Advies: aantal grote grazers Oostvaardersplassen moet gehalveerd om natuurdoelen te halen en massale sterfte tegen te gaan

De provincie Flevoland moet een einde maken aan het huidige beleid in de Oostvaardersplassen, dat duizenden grote grazers iedere winter het leven kost. 

Karkas met op de achtergrond konikpaarden in de Oostvaardersplassen. Foto raymond rutting

De populatie moet nog dit jaar worden gehalveerd tot 1.100 en daarna constant onder de 1500 grote grazers blijven. Niet primair vanwege dierenleed, zoals activisten al maanden eisen, maar vooral omdat met de huidige beheervorm niet wordt voldaan aan de Europese natuurdoelen.

Dit concludeert de Begeleidingscommissie beheer Oostvaardersplassen onder leiding van Pieter van Geel (CDA) vandaag in een advies aan de provincie Flevoland. Het rapport komt na ruim een half jaar onderzoek en gesprekken met deskundigen en betrokkenen. Als uitgangspunt voor het advies is genomen dat de Europese Natura 2000-doelen onder druk staan.

Maatschappelijk draagvlak

De voorgestelde maatregelen moeten bovendien leiden tot ‘verbreding van het maatschappelijk draagvlak voor het Oostvaardersplassengebied en de wijze waarop daar wordt beheerd, staat in het rapport dat Pieter van Geel (CDA) woensdag in het provinciehuis van Lelystad presenteerde. Het wordt maatschappelijk niet breed geaccepteerd dat dieren zichtbaar vermageren en dat een groot deel daarvan vervolgens sterft, door afschot of op een natuurlijk wijze.

Het gebied moet ook opener worden voor toeristen. Voor de nieuwe plannen is volgens Van Geel eenmalig 15 miljoen euro extra nodig en jaarlijks 900 duizend euro.

Teleurstelling

De conclusie dat populatie grote grazers beter door mensen kan worden bepaald, is een teleurstelling voor gebiedsontwerper Frans Vera en beheerder Staatsbosbeheer, die het in hun ogen enige stukje echte natuur in Nederland koesteren. Het huidige beleid in het omheinde, voor het grote publiek afgesloten gebied is die van ‘natuurlijke ecologische processen maximaal de ruimte geven.

Dit leidt al jaren tot hevige protesten over wat zich daar ‘achter die hekken’ allemaal afspeelt. De activisten wonnen aan kracht tijdens de afgelopen strenge winter, die uiteindelijk 60 procent van de totale populatie grote grazers (heckrunderen, edelherten en konikpaarden) het leven kostte. Voortgestuwd door bekende Nederlanders als Britt Dekker en Hans Klok trokken activisten naar het gebied om de dieren bij te voeren. Een aantal activisten bedreigden medewerkers van beheerder Staatsbosbeheer.

Betere bescherming

Om de dieren beter te beschermen tegen de winterse omstandigheden, moet het graasgebied (circa 2.000 hectare) voorzien worden van 300 hectare aan extra beschutting. Ook moet 500 hectare alsnog nat worden. Hierdoor wordt het graasgebied verkleind tot ongeveer 1.000 hectare, groot genoeg voor de maximaal 1.500 dieren.

Vanwege de maatschappelijke druk vroeg Van Geel een maand uitstel voor zijn rapport. Hij gebruikte die tijd om ook met de dierenactivisten te spreken. Met zijn advies komt hij deels aan hun wensen tegemoet. Velen wilden de grote grazers allemaal uit het gebied hebben.

De Oostvaardersplassen ontstonden in 1968 en in de jaren tachtig werden de grote grazers geïntroduceerd. Sinds 1 januari 2017 is de provincie verantwoordelijk voor het natuurgebied. Een maand later diende de SGP en VVD een initiatiefvoorstel in om tot een nieuw beleid te komen. Van Geel ging hier in september vorig jaar mee aan de slag. Het is nu aan de Provinciale Staten wat ze met het rapport doen en of het beheer wordt aangepast in lijn met de aanbevelingen van Van Geel.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.