Advies: politie mag computers verdachten hacken

De Raad voor de Rechtspraak is positief over de plannen van minister Ivo Opstelten (Veiligheid en Justitie) die het voor politie en justitie onder andere mogelijk maakt computers van verdachten te hacken. Wel is de Raad kritisch over het zogenaamde ontsleutelbevel, waarmee wachtwoorden van bijvoorbeeld e-maildiensten kunnen worden ontcijferd. Rechters zouden dat kunnen zien als een inbreuk op de mensenrechten. Dat schrijft de Raad voor de Rechtspraak woensdag in een advies aan het kabinet.

Minister Ivo Opstelten van Veiligheid en Justitie laat zijn identiteit controleren tijdens een werkbezoek Beeld anp

De plannen van Opstelten moeten het voor politie en justitie onder andere mogelijk maken in te breken op computerservers. Dat is bijvoorbeeld nodig om er achter te komen wie er achter zogenaamde DDoS-aanvallen zit.

Ook moet het mogelijk worden in te breken op computers van verdachten. In het voorstel van Opstelten kunnen versleutelde bestanden worden omzeild door het zogenoemde decryptiebevel. Op die manier kunnen opsporingsambtenaren gesprekken via Skype en e-maildiensten aftappen en observeren.

Als ontsleutelen niet lukt, kunnen verdachten worden verplicht beveiligde gegevens vrij te geven. Wie dat niet doet, hangt een gevangenisstraf van drie jaar boven het hoofd. Dat had bijvoorbeeld kunnen helpen in de kinderpornozaak tegen Robert M., aangezien hij zijn bestanden had versleuteld.

Volgens de Raad kunnen de nieuwe opsporingsbevoegdheden een 'vergaande inbreuk op bepaalde grondrechten' vormen. Maar omdat van Opstelten de inzet van de nieuwe bevoegheden van politie en justitie eerst door de rechter moet worden goedgekeurd, is de Raad van mening dat de grondrechten in voldoende mate beschermd worden.

Ontsleutelbevel
De Raad is wel kritisch op het zogenaamde onsleutelbevel, waarmee de rechter een verdachte kan dwingen versleutelde bestanden te ontgrendelen. De Volkskrant meldde twee maanden geleden dat het bevel ingaat tegen een heel oud rechtsbeginsel: nemo tenetur, die gewaarborgd is in artikel 6 van het Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens (EVRM). Dit houdt in dat niemand verplicht is mee te werken aan zijn eigen veroordeling. De raad onderschrijft deze zorgen in het advies.

Volgens Opstelten zijn er echter voldoende waarborgen getroffen. Zo wordt het bevel te alle tijden gecontroleerd door een rechter en wordt de verdachte in staat gesteld de bestanden vrijwillig te ontsleutelen, zo schrijft Opstelten in zijn wetsvoorstel.

De Raad zegt dat hij er niet op voorhand van overtuigd is, dat dit plan niet in strijd is met het EVRM. De Raad waarschuwt dat rechters wel eens de afweging kunnen maken om de computerbestanden die via dwang boven tafel zijn gekomen, uit te sluiten van het bewijs.

 
De Raad zegt dat hij er niet op voorhand van overtuigd is, dat dit plan niet in strijd is met het EVRM
Minister van Veiligheid en Justitie Ivo Opstelten Beeld anp
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.