Ach, Europa...

EUROPA wordt al decennia gestaag uitgebreid. De grenzen zijn open. De euro is er. Het Europarlement heeft veel meer macht dan menigeen denkt en toch zijn de Europese verkiezingen op een debacle uitgelopen....

Het Europarlement laat de modale kiezer kennelijk koud. Dat komt de legitimiteit ervan niet ten goede en doet vermoeden dat er nog wel wat water door de Rijn zal stromen voordat er een waarachtig Europees electoraat zal zijn. De overdracht van nog meer nationale, parlementaire bevoegdheden naar Brussel ligt niet erg voor de hand.

De kiezers die wél naar de stembus togen, deden dat vaker vanwege de nationale verhoudingen dan vanwege Europese kwesties. Een uitzondering is Groot-Brittannië, waar de conservatieven wonnen met een scherpe anti-Europese campagne en Labour er niet in slaagde haar aanhang te mobiliseren voor een positiever program.

Het door Blair aangekondigde referendum over de euro wordt dus spannend. Maar een veroordeling van zijn binnenlandse politiek is de Britse uitslag zeker niet. Dat geldt wel voor de Duitse, waardoor SPD-bondskanselier Schröder en, in mindere mate, ook diens Grüne coalitiepartner een tik op de vingers kregen van een electoraat dat meer van de rood-groene coalitie had verwacht.

Met de sterke opmars van de groene partijen overal elders in Europa is dát wel het belangrijkste van deze euroverkiezingen. De propaganda voor het 'Neue Mitte' en de 'Derde Weg' zijn kennelijk geen garantie voor een aansprekend sociaal-democratisch resultaat. De EVP, het verbond van conservatieven en christen-democraten, werd mede door het falen van de socialisten de grootste partij. Mogelijk leidt dat tot oppositie tegen de nieuwe Europese Commissie en de socialistisch gekleurde Europese ministerraad. Het zou de belangstelling voor Europa in elk geval ten goede kunnen komen.

De opkomst in Nederland was bedroevend laag. Wij zijn niet tegen Europa, maar raken er ook niet opgewonden van. De crisissfeer in Den Haag bleek geen reden toch maar naar de stembus te gaan. De inhalige reputatie van het Europarlement en het ontbreken van een politiek debat over Europa wl om weg te blijven.

De politieke betekenis van de uitslag is dus beperkt. De winst van GroenLinks en de SP lijkt een trend. Net als trouwens het zoveelste mooie resultaat voor de liberalen. Het CDA verloor andermaal, maar vooral de PvdA heeft reden zich zorgen te maken. Zolang Kok een rol speelt, houdt zij zich goed staande. Bij andere verkiezingen is de PvdA, nu al, net zo kwetsbaar als het CDA na Lubbers' vertrek.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden