou Lucky Fonz III voor zorgen.

Afscheid in de Effenaar.

Na afloop nog naar het café gegaan met drie van Armands oudste vrienden. Rikkert Zuiderveld van het duo Elly en Rikkert ('Toen Elly in 1966 de talentenjacht in Eindhoven won werd Armand derde, sindsdien kennen we elkaar'); Bertie van Toren, net weduwe van de zanger Dimitri van Toren ('Rikkert en Armand hebben nog op zijn begrafenis gezongen') en Rina van der Aa, voormalig eigenaresse van De Trottel, de eerste coffeeshop van Eindhoven, en later van de fameuze blowtent De Bakkerij. Rina stond de foto's van Armand aan iedereen uit te delen en foeterde nu een beetje: 'In het begin is Armand hier allemaal uitgespuugd. En nóú staan ze er allemaal.'

Rikkert had Armand laatst nog eens in België zien spelen en toen had Armand wel twintig minuten 'het evangelie van de cannabis' staan verkondigen. Man, zing nou eens een lied, had Rikkert willen roepen.

Rina is nu zelf ook al 70, haar man is net overleden aan dementie en haar kleinzoon begint net wiet te roken. Ze zei het spijtig: 'Een jointje in deze tijd is niet meer te vergelijken met in de jaren zestig. Veel sterker.' Rikkert: 'En tegenwoordig roken mensen hun joint alléén.'

Alles verandert. Alleen Armand niet.

Rina van der Aa (van de eerste coffeeshop van Eindhoven, L), Rikkert Zuiderveld (van Elly) en Bertie van Toren (van Dimitri, R).
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden