Adellijk zoet

Magazinelezers proevenen keuren. Deze week Jam van Gijs..

Edele post: ‘Van onze afdeling productie kreeg ik de vraag om iets te schrijven over de moestuinjams die wij voor het merk Gijs produceren’, schrijft barones Van Verschuer-van Sminia. Het zit zo. Al vijftig jaar maakt ze ‘moestuinjams’ op familielandgoed Mariënwaerdt. Sinds enige tijd wordt haar recept gebruikt voor de jams van Gijs, het streekmerk van supermarkt Plus. Het fruit komt niet meer uit eigen moestuin – ‘onze moestuin is te klein geworden’ – maar van telers uit de omgeving. Maar ze smaken zoals het hoort, benadrukt ze. ‘Want al is de productie groter, het blijven echte moestuinjams.’ Van fruit dat dus niet uit de moestuin komt. Een adellijk leugentje om bestwil zullen we het maar noemen.

Belangrijker: proef je de moestuin in de Gijs-jam? Dat ligt eraan aan wie je het vraagt. De barones heeft fans. ‘Wij houden van Gijs’, schrijft Heleen den Boer Poortugael uit Rijswijk. ‘Ik geniet er elke dag van’, zegt Mieke van der Woerdt. ‘Lijkt erg op de jam die mijn moeder vroeger maakte’, mailt Gonny de Roos. Irma Kriesel uit Eindhoven rijdt 10 kilometer om naar de dichtstbijzijnde Plus-winkel. ‘Dit is heerlijk dikke jam die smaakt alsof je oma hem heeft gemaakt.’ Gijs hielp Miriam Kersten uit Eindhoven zelfs van haar ‘rabarbertrauma’ af. ‘Ik kwam er pas na twee boterhammen achter dat het rabarber-aardbeijam was.’ Annelien Meerts geeft de barones ‘een dikke voldoende’.

Critici houden de fans in evenwicht. Het voornaamste bezwaar komt erop neer dat de jam te zoet wordt gevonden. ‘Daardoor komt de fruitsmaak niet tot zijn recht’, schrijft Volker Zippelius, een geboren Duitser. Hij vindt jams in Nederland sowieso te zoet. In Duitsland zijn ze volgens hem zuurder.

De jam van Verschuer valt tegen, vinden Michiel en Mirjam van Leersum. Ze missen hele aardbeien. ‘Mijn moeder doet het beter.’ De familie Van der Ahé proefde drie varianten en vond het drie keer niks. ‘Er valt amper fruit in te ontdekken.’ Anneke Roomans had juist een ‘rinsige’ smaak verwacht bij ‘echt wild fruit’.

Toevallig beschikt het Proeflab over een medewerkster die een groot jamliefhebster en moestuinder is. Ze is het met de critici eens. Ze proeft pectine (geleermiddel) en vooral suiker. ‘Heel in de verte zijn er nog aardbeien langsgeflitst.’ Een blik op het etiket leert waarom: een potje Gijs-jam bevat meer suiker (63 procent) dan vruchten (46 procent). Ter vergelijking: Ekoland, een biologische jam uit de Natuurvoedingswinkel, bestaat voor de helft uit vruchten en voor de helft uit ingedikt vruchtensap. Maar die is dan weer niet adellijk. Misschien, schrijft Annelien Meerts, ‘zijn de Van Verschuers wel zoetekauwen’.

Tip van Volker Zippelius voor als we in Duitsland zijn: probeer eens Schwartau Fruttissima, Hagenbuttermarmelade of Pflaumenmus. ‘Zoei is saai.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden