NIEUWSdiefstal Afrika Museum

Activisten nemen Congolees beeldje mee uit museum: ‘We brengen alles terug naar huis’

Vijf Franssprekende activisten zijn donderdag aangehouden nadat ze een uit Congo afkomstig beeld hadden meegenomen uit het Afrika Museum in Berg en Dal. ‘We brengen alles terug naar huis’, zei een van hen in de 22 minuten durende video waarop ze hun actie hebben vastgelegd. 

De activist wandelt met het beeld door het museum.Beeld YouTube

In de video herinnert een van de activisten aan de wandaden die Nederlanders in Afrika hebben gepleegd, en de kunst die ze er zouden hebben vernietigd en gestolen. Na een toespraak van enkele minuten pakt hij een beeldje aan die een handlanger uit een vitrine heeft gepakt. Vervolgens wandelt het vijftal - aanvankelijk ongehinderd - naar buiten. Ze mopperen over de 15 euro die ze hebben moeten betalen om kunst uit hun eigen continent te kunnen bekijken. Kort nadien werden ze aangehouden. Het gestolen object, een Congolees grafbeeld, staat weer op zijn oude plek. De vijf activisten zaten vrijdagmiddag nog vast.

Het beeld waarop de activisten het hadden gemunt, is aan het museum in bruikleen afgestaan door paters van de Congregatie van de Heilige Geest, die het in 1968 (in het toen zelfstandige) Congo hebben gekocht van een kunsthandelaar. Onbekend is hoe die in het bezit van het beeld is gekomen - een probleem dat vaker speelt bij pogingen om vast te stellen of museumobjecten bij ‘roofkunst’ moeten worden geschaard. In het etnografische museum Quai Branly in Parijs hebben activisten - vermoedelijk dezelfde die donderdag in het Afrika Museum hebben toegeslagen - eveneens een op video vastgelegde diefstal gepleegd. Daarvoor zullen zij zich binnenkort voor een Franse rechter moeten verantwoorden.

Stijn Schoonderwoerd, directeur van het Wereldmuseum (waarvan het Afrika Museum onderdeel is), zegt open te staan voor discussie over roofkunst en koloniaal erfgoed. ‘Ik kan een strafbaar feit echter niet aanmerken als een vruchtbare bijdrage aan die discussie.’ Schoonderwoerd is al geruime tijd betrokken bij het opstellen van een protocol voor de omgang met roofkunst die in musea van de voormalige kolonisatoren is ondergebracht. De betrokken instellingen kunnen in de regel niet zelfstandig beslissen restitutie van voorwerpen aan de landen van herkomst. In Nederland zal minister Van Engelshoven (Cultuur) naar verwachting volgende maand door een commissie worden geadviseerd over passende bestemmingen voor omstreden kunstbezit.

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden