Advocaten bepleiten hun zaak alvast bij P&W en RTL Late Night

VAN ONZE VERSLAGGEVER HARO KRAAK

AMSTERDAM - 'Het is ongebruikelijk dat een advocaat zich publiekelijk mengt voordat het onderzoek is afgerond', zei Paul Witteman maandag stellig bij Pauw & Witteman. 'Nee hoor', zei advocaat Jan-Hein Kuijpers, die het juweliersechtpaar uit Deurne bijstaat. 'Als het nodig is, doe ik het.'

De afgelopen dagen krijgen advocaten van de verschillende partijen ruim baan in de media en maken ze telkens nieuwe, vaak gevoelige informatie bekend, terwijl het onderzoek nog loopt. Sterker, het is niet eens zeker of het tot een rechtszaak zal komen. Wanneer is het gepast om als advocaat in de media te verschijnen? Is dat schadelijk voor de rechtspraak?

Dat Kuijpers mediaoptredens momenteel nodig acht bleek zondagavond al: het NOS Journaal opende met de advocaat, die mocht uitleggen hoe de overval volgens het juweliersechtpaar was uitgelopen op het doodschieten van de twee verdachten. De NOS reconstrueerde de overval met een computeranimatie. Op de beelden was te zien hoe een roze poppetje, de juweliersvrouw, twee gele poppetjes neerschiet. Kuijpers had de camerabeelden nog niet gezien, maar dacht dat de beschrijving daarvan strookte met zijn verhaal.

Een dag later zei hij bij Pauw & Witteman dat de animatie niet zijn goedkeuring had gekregen en 'totaal verkeerd' was. De posities van de poppetjes en de toonbank klopten niet. Een fout van de NOS, volgens hem. Kuijpers zag zichzelf genoodzaakt de media te zoeken, omdat hij het feit dat de juwelier een strafblad heeft, wat de Volkskrant zaterdag onthulde, in een ander daglicht wilde stellen. Dat was irrelevant, zei de raadsman, omdat de man niet geschoten had.

De uitzending van P&W begon met een fragment van RTL Late Night. Daar zat Peter Plasman, advocaat van de nabestaanden van één van de overvallers. Hij zei dat er volgens de zus van de overvaller nog twee vermoedelijke daders betrokken waren bij de overval. Bracht Plasman niet de veiligheid van de zus in gevaar, vroeg Goedele Liekens, die naast hem zat. Nee, zei hij, haar naam staat al in het dossier en ze is 'nergens bang voor'.

De mediaoptredens van zowel het Openbaar Ministerie (OM) als de advocaten ondermijnen in deze zaak het vertrouwen in de rechtspraak, stellen de hoogleraren strafrecht Tineke Cleiren (Leiden) en François Kristen (Utrecht) tegen het ANP. 'Dit kan een eerlijk proces aantasten', zegt Cleiren.

'Een rechter is tamelijk gevoelloos voor dit soort media-aandacht', nuanceert Matthias Borgers, hoogleraar strafrecht van de Vrije Universiteit in Amsterdam. 'Het wordt misschien een tikje lastiger om onafhankelijk te oordelen.' Idealiter wordt het onderzoek uitgevoerd in rust, zegt Borgers. 'Maar daar is tegenwoordig geen geduld meer voor. Media brengen het nieuws gretig, mensen waarderen dat en advocaten maken graag gebruik van de publiciteit. '

De advocaten voelden zich gedwongen om in de media te treden, omdat het OM al in een vroeg stadium informatie naar buiten bracht, zegt Bénédicte Ficq, raadsvrouw van de nabestaanden van de andere overleden overvaller. 'Als de hoofdofficier niet binnen 24 uur had gezegd dat het echtpaar vermoedelijk niet vervolgd zou worden, was het niet zo'n publieke zaak geworden.' Zij heeft het idee dat het OM als een politiek orgaan optrad, omdat 'zelfverdediging door eerbare burgers' momenteel een gevoelige kwestie is. 'Het is niet de bedoeling dat het OM politiek bedrijft.'

Ficq vindt het onhandig dat Kuijpers het als een feit brengt dat het juweliersechtpaar uit noodweer gehandeld heeft, terwijl het onderzoek nog loopt. Zelf was zij maandagavond ook welkom bij alle praatprogramma's, maar ze weigerde omdat ze beperkt haar verhaal wil doen, zolang ze het dossier nog niet gezien heeft. Niettemin denkt zij dat de rechter niet beïnvloed is door alle publiciteit. 'Er is geen sprake van een trial by media.'

undefined

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden